Rynek czeka na zielone światło dla 5G

Partnerem publikacji jest Orange Polska
opublikowano: 16-12-2021, 15:11
aktualizacja: 16-12-2021, 15:15

Łączność to kamień węgielny biznesu. Technologia 5G dostarcza przemysłowi nową motywację, by postawić na zdalną kontrolę, automatyzację i rozwijanie produkcji. Pierwsze testy i pilotaże dowodzą, że wraz z 5G transformacja cyfrowa przyspieszyła błyskawicznie

Niezawodna sieć bezprzewodowa odgrywa kluczową rolę w wielu branżach – nie tylko w centrach biurowych, galeriach handlowych, na stadionach, ale też w elektrowniach, fabrykach, dworcach i szpitalach. Odpowiedzią na wyzwania ciągle zmieniającej się gospodarki są sieci kampusowe. Uczestnicy debaty „Pulsu Biznesu” „Po co biznesowi sieci kampusowe 5G?” szukali zalet zastosowania technologii 5G w polskim przemyśle.

– Stopniowo rośnie zapotrzebowanie na nowe technologie, np. na analitykę obrazów i nagrań wideo za pomocą systemów sztucznej inteligencji (AI), na systemy rozszerzonej i wirtualnej rzeczywistości (AR/VR), które wspierają szkolenie pracowników, automatyzację procesów, robotyzację. Tego rodzaju rozwiązania są potrzebne niemal w każdej fabryce, w centrach logistycznych i magazynach. Technologia 5G w sieciach kampusowych zastępuje tzw. kabel, czyli przewody, ale też popularne sieci WiFi – mówił Artur Piecha, dyrektor Marketingu Klientów Kluczowych i Korporacyjnych w Orange Polska. – 5G oferuje z jednej strony niespotykaną dotąd pojemność i prędkości transferu danych, lecz z drugiej strony wymaga dodatkowego sprzętu do swojej obsługi – dodał.

Przemysł czeka na 5G

Procesy produkcyjne są obecnie, bardziej niż w przeszłości, związane z wytwarzaniem i przesyłaniem danych.

Artur Piecha
dyrektor Marketingu Klientów Kluczowych i Korporacyjnych, Orange Polska

Sieć kampusowa 5G deklasuje sieci kablowe i WiFi minimalnymi opóźnieniami w transmisji danych i daje przemysłowym użytkownikom ogromne wsparcie, zwłaszcza w procesach kontroli jakości produkcji. Jest z reguły siecią zamkniętą, cechującą się wysokim poziomem bezpieczeństwa.

– Podnoszenie efektywności produkcji, jej kontrolowanie, realizowanie logistyki i wiele innych procesów w fabrykach zakładają funkcjonowanie sieci kampusowej. W minionych dziesięcioleciach brak energii zatrzymywał procesy produkcyjne i logistyczne. Obecnie procesy te w coraz większym stopniu uzależnione są od danych, ulegają zatrzymaniu także w momencie, gdy nie działa sieć – zauważył Adam P. Grodecki, CX CTO w Nokia Polska. – Koncepcja przemysłu 4.0 zakłada przenoszenie oraz kopiowanie procesów przemysłowych do świata cyfrowego w celu podnoszenia efektywności produkcji i jakości produktów. W tym kontekście rośnie znaczenie sieci kampusowych – zaznaczył.

Dlaczego 5G to technologia odpowiednia do potrzeb sieci kampusowych?

– Decyduje o tym elastyczność towarzysząca budowie tej sieci, która może najlepiej obsłużyć rosnącą liczbę urządzeń dołączanych do sieci. 5G zapewnia im bezprzewodowy, niezawodny dostęp do internetu. Pojemność sieci 5G jest aż 10 razy większa od sieci poprzedniej generacji – LTE. Oznacza to, że przy dużych powierzchniach do obsłużenia można użyć o wiele mniej wewnętrznych anten, by zapewnić zasięg, np. w fabryce Miele w Ksawerowie cztery stacje pokrywają powierzchnię 6 tys. mkw., a po dołożeniu dwóch kolejnych stacji powierzchnia obsługiwana zwiększa się do 13 tys. mkw. Ten przykład pokazuje korzyści, jakie daje 5G w porównaniu do okablowania – argumentował Artur Piecha.

Agnieszka Sygitowicz
wiceprezes Łódzkiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej

W ŁSSE mamy już kilkadziesiąt zastosowań technologii piątej generacji. Następny kluczowy krok to edukacja i rozpowszechnianie wiedzy, która pchnie gospodarkę i przemysł ku nowym perspektywom rozwoju.

W minionych dekadach cyfryzacja ze swoimi wyspecjalizowanymi aplikacjami przyczyniła się do rozwoju jakościowego w działaniu firm, instytucji i organizacji. Podobnie będzie z 5G, ale na początkowym etapie rozwoju sieci 5G najpierw będzie ona użytkowana na ograniczonych powierzchniach w firmach.

– Sektory gospodarki, które za podstawę mają nowe technologie, odpowiadają zaledwie za 30 proc. wytwarzanego PKB i za 25 proc. zatrudnienia w całej gospodarce. Pozostałe 70 proc. PKB pochodzi z przedsiębiorstw fizycznych, które jeszcze nie przeszły cyfrowej zmiany. Szacuje się, że cyfrowa zmiana skutkuje poprawą produktywności o 2–3 proc. rocznie. W całym świecie działa obecnie około 10 mln stacji bazowych, a ile jest firm w fizycznych lokalizacjach – ponad 14 mln. Oznacza to, że budowa prywatnych sieci kampusowych będzie wkrótce jednym z istotnych postulatów czwartej rewolucji przemysłowej – prognozował Adam P. Grodecki.

Adam P. Grodecki
Nokia CX CTO

Nokia ma na swoim koncie już pond 380 komercyjnych wdrożeń prywatnych sieci mobilnych. 75 z nich ma za podstawę 5G. W rozwoju przemysłowych sieci 5G dużą rolę odgrywają partnerstwa podobne do tego, jakie łączy Nokię i Orange.

W jakich branżach popyt na sieci kampusowe 5G może być największy? W Łódzkiej Specjalnej Strefie Ekonomicznej zrealizowano pilotażowe wdrożenie sieci 5G w celu testowania użytkowania tej technologii zarówno w warunkach fabryki firmy Miele jak i pozafabrycznych.

– Uzyskaliśmy polskie przykłady zastosowania technologii 5G (use cases). Zakład produkcyjny Miele spełnił wymogi Przemysłu 4.0 – działające w nim maszyny komunikują się między sobą, co ułatwia ich nadzorowanie i sterowanie nimi. Stosowane są też rozwiązania wirtualnej rzeczywistości VR, które umożliwiają ocenę kondycji poszczególnych urządzeń (predictive maintenance). Bezpieczeństwo, zdalna kontrola i serwisowanie oraz szkolenie pracowników w trybie online to osiągnięcia, które stały się możliwe dzięki sieci kampusowej 5G – mówiła Agnieszka Sygitowicz, wiceprezes Łódzkiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. – Analitycy przewidują, że technologia 5G w firmach produkcyjnych pomoże im rozwinąć biznes o około kilkanaście procent. Firmy motoryzacyjne wzrosną nawet o 20 proc., zwłaszcza za sprawą rozwoju pojazdów autonomicznych – referowała.

Zakres zastosowań

Kolejnymi branżami, które czekają na sieć 5G, są media i rozrywka, bo możliwe stanie się zastosowanie w szerokim zakresie rozwiązań AR/VR.

Radosław Nożykowski
adwokat z kancelarii Baker & McKenzi

Nie jest tak, że Polska nie radzi sobie z regulacjami dotyczącymi 5G. Z podobnymi trudnościami borykają się też inne kraje. Wykorzystanie szans, jakie sieć 5G otwiera przed gospodarką, wymaga, by wykazać cierpliwość i precyzję przy tworzeniu nowych regulacji.

– Gdy mowa o zastosowaniu sieci o dużej przepustowości, to zawsze pojawia się oczekiwanie na lepsze niż dotąd strumieniowanie dużych pakietów danych (streaming), a także na nowe zakresy w grach online (gaming) i nową jakość usług dostarczania filmów na żądanie VOD (video on demand). Duże oczekiwania z rozwojem sieci 5G wiążą dostawcy usług chmurowych w związku z tym, że krok po kroku chmura staje się coraz powszechniej stosowanym modelem IT, i to nie tylko w biznesie, ale i w administracji. Również użytkownicy rozwiązań typu edge computing liczą na szybszą i bardziej niezawodną niż dotąd sieć. Cały rozwój nowoczesnych technologii i postulowana transformacja cyfrowa potrzebuje szybkich i wydajnych sieci jako podstawy do rozwoju – wyliczał Artur Piecha. – Kwestia cyberbezpieczeństwa również wymaga niezawodnej łączności, która umożliwi przekazywanie na bieżąco danych niezbędnych do wychwytywania symptomów cybernetycznego ataku czy nieuprawnionej ingerencji i do szybkiego podjęcia kroków zaradczych – dodał.

