Jak rozliczyć PIT emeryta za 2023 rok?

Partnerem publikacji jest podatnik.info
opublikowano: 2024-02-05 11:00

Wraz z nadejściem nowego roku, nadchodzi też czas na złożenie zeznania podatkowego, również dla niektórych emerytów. W tym artykule przyjrzymy się procesowi rozliczeń PIT dla seniorów, szczególnie zwracając uwagę na formularze PIT 40A i 11A. Dla wielu emerytów kwestie dotyczące ulg podatkowych i obowiązków deklaracyjnych mogą budzić wiele pytań i wątpliwości. Czym jest PIT 40A i 11A? Co powinien wiedzieć emeryt przed złożeniem zeznania podatkowego? Podpowiadamy!

Posłuchaj
Speaker icon
Zostań subskrybentem
i słuchaj tego oraz wielu innych artykułów w pb.pl
Subskrypcja

Czym jest PIT 40A i kto go otrzyma?

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że to organ rentowy jest zobowiązany do rozliczania rocznych dochodów emeryta. Organ rentowy wypłaca podatnikom renty, zasiłki oraz inne świadczenia i automatycznie pomniejsza je o zaliczki na podatek dochodowy (stając się płatnikiem podatku dochodowego). Z tego względu to właśnie ZUS przygotowuje i wysyła do emeryta oraz do urzędu skarbowego deklarację PIT-40A.

Świadczenie emerytalne rozlicza z urzędem skarbowym ZUS, dlatego emeryt nie ma w takiej sytuacji obowiązku składania w tej kwestii żadnego wniosku, ponieważ ZUS zrobi to z urzędu.

Kto otrzyma PIT-40A? Emeryci i renciści oraz inne osoby pobierające świadczenie pieniężne z ZUS, w tym świadczenie przedemerytalne, zasiłek przedemerytalny, nauczycielskie świadczenie kompensacyjne czy rentę socjalną. Roczne obliczenie podatku sporządzane jest dla osób z niedopłatą podatku oraz dla tych, których rozliczenie wyniesie 0 zł. Pamiętaj, że już od kilku lat ZUS nie rozlicza nadpłaty podatku, dlatego osoby z nadpłatą dostają PIT-11A, a zwrot nadpłaty kierowany jest bezpośrednio do urzędu skarbowego.

Chociaż PIT-40A jest rozliczeniem podatkowym, może być potraktowany jako informacja dla świadczeniobiorcy, który sam złoży zeznanie w urzędzie skarbowym.

Konieczność wypełnienia PIT-u w 2024 roku mają świadczeniobiorcy, którzy:

  • chcą skorzystać z ulg i odliczeń od dochodu lub podatku,
  • w roku podatkowym uzyskali inne przychody, które podlegają opodatkowaniu,
  • chcą skorzystać z rozliczenia PIT wspólnie z małżonkiem,
  • chcą skorzystać z rozliczenia PIT jako osoba samotnie wychowująca dziecko.

Osoby te rozliczają się na podstawie PIT-37 lub PIT-36.

Deklaracja PIT-40A - kto może z niej skorzystać?

Wystawiony przez ZUS PIT-40A jest roczną deklaracją podatkową, której nie trzeba dodatkowo modyfikować, jeśli otrzymujący świadczenia od ZUS:

  • nie uzyskał w roku podatkowych dochodów, z wyjątkiem tych opodatkowanych podatkiem liniowym (PIT-36L), ryczałtem (PIT-28), w tym z najmu prywatnego opodatkowanego ryczałtem, kartą podatkową (PIT-16A), podatkiem od dochodów kapitałowych (PIT-38), podatkiem od dochodów z odpłatnego zbycia nieruchomości (PIT-39) czy rozliczanych ryczałtowo, z tytułu przychodów niewykazywanych w deklaracji podatkowej, w tym np. z lokat bankowych.
  • nie korzysta z ulg i odliczeń podatkowych,
  • nie rozlicza się z małżonkiem ani jako osoba samotnie wychowująca dziecko,
  • nie uzyskał dochodów wynikających z działalności poza terytorium RP lub ze źródeł przychodów, które znajdują się poza terytorium RP, zwolnionych od podatku w Polsce (umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania),
  • nie musi doliczać kwot, które uprzednio zostały odliczone.

Ulgi i odliczenia w rocznym zeznaniu podatkowym

Warto pamiętać, że ulgi podatkowe pozwalają obniżyć podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, od której to opłacany jest podatek. Dzięki temu dochodzi do obniżenia kwoty podatku, który trzeba oddać fiskusowi lub do możliwości odjęcia kwoty ulgi od już obliczonego podatku.

Obowiązek rozliczenia rocznego powstaje, gdy senior chce skorzystać z przysługujących mu ulg. Samodzielna deklaracja PIT emeryta pozwala skorzystać mu z niektórych możliwości i ulg podatkowych, takich jak np. ulga rehabilitacyjna, ulga termoizolacyjna, ulga za internet i inne. Przed rozliczeniem PIT warto więc zorientować się, jakie ulgi nam przysługują.

Kto otrzyma PIT-11A od organu rentowego?

PIT-11A jest z kolei informacją o dochodach osób otrzymujących inne świadczenia pieniężne, w tym np. zasiłki chorobowe, macierzyńskie, opiekuńcze czy świadczenia rehabilitacyjne. Taką deklarację otrzymają również ci podatnicy, którzy nie pobierali świadczeń do końca roku podatkowego albo w momencie rozliczenia podatkowego nie pobierają już świadczeń z ZUS.

PIT-11A otrzymają też podatnicy, którzy złożyli oświadczenie, z którego wynika, że chcą rozliczyć się wraz z małżonkiem lub dziećmi albo złożyli wniosek o niesporządzanie rocznego obliczenia podatku na druku PIT-40A czy wniosek o pobieranie zaliczki na podatek według wyższej skali podatkowej.

Rozliczenie roczne - jakie zeznanie podatkowe powinien złożyć emeryt?

Emeryt czy rencista, który otrzymał PIT-40A, ale uzyskuje dodatkowe dochody poza świadczeniami z ZUS, jest zobowiązany do złożenia zeznania podatkowego za pośrednictwem formularza PIT-37 lub PIT-36.

Kiedy złożyć rozliczenie na formularzu PIT-36? Wówczas, gdy naszym źródłem dochodu jest najem prywatny, który został opodatkowany na zasadach ogólnych lub jeżeli prowadzimy działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu według zasad ogólnych (skali podatkowej), czyli wtedy, gdy podatnik był zobowiązany do samodzielnego naliczania i odprowadzania zaliczek do urzędu skarbowego.

Zeznanie PIT-37 należy wybrać z kolei wtedy, gdy dodatkowe dochody uzyskujemy za pośrednikiem płatników i dostaliśmy od nich PIT-11 lub otrzymaliśmy z organów rentowych PIT-40A albo PIT-11A. Najszybszą i najwygodniejszą metodą, będzie skorzystanie z programu do rozliczeń PIT-37, który znajdziemy na: https://www.podatnik.info/program-do-pit/pit-37.

Pamiętajmy, że w niektórych przypadkach emeryt musi złożyć więcej niż jedno zeznanie PIT. Kiedy jest do tego zobowiązany? Gdy otrzymał poza dochodami opodatkowanymi na ogólnych zasadach, dochody, które są opodatkowane w innej formie.

Rozliczenie PIT emeryta - jak uniknąć błędów?

Jeżeli dany emeryt jest zobowiązany do rozliczenia PIT-37 lub PIT-36, może złożyć deklarację podatkową w formie papierowej. Jeżeli jednak chcemy uniknąć błędów podczas składania zeznania podatkowego, dobrym pomysłem będzie skorzystanie ze specjalnego programu do rozliczania PIT, jaki oferuje podatnik.info. Formularz wypełnia się na podstawie otrzymanego od organu rentowego druk PIT-40A lub PIT-11A, a jedyne, o czym musimy pamiętać, to poprawne wprowadzenie danych.

Program wspiera podatnika na każdym etapie składania deklaracji podatkowej i jest kompatybilny z systemem e-Deklaracje przygotowanym przez Ministerstwo Finansów. Zawiera on najbardziej aktualną bazę formularzy PIT.

Więcej o tym, jak szybko i łatwo wypełnić formularz PIT przez internet, przeczytasz na: https://www.podatnik.info!

Czym jest deklaracja PIT-OP?

Każdy emeryt i rencista ma możliwość przekazać 1,5% podatku na cele wybranej organizacji pożytku publicznego. Jeżeli chcemy wesprzeć tę samą organizację, którą wsparliśmy w ubiegłym roku, nie musimy składać żadnej dodatkowej dokumentacji. Emeryci i renciści, którzy tym razem chcą przekazać 1,5% na rzecz innej organizacji, powinni złożyć bezpośrednio do urzędu skarbowego (nie do ZUS) oświadczenie PIT-OP.

Ulga dla seniora a deklaracje podatkowe PIT

Pracujący emeryt ma prawo skorzystać z tzw. deklaracji PIT-0. Tego rodzaju rozliczenia mogą wybrać emeryci, którzy nie pobierają (pomimo uprawnienia) emerytur lub rent z KRUS, ZUS i mundurowych systemów ubezpieczeń, a także ci, którzy pomimo uprawnienia nie pobierają niektórych świadczeń pieniężnych i uposażeń.

Zwolnienie seniora z podatku dotyczy przychodów z tytułu pracy na etacie, umowy zlecenia czy przychodów, wynikających z faktu, że prowadzi on działalność gospodarczą (jednak pod pewnymi warunkami).

Suma przychodów zwolnionych od podatku w ramach PIT-0 nie może jednak przekroczyć rocznie 85 528 zł.

Podsumowanie

Seniorzy, którzy nie osiągnęli żadnych dodatkowych przychodów w danym roku podatkowym poza emeryturą, nie są zobowiązani do składania rocznej deklaracji podatkowej w urzędzie skarbowym. Konieczność sporządzenia deklaracji rocznej pojawia się jedynie w przypadku, gdy chcą oni skorzystać z przywilejów i ulg podatkowych, a także w sytuacji, gdy w danym roku podatkowym uzyskali inne przychody oprócz emerytury.