Na początku lat 90. Marian Owerko i Artur Ungier założyli firmę handlującą cytrusami. Szybko przestawili się na bakalie, skuszeni wyższą marżą. Po latach wyrósł z tego Bakalland, lider polskiego rynku bakalii i producent zdrowych słodyczy. Obaj założyciele nieźle się na nim dorobili i z czasem zaczęli inwestować w biznesy z innych sektorów — tak narodził się fundusz private equity Solter Capital. Według ustaleń „PB” na początku roku, po 30 latach współpracy, drogi przedsiębiorców się rozeszły i obaj zaczęli inwestować na własną rękę. Wcześniejsze projekty: Bakalland, Cenatorium i MJM Brokers pozostaną we wspólnym funduszu do czasu sprzedaży. W nowych inwestycjach biznesmeni przyjęli zupełnie inne strategie. O ile o aktywności Mariana Owerki wiele się mówi, o tyle Artur Ungier dotychczas działał bez rozgłosu.
Fintechowy portfel
Z naszych ustaleń wynika, że mniej znany twórca Bakallandu postawił na projekty wokół branży finansowej. Kilka miesięcy temu Solter 11 wszedł do firmy Carsmile, specjalizującej się w długoterminowym najmie samochodów prowadzonym w pełni online — od wyboru auta po formalności. Lektura rocznego sprawozdania finansowego spółki pozwala poznać szczegóły. Założycielami Carsmile są byli menedżerowie Idea Banku — prezes start-upu odpowiadał w Idei za wdrożenie bliźniaczego projektu długoterminowego najmu samochodów. Na Carsmile wyłożyli własne pieniądze, ale większość kapitału dostali od twórców banku — Jarosława Augustyniaka i Dominika Fajbusiewicza. Pierwszy był prezesem Idei, drugi zasiadał w zarządzie. Obaj odeszli w październiku 2017 r. Dominik Fajbusiewicz bezpośrednio wyłożył pieniądze na start-up, obejmując 40 proc., a Jarosław Augustyniak taki sam pakiet objął poprzez swój fundusz Yarus Investment. Po 10 proc. objęli menedżerowie kierujący spółką.
Z danych KRS wynika, że na początku roku Solter przejął właśnie udziały Yarusa, a potem dokapitalizował spółkę i został jej większościowym akcjonariuszem. Dlaczego Jarosław Augustyniak sprzedał udziały ledwie pół roku po operacyjnym starcie biznesu? Nie udało nam się uzyskać jednoznacznej odpowiedzi, ale pewne jest, że rozstanie nastąpiło w pokojowej atmosferze.
Jeden na pięć
Carsmile to niejedyna inwestycja Soltera z szeroko pojętego rynku fintechowego. Z naszych ustaleń wynika, że na początku roku kupił on inny podmiot założony przez byłych ludzi Idei — IQ Money. Firma powstała kilka lat temu, ale na początku 2018 r. zmieniła nazwę i ogłosiła, że udostępnia pierwszą na polskim rynku usługę automatycznego doradztwa inwestycyjnego (robo advisory). Udziałowcami spółki zostały m.in. Altus TFI oraz Red Ocean Holding Limited, zarejestrowany na Malcie. To właśnie on sprzedał udziały Solterowi.
W 2017 r. IQ Money miało 492 tys. zł zysku przy 1,2 mln zł sprzedaży. W 2018 r. przychody ze sprzedaży wyniosły 74 tys. zł, a strata — 3,1 mln zł. Artur Ungier, prezes Soltera 11, wyjaśnia, że do liczb nie należy się przywiązywać, gdyż chodzi o raczkujący biznes. Przypomina, że „wypala” jeden na pięć start-upów, a IQ Money, jego zdaniem, ma potencjał, by znaleźć się w gronie wygranych. Zaznacza, że zakup był okazyjny. W sprawozdaniu rocznym czytamy, że spółka chce się rozwijać w kierunku pośrednictwa ubezpieczeniowego.
Zmiana strategii
Na tym tle Carsmile to całkiem spory biznes, on jednak również nie idzie jak po maśle. W listopadzie 2018 r., czyli ledwie kilka miesięcy po starcie, ze współpracy ze spółką wycofał się główny partner finansujący jej działalność — jedna z większych firm leasingowych. Cały model biznesowy start-upu polegał na pozyskaniu stałego dostawcy finansowania, na bazie którego firma wynajmowała klientom samochody na własny rachunek. Biznes wystartował całkiem nieźle — w pierwszych miesiącach klienci wynajęli lub wyleasingowali (to druga linia biznesowa) 250 aut. Spółka miała umowy na kolejne 200, wtedy jednak partner niespodziewanie wypowiedział umowę.
Carsmile z dnia na dzień został z podpisanymi umowami, ale bez finansowania. Udało się znaleźć pieniądze na zamówionejuż samochody, ale sprzedaż trzeba było wstrzymać. Zarząd zaczął gorączkowo szukać inwestora. Trafił do Soltera, który zdecydował się na odkupienie akcji i dofinansowanie. Artur Ungier wyjaśnia, że uznał pomysł na biznes za ciekawy, a jej twórców za zdolnych do radzenia sobie nawet w trudnych sytuacjach. Według naszych informacji decyzję o kupnie ułatwiła okazyjna cena — w potrzebie byli i spółka, i sprzedający. Carsmile pasuje do inwestycji w portfelu Soltera, w którym tworzy się konstelacja spółek finansowych mających widoki na synergię. Najprostsza dotyczy ubezpieczeń. Solter jest inwestorem w MJM Brokers, który może obsługiwać ubezpieczanie samochodów leasingowanych i wynajmowanych przez Carsmile. Obecnie do leasingu trafia więcej pojazdów niż do najmu. Carsmile jest pośrednikiem działającym na rzecz kilku partnerów. Nie ogranicza się jednak do przekierowywania klientów na stronę partnerskiej firmy — wcześniej przeprowadza tzw. scoring (ocenę ryzyka), wykorzystując kompetencje zdobyte w początkach działalności. Z naszych informacji wynika, że na rynku jest obecnie około 750 samochodów wyleasingowanych i wynajętych za pośrednictwem Carsmile, z czego 350 figuruje bezpośrednio na koncie spółki.
W roli pośrednika start-up nie wykorzystuje w pełni głównego atutu, który miał mu zapewnić przewagę konkurencyjną — systemu umożliwiającego maksymalne uproszczenie procedur i przeprowadzenie ich w pełni online. O ile polski rynek bankowy jest nowoczesny i uzbrojony w technologię po zęby, o tyle leasing jest technologicznym skansenem, do czego przyczynia się przestarzałe prawo. Carsmile liczy więc, że znajdzie się partner finansowy, który będzie chciał skorzystać z jego kompetencji.
Od psychiatrii po budowę
Podczas gdy Artur Ungier chwytał okazje na rynku fintechowym, Marian Owerko inwestował głównie w nieruchomości i start-upy poprzez fundusz bValue (założony wspólnie z innymi znanymi przedsiębiorcami). Niedawno zaangażował się w kolejny projekt z branży spożywczej — producenta napojów izotonicznych Oshee. Większościowym inwestorem został fundusz Innova Capital, z którym Marian Owerko rozwija Bakalland. Kolejną inwestycją biznesmena jest sieć klinik psychiatrycznych w Warszawie, a najnowszym nabytkiem — firma budowlana Cambio.