Nokia współpracuje z wieloma podmiotami branżowymi typu lotniska, porty czy duże magazyny, z których każdy ma specyficzne wymagania dotyczące m.in. niezawodności i bezpieczeństwa obsługi systemów o krytycznym znaczeniu.

– Dla nich pewność komunikacyjna, jaką daje sieć kampusowa 5G, jest kluczową wartością. Jednak najszersze spektrum potrzeb jest w fabrykach, zwłaszcza że produkcja jest często ściśle powiązana z gospodarką magazynową i logistyką. Przykładem jest fabryka Nokii w Bydgoszczy, która poprawia parametry swojego działania, optymalizuje się i redukuje ślad węglowy dzięki sieci kampusowej zbudowanej w partnerstwie z Orange – wskazywał Adam P. Grodecki. – Przykłady wdrożeń, jakie otrzymujemy z zagranicy, zachęcają do rozwoju sieci kampusowych w Polsce jako podstawy do wdrażania cyfrowego bliźniaka (digital twin) czy multiverse, czyli wirtualnego odwzorowania procesów w przedsiębiorstwie, które umożliwiają ich modelowanie czy dostosowywanie do zmieniających się warunków. Uczenie maszynowe i AI już są stosowane do analizy danych wideo i poprawiania bezpieczeństwa w fabrykach. W sieciach kampusowych 5G MMTC (massive machine type communication) umożliwia łączność urządzeń obsługujących krytyczne procesy. Wspomniane innowacje nie są możliwe do efektywnego wdrożenia bez sieci 5G oferujących bardzo duże pojemności i niskie opóźnienia transferu danych – przekonywał.

Jednak z testowych wdrożeń sieci kampusowych 5G wynika, że szersze ich zastosowanie wymaga uprzedniego transferu wiedzy do przemysłu.

– Inwestorzy i przedsiębiorcy zastanawiają się, czy warto inwestować w budowę sieci 5G. Nie sposób liczyć na ich upowszechnienie, gdy podstawą się wyłącznie zagraniczne doświadczenia (use cases) i brakuje lokalnych wytycznych jak i po co budować sieć u nas. Wprawdzie 60 proc. menedżerów zagranicznych wskazuje na wyraźną poprawę funkcjonowania procesów w firmie i ich optymalizację w wyniku przestawienia się na sieć 5G. Jednak polscy przedsiębiorcy i inwestorzy są ostrożni, bo nie mają pewności czy bycie pionierami na gruncie krajowym przyniesie im korzyści. Mają natomiast dużo pytań, np. o bezpieczeństwo danych i bezpieczeństwo organizacji po wykonaniu pionierskiego skoku cyfryzacyjnego – dowodziła Agnieszka Sygitowicz. – To wszystko powoduje, że brakuje zapału, ale jest potrzeba transferu wiedzy, która da pewność i pchnie gospodarkę ku nowym perspektywom rozwoju – zaznaczyła.

Regulacje i bezpieczeństwo

Sieci 5G umożliwiają przepływ danych tam, gdzie dotąd było to niemożliwe – z przyczyn kosztowych lub technologicznych – drogą kablową. Na świecie, np. w USA, czy Azji, technologia 5G już jest stosowana na szeroką skalę i nadal rozwijana. W Europie dopiero raczkuje, czego głównym powodem są regulacje, na które wszyscy czekają.

– Uregulowanie technologii 5G to w Europie i w Polsce zadanie ekstremalnie skomplikowane, bo na kwestie regulacyjne nakładają się sprawy o charakterze strategiczno-politycznym. Implementacja unijnej dyrektywy w postaci Kodeksu łączności elektronicznej jest nieprawdopodobnie obszerna – w polskiej wersji to prawie 500 stron. Obejmuje swoimi przepisami także podmioty, które nigdy dotąd nie były objęte regulacjami prawa telekomunikacyjnego. Dodatkowo mamy też kwestie dotyczące cyberbezpieczeństwa, które z kolei są w Polsce przedmiotem Ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa. Jej obecnie procedowana nowelizacja liczy „tylko” 89 stron – przyznaje Radosław Nożykowski, adwokat z kancelarii Baker & McKenzie. – Konsultacje tych projektów (w tym regulacji 5G) są bardzo rozbudowane, ale zawierają postulaty niepozbawione podstaw. Ich analiza dodatkowo wydłuża proces uchwalania prawa. Budzące kontrowersje regulacje odnoszą się też do sieci kampusowych 5G, bo nie zawsze są to sieci prywatne, ale często współdzielone – co może rodzić konsekwencje regulacyjne dla podmiotów, które chcą z nich korzystać. Również sprawa aukcji na rozdysponowanie częstotliwości pod sieć 5G jest opóźniona – relacjonuje.

Nie tylko skala możliwości wynikających z sieci kampusowych 5G jest ogromna, ale też skala korzyści do osiągnięcia. W beczce miodu jest jednak także łyżka dziegciu.

– Główne ryzyko czai się w cyberbezpieczeństwie, czyli w zabezpieczeniu transferowanych danych przed przechwyceniem bądź zmanipulowaniem. Ryzyka nie zastopują jednak rozwiązań, które oferują tak wiele możliwości i szans – przewiduje Radosław Nożykowski.

– Orange nie bagatelizuje zagrożeń, świadczy o tym CERT, czyli jednostka wyspecjalizowana w bieżącej analizie zagrożeń w sieci internetowej i w sieciach naszych klientów. Prowadzimy też centrum bezpieczeństwa sieci SOC (security operations centre). Krytyczne jest bezpieczeństwo styku wewnętrznej sieci w firmie z siecią internetową oraz zabezpieczenie centrów składowania danych. Założeniem sieci kampusowych 5G jest, że krążące w niej dane są własnością przedsiębiorstwa i nie są udostępniane na zewnątrz. Dlatego są chronione mechanizmami programistycznymi i infrastrukturalnymi, np. karty SIM do sieci firmowej nie sposób stosować poza nią – tłumaczył Artur Piecha.

– Warto zwrócić uwagę, że sieci kampusowe 5G są też budowane z myślą o większym bezpieczeństwie danych wewnątrz przedsiębiorstwa. Eliminacja ryzyka związanego z ich użytkowaniem winna być przedmiotem specjalistycznej regulacji telekomunikacyjnej. Przemysł oczekuje, że w 2022 r. a najdalej w 2023 r. wypracowane zostaną szczegółowe przepisy, które pomogą ograniczać ryzyka związane z wyciekiem danych z sieci 5G – powiedziała Agnieszka Sygitowicz.

– W zakresie zabezpieczania danych w sieciach kampusowych Nokia stosuje zunifikowaną metodę określaną mianem „infrastruktury projektowanej z myślą o bezpieczeństwie” DFSEC (designed for security). Już na etapie projektowania rozwiązań bierzemy pod uwagę wszelkie możliwe zagrożenia, z jakimi mogą one się zderzyć. Bezpieczeństwo należy do DNA naszych produktów, ale jest wartością, którą trzeba adresować w sposób ciągły i zapewniać nieustannie. Bezpieczeństwo musi być wkomponowane od początku w proces tworzenia sieci kampusowej – podkreślił Adam P. Grodecki.

– Rzeczywistość technologiczna 5G, gospodarcza i komercyjna już wyprzedza sferę regulacyjną, co przyprawia niejednego prawnika o palpitację serca – na równi z rozważanymi zmianami – przyznał mecenas Radosław Nożykowski.

Uczestnicy debaty zgodnie wyrazili oczekiwanie, że wszelkie przeszkody legislacyjne zostaną przezwyciężone w 2022 r. Nie tylko dostawcy technologii 5G, ale i przemysł oczekują na zielone światło dla jej wdrażania i dokonania kolejnych kroków na drodze transformacji cyfrowej.

– W ciągu nadchodzących dwóch–trzech lat dojdzie do wielkiego przyspieszenia w budowie i udostępnianiu 5G – podsumował Artur Piecha.

Debatę prowadziła Beata Tomaszkiewicz. Opracował Krzysztof Polak

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Polecane