15 sierpnia pod kontrolą PIP

W świąteczny poniedziałek mogą posypać się mandaty za złamanie zakazu pracy w handlu. Do sklepów masowo ruszą inspektorzy

W tegoroczne święto sierpniowe inspektorzy pracy nie wejdą do sklepów po lody ani butelkę mineralnej, lecz by sprawdzić, kto stoi za ladą. Dostali zadanie skontrolowania, jak przestrzegany jest zakaz pracy w placówkach handlowych w dniu świątecznym. Decyzją Głównego Inspektora Pracy (GIP) te działania będą prowadzone w całym kraju 15 sierpnia przez wszystkie jednostki organizacyjne Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), czyli 16 okręgowych inspektoratów i ich 43 oddziały terenowe.

15 sierpnia pod kontrolą PIP

opublikowano: 04-08-2016, 22:00

W świąteczny poniedziałek mogą posypać się mandaty za złamanie zakazu pracy w handlu. Do sklepów masowo ruszą inspektorzy

W tegoroczne święto sierpniowe inspektorzy pracy nie wejdą do sklepów po lody ani butelkę mineralnej, lecz by sprawdzić, kto stoi za ladą. Dostali zadanie skontrolowania, jak przestrzegany jest zakaz pracy w placówkach handlowych w dniu świątecznym. Decyzją Głównego Inspektora Pracy (GIP) te działania będą prowadzone w całym kraju 15 sierpnia przez wszystkie jednostki organizacyjne Państwowej Inspekcji Pracy (PIP), czyli 16 okręgowych inspektoratów i ich 43 oddziały terenowe.

WŁAŚCICIEL ZA LADĄ: — Zakaz pracy w handlu w święto nie oznacza, że placówka musi być zamknięta. Właściciel sklepu i pracodawca może pracować. Prawo zabrania zatrudnienia w taki dzień pracownika. 15 sierpnia to sprawdzimy — mówi Zbigniew Ryfka, zastępca głównego inspektora pracy.
ARC

— Decyzja ta została podyktowana powtarzającymi się sygnałami o łamaniu zakazu pracy w handlu w święta, jak też niepokojącymi informacjami o nieprzestrzeganiu innych przepisów prawa pracy — wyjaśnia Zbigniew Ryfka, zastępca GIP.

Fikcyjne „papiery”

Właściciele sklepów naruszają przepisy na różne sposoby — powierzają prace w święto „własnym” stałym etatowym pracownikom na podstawie umów cywilnoprawnych, zawierają pozorne umowy prawa cywilnego, mimo że warunki zatrudnienia wskazują na stosunek pracy, zatrudniają „na czarno”, nie ewidencjonują czasu pracy lub prowadzą tę ewidencję nieprawidłowo, nie odnotowują pracy w święta. Ponadto zaniżają wynagrodzenia, nie płacą za tzw. nadgodziny, nie udzielają wolnych dni w zamian za pracę w niedziele, nie kierują na profilaktycznie badania lekarskie i nie organizują pracownikom szkoleń BHP. Zbigniew Ryfka zapowiada, że jeśli 15 sierpnia pracę w sklepie będzie wykonywał obcokrajowiec, to inspekcja sprawdzi też, czy zatrudniono go zgodnie z obowiązującym prawem. Wykonywanie pracy w święta w placówkach handlowych jest niedozwolone od 26 października 2007 r. i nie ma znaczenia rodzaj wykonywanych zajęć. Wtedy też PIP stwierdzała najwięcej nieprawidłowości.

— Prowadziliśmy wówczas kontrole celowane, skupiając się na świętach Bożego Narodzenia i Wielkiej Nocy — przypomina Anna Martuszewicz, wicedyrektor Departamentu Prawnego GIP.

Tegoroczna sierpniowa „akcja” będzie pierwszą od ponad 8 lat ogólnokrajową kontrolą prowadzoną w dniu świątecznym. W latach ubiegłych naruszenia stwierdzano po świętach innymi metodami — badając ewidencję czasu pracy, sprawdzając włączenia i wyłączenia alarmów w zakładzie, wpisy do książek wejść i wyjść prowadzonych przez ochronę budynku czy logowania do komputerów.

— Na tej podstawie można ustalić, czy praca w święta została zaewidencjonowana, a jeżeli tak, to czy prawidłowo — tłumaczy Anna Martuszewicz. Według danych GIP, kontrole prowadzone w latach 2014-15 nie pozwalają na dokładną prognozę, czy naruszeń będzie przybywać, aczkolwiek widać lekki wzrost liczby placówek nieprzestrzegających zakazu. W 2015 r. skontrolowano pod tym kątem 727 placówek handlowych, nieprawidłowości stwierdzono w 28 proc. z nich, w 2014 r. ten odsetek był mniejszy. Od początku tego roku stwierdzono 96 przypadków złamania zakazu pracy w handlu w święta wobec ponad 300 pracowników. Przedstawiciele PIP podkreślają, że kontrole są i będą prowadzone w małych placówkach handlowych. Wielkopowierzchniowe zakazu nie naruszają.

— Zakaz nie oznacza, że sklep w dni świąteczne musi być nieczynny. Jeżeli przedsiębiorca czy pracodawca wykonuje wówczas pracę osobiście, nie ma mowy o naruszeniu przepisu. Nie ma również zakazu pracy dla osoby zatrudnionej na podstawie umowy cywilnej. Ale chcę przypomnieć, że zabronione jest powierzanie pracy w warunkach, w których powinna być zawarta umowa o pracę i to będzie kontrolowane — podkreśla Zbigniew Ryfka.

Grzywny i mandaty

Wiceszef inspekcji zapowiada, że w każdej sytuacji inspektor pracy musi ocenić, czy może sięgnąć po przysługujące mu prawa, czyli wystąpić do pracodawcy o przekształcenie tej umowy we właściwą bądź wystąpić z pozwem do sądu pracy o ustalenie istnienia stosunku pracy. Naruszenie zakazu pracy w święto jak i zatrudnianie osób na podstawie pozornej umowy cywilnoprawnej stanowi wykroczenie zagrożone grzywną od 1 tys. zł do 30 tys. zł. Średnia grzywna zasądzana przez sądy wynosi powyżej 3 tys. zł. Inspektor w postępowaniu mandatowym może nałożyć grzywnę od 1 tys. zł do 2 tys. zł. Jeżeli ten sam sprawca powtarza takie samo wykroczenie w okresie nieprzekraczającym 2 lat, mandat może wynieść 5 tys. zł. Grzywnę do 30 tys. zł może nałożyć wyłącznie sąd.

— W razie stwierdzenia wykroczenia polegającego na naruszeniu zakazu pracy inspektorzy będą karali grzywną lub kierowali wnioski do sądu. To będzie rutynowa działalność w razie stwierdzenia wykroczenia. Od kontroli wykonywanych na co dzień kontrole 15 sierpnia będą się różniły tylko tym, że będą zmasowane i prowadzone tego samego dnia — wyjaśnia Halina Tulwin, dyrektor Departamentu Prawnego GIP.

Założono, że w każdym okręgu 15 sierpnia zostanie przeprowadzonych minimum 15 kontroli. Inspektorzy będą wchodzić do otwartych sklepów i sprawdzać osoby, które tego dnia będą tam świadczyć pracę. Dalsze ustalenia co do charakteru tej pracy zostaną podjęte później.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Iwona Jackowska

Polecane