Świat usłyszy krzyk ofiar terroru

aktualizacja: 05-08-2016, 07:46

Po latach obietnic i skromnych ich realizacji, powstaje wreszcie największy w Europie zbiór zeznań ludności cywilnej, odnoszący się do okupacji niemieckiej i sowieckiej. Dzięki tłumaczeniom zeznań na języki obce, polskie doświadczenie konfrontacji z dwoma totalitaryzmami może stać się wreszcie częścią pamięci świata.

Kluczowym projektem Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami, którego premiera odbyła się 4 sierpnia, jest internetowa baza zapisyterroru.pl. Gromadzone są w niej zeznania świadków składane przed Główną Komisją Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce. Jest to projekt, w wyniku którego powstanie największy w Europie zbiór zeznań i świadectw ludności cywilnej, polskich obywateli odnoszący się do okupacji niemieckiej i sowieckiej. Zeznania kryją w sobie osobiste, czasem bardzo tragiczne doświadczenia tysięcy Polaków – ofiar totalitarnego terroru, ich rodzin, bliskich, sąsiadów, czasem całych wspólnot.

Polki prowadzone na egzekucję w Palmirach
Wyświetl galerię [1/2]

Polki prowadzone na egzekucję w Palmirach

Inicjatorka powstania Ośrodka, wiceminister KiDN dr hab. Magdalena Gawin podkreśliła, że jednym z głównych zadań instytucji jest upowszechnianie wiedzy o polskiej historii za granicą:
– Dzięki tłumaczeniom na język angielski zeznania trafią wkrótce do obiegu międzynarodowego. Dotrą do większości uniwersytetów i katedr zajmujących się XX-wieczną historią – powiedziała wiceminister.
Chodzi także o przełamanie bariery anonimowości, aby o okupacji w Polsce mówić głosem konkretnych ludzi – ofiar totalitaryzmu. Ośrodek podejmuje ponadto starania o włączenie zeznań do programu UNESCO "Pamięć świata”.

– W 72. rocznicę ludobójstwa na Woli publikujemy pierwsze 500 świadectw z Warszawy – powiedziała p. o. dyrektora Ośrodka Anna Gutkowska. – Na tym jednak nie kończymy. Zależy nam na udostępnieniu zeznań z całej Polski. W przyszłości uzupełnimy repozytorium o świadectwa zbrodni komunistycznych – dodała.

Korzystając z zasobów cyfrowych możemy dowiedzieć się więcej o tragicznej historii naszej okolicy poprzez wpisanie nazw ulic czy miejscowości. Wyniki ukażą zeznania świadków terroru dotyczące danej lokalizacji.

Wicedyrektor ds. Programowych dr Wojciech Kozłowski mówił, że to najwyższy czas, aby oddać głos ludności cywilnej:
- Chcemy pokazać osobiste historie, ożywić pamięć rodzinną i lokalną oraz zainteresować świadectwami ludzi kultury, aby w oparciu o nie powstawały filmy, sztuki i powieści. Już niedługo uzupełnimy zeznania o prywatne zdjęcia i listy.

Ośrodek Badań nad Totalitaryzmami im. Witolda Pileckiego jest instytucją kultury powołaną do życia w kwietniu 2016 roku przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Jego głównym celem jest popularyzacja polskiego doświadczenia konfrontacji z dwoma totalitaryzmami w kraju i za granicą.

Prezentowane świadectwa dotychczas były rozproszone w różnych aktach procesowych i dostępne wyłącznie w archiwum. Dotychczas korzystało z nich niewielu badaczy i bardzo niewiele osób spoza profesjonalnego środowiska naukowców. Wychodzimy z założenia, że świadectwa o zbrodniach z lat wojny są w pierwszej kolejności własnością rodzin ofiar, lokalnych wspólnot i polskich obywateli. Dotrą do większości uniwersytetów i katedr zajmujących się XX wieczną historią Europy Środkowschodniej. Mogą stanowić źródło dla ludzi kultury, dziennikarzy, scenarzystów i pisarzy.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Marcin Dobrowolski

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu