Niemcy walczą o Saarę

Marcin Dobrowolski
27-10-2015, 16:35

Istniejący przez dziewięć lat Protektorat Saary obejmujący obszar przemysłowego zagłębia, był państwem całkowicie podporządkowanym Francji. I choć Paryż chciał podtrzymać to uzależnienie, to zdecydowana postawa Berlina umożliwiła ponowne wcielenie regionu do Niemiec.

Już w 1920 roku przemysłowa Saara została odłączona od Rzeszy i przekazana pod zarząd Ligi Narodