W pierwszym półroczu 2011 r. mimo wielu negatywnych wydarzeń, z którymi musiały się zmierzyć rynki finansowe, takich jak trzęsienie ziemi w Japonii czy wojna domowa w Libii, fundusze inwestycyjne w Europie przyciągały nowych inwestorów.
Według raportu European Fund and Asset Management Association (EFAMA), europejskiej organizacji skupiającej instytucje związane z rynkiem funduszy inwestycyjnych, sprzedaż netto w pierwszych dwóch kwartałach ubiegłego roku wyniosła 45 mld EUR.
Druga połowa roku była zdominowana przez problemy zadłużeniowe strefy euro i pogorszenie globalnych perspektyw gospodarczych, co spowodowało silne odrodzenie awersji do ryzyka i gwałtowny spadek popytu na inwestycje w fundusze.
Od lipca do grudnia ubiegłego roku europejscy inwestorzy wycofali z funduszy 133 mld EUR. W całym 2011 r. wartość aktywów europejskich funduszy spadła o 6,2 proc. i na koniec grudnia wyniosła 5,6 bln EUR. Aktywa topniały na skutek pogorszenia się koniunktury na giełdach oraz masowych odpływów klientów. Roczne saldo sprzedaży netto wyniosło -88 mld EUR.
Najbardziej ucierpiały fundusze akcyjne, z których wyparowało łącznie 59 mld EUR. Silna konkurencja w sektorze bankowym wpłynęła na popyt funduszy rynku pieniężnego, z których klienci wycofali w ciągu dwunastu miesięcy ubiegłego roku łącznie 33 mld EUR netto, przy czym największe odpływy miały miejsce w drugim kwartale (-30 mld EUR). Z funduszy mieszanych wypłacono netto 19 mld EUR, a z dłużnych 16 mld EUR.
Na koniec grudnia 2011 r. produkty akcyjne stanowiły 33 proc. europejskiego rynku funduszy, produkty dłużne 27 proc., pieniężne 19 proc., a mieszane 16 proc. Z pośród wszystkich państw należących do EFAMA 9 odnotowało w 2011 r. dodatnie saldo sprzedaży. Liderem została Irlandia. Inwestorzy z Zielonej Wyspy kupili jednostki uczestnictwa warte netto 62 mld EUR.
Drugie miejsce mają Brytyjczycy (13 mld EUR), trzecie Szwajcaria (6 mld EUR), Szwecja (4 mld EUR), Norwegia (3 mld EUR) i Dania (2 mld EUR). Silna aprecjacja europejskiej i amerykańskiej waluty wobec złotego w 2011 r. sprawiła, że spadek wartości aktywów polskich funduszy przeliczona na euro zniżkowała o 14,6 proc. (4,43 mld EUR), do 25,89 mld EUR.
Tendencje te sprawiły, że udział Polski w rynku funduszy inwestycyjnych w Europie, według danych EFAMA, zmalał i na koniec grudnia wyniósł około 0,3 proc.