Skarb popycha ku nowościom

Pod względem innowacyjności Polska zajmuje w Unii Europejskiej czwarte miejsce od końca, wyprzedzana przez 24 państwa. Na badania i rozwój wydaje tylko 0,9 proc. PKB, podczas gdy np. w małej Finlandii jest to 3,6 proc. Ma być lepiej, a motorem mają być spółki skarbu państwa. Taki jest zamysł Włodzimierza Karpińskiego, ministra skarbu.

— Z analiz wynika, że innowacyjnie aktywna jest ponad połowa spółek z udziałem skarbu państwa. To poziom wyższy w stosunku do przedsiębiorstw ogółem, nadal jest jednak wiele do zrobienia — mówi Włodzimierz Karpiński.

Minister zaprosił do resortu skarbu przedstawicieli rad nadzorczych wszystkich firm, w których udziały ma państwo. Przyszli nadzorcy spółek energetycznych (PGE, Tauron, Energa, Enea), paliwowych (Lotos, Orlen, PERN), finansowych (PKO BP, PZU, BGK, PIR), a także z gazowego PGNiG, Polskiej Grupy Zbrojeniowej, chemicznych Azotów i miedziowego KGHM. To pierwsze takie spotkanie od lat. Ostatnie zorganizował Aleksander Grad, minister skarbu w pierwszym rządzie premiera Donalda Tuska.

— Takie spotkanie to ruch w dobrą stronę, bo daje możliwość wymienienia się opiniami. Ministrowie uczulili nas między innymi na kwestie związane z innowacyjnością. Aby nadzorowane spółki nie traciły szans rynkowych — mówi Małgorzata Dec- Kruczkowska, szefowa rady nadzorczej ARP. Propozycji na stymulowanie innowacyjności jest kilka.

Wśród nich — stymulowanie pieniądzem. Resort skarbu zaproponował, żeby nadzorcy stosowali wskaźnik obrazujący innowacyjność i wpływający na poziom wynagrodzeń i nagród rocznych zarządów spółek skarbu państwa. Chodzi jednak tylko o spółki kluczowe, w których skarb ma mniej niż 100 proc. akcji (tam, gdzie ma 100 proc., wynagrodzenie jest regulowane przez przepisy).

— Innowacyjność powinna być częścią składową oceny działalności zarządów — zauważa Włodzimierz Karpiński. Jak by to miało wyglądać w praktyce? — Zarządy co do zasady powinny być zainteresowane innowacyjnością, ponieważ na konkurencyjnym rynku jest to jeden z kluczowych czynników sukcesu. Kryteria te powinny być wplecione w system motywacyjny zarządów, co może być podstawą oceny tych działań przez rady nadzorcze — uważa Jerzy Góra, szef rady nadzorczej m.in. w PKO BP.

Samo Ministerstwo Skarbu Państwa podaje, że trwają już prace nad wyborem wskaźników, które zostaną zarekomendowane radom nadzorczym jako narzędzie oceny prac zarządów. Skarb zamierza też zweryfikować strategie najważniejszych spółek pod kątem innowacyjności.