Przedsiębiorcy będący w kartelach mogą uniknąć kary pieniężnej UOKiK lub liczyć na jej obniżenie.
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów może nałożyć karę pieniężną na firmy, które działając na rynku, naruszają zasady uczciwej konkurencji. Dzieje się tak w przypadku, gdy konkurujące ze sobą przedsiębiorstwa porozumiewają się ze sobą w kwestii stosowanych cen, ustalają konkretne ilości produkcyjne, czy też dzielą między siebie obszary zbytu — dla wszystkich odbiorców, aż po konsumenta końcowego włącznie.
Przykładowo UOKiK wszczął ostatnio postępowanie przeciwko taksówkarzom z Płocka, którzy zawarli niedozwolone porozumienie co do cen minimalnych za przejazd. W 2003 r. urząd prowadził 60 postępowań przeciw kartelom.
Dla skruszonych
Przedsiębiorcy, którzy działają w takich niedozwolonych kartelach, mogą liczyć na ulgowe traktowanie ze strony UOKiK pod warunkiem, że będą z nim współpracować.
Uregulowania dotyczące łagodzenia kar dla uczestników karteli wprowadziła do naszego prawa nowelizacja ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, która obowiązuje od 1 maja 2004 r.
— Program łagodzenia kar polega na tym, że uczestnicy zabronionego przez prawo porozumienia, którzy dobrowolnie zgłoszą do UOKiK udział w kartelu i dostarczą informacje o innych przedsiębiorcach biorących w nim udział, oraz przedłożą dowody pozwalające przeprowadzić postępowanie i będą współpracować z organem antymonopolowym, czyli tzw. leniency — mogą uzyskać niższe kary albo uniknąć sankcji — wskazuje Cezary Banasiński, prezes UOKiK.
Zaznacza, że instytucja leniency nie polega na donoszeniu czy odstąpieniu od karania jednych, by nałożyć sankcje na pozostałych uczestników porozumienia.
— Najistotniejsze jest podjęcie efektywnych działań chroniących konkurencję i doprowadzenie do równowagi na rynku w interesie przedsiębiorców i konsumentów — wyjaśnia Cezary Banasiński.
Nie wszyscy jednak ten optymizm podzielają.
— Z kartelami trzeba walczyć. Jednak obawiam się, że niektórzy przedsiębiorcy mogą nieuczciwe oskarżać rywali. Takie przypadki już się zdarzają — mówi jeden z warszawskich przedsiębiorców.
Jakie zasady
Szczegółowe zasady korzystania z możliwości łagodzenia kar przez UOKiK zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z 18 maja w sprawie trybu postępowania w przypadku wystąpienia przedsiębiorców do Prezesa UOKiK o odstąpienie od wymierzenia kary pieniężnej lub jej obniżenie (DzU z 2004 r., nr 130, poz. 1380). Weszło ono w życie 23 czerwca. Przedsiębiorca musi wystąpić z odpowiednim wnioskiem.