W najbliższym czasie Senat powinien przyjąć ustawę o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i niektórych innych ustaw, która wprowadziła obowiązek objęcia składkami na ubezpieczenia społeczne wynagrodzeń członków rad nadzorczych oraz sytuacji tzw. zbiegów umów-zleceń. W tym drugim przypadku oskładkowane będą wszystkie umowy do momentu, kiedy łącznie podstawa naliczania składek osiągnie co najmniej wysokość płacy minimalnej.
Do tej pory oskładkowana była tylko pierwsza lub jedna wybrana umowa. Niektóre firmy nadużywały tego do zaniżania kosztów. Z jednej strony, pozbawiało to zleceniobiorców odpowiedniej ochrony socjalnej, z drugiej tworzyło warunki nieuczciwej konkurencji. Ustawa uporządkuje tę sytuację, jednak zaniżanie kosztów pracy w znacznej mierze wynikało z kryterium najniższej ceny w przetargach, zwłaszcza na usługi niewymagające wyższych umiejętności. Było to widoczne przede wszystkim w zamówieniach publicznych. Wiele kontraktów z tak ustaloną ceną ciągle trwa, często bez możliwości renegocjowania warunków. Gwałtowna zmiana kosztów, wynikająca z dodatkowych składek, zmusiłaby firmy do ich przerzucenia na zleceniobiorców, przejście do szarej strefy lub odstąpienia od realizacji zamówień.
Konsekwencje zmian w oskładkowaniu umów-zleceń skoncentrują się ze szczególną siłą w niskoproduktywnych branżach usługowych. Tam ich zastosowanie przekracza 75 proc., czego jednak nie widać przy przeglądzie ogólnych danych statystyki publicznej. Ostatnie dane pokazują, że co trzecia umowa-zlecenie (32,8 proc.) zawierana jest w sekcji N PKD 2007 — Administrowanie i działalność wspierająca, chociaż zatrudnienie w tej sekcji nie przekracza 4 proc., przetwórstwie przemysłowym (14,7 proc.) oraz handlu i naprawie pojazdów (11,4 proc.). Dominująca pod względem takiego zatrudnienia w sekcji N jest działalność detektywistyczna i ochroniarska (123,9 tys., 34,5 proc. pracujących w sekcji), związana z zatrudnieniem (94,0 tys., 26,2 proc.) oraz utrzymanie porządku w budynkach i zagospodarowanie zieleni (79,9 tys., 22,2 proc.). Sekcję tę wyróżniają bardzo niskie koszty pracy. Ich podwyższenie spowodowałoby zatem utratę możliwości zarobkowania osób o niskich kompetencjach. Dlatego zmiany proponowane w ustawie z inicjatywy Konfederacji Lewiatan będą wprowadzane stopniowo i w powiązaniu ze zmianami w ustawie Prawo Zamówień Publicznych (PZP).
Zgodnie z nowelizacją PZP cena nabycia przestanie być wyłącznym kryterium rozstrzygania przetargów.
Zamawiający będzie mógł, w uzasadnionych okolicznościach, wymagać od wykonawcy lub podwykonawcy zatrudniania osób pracujących przy realizacji zamówienia na podstawie umowy o pracę. Chodzi tu o roboty budowlane lub usługi. Ustawa umożliwiła też waloryzację umów zawartych przed wejściem w życie nowelizacji na ponad 12 miesięcy.
Oskładkowanie zbiegów-umów zleceń zacznie obowiązywać od 1 stycznia 2016 r. Termin vacatio legis jest realizacją jednego z postulatów Lewiatana. Rząd zaproponował nieracjonalnie krótki okres (3 miesiące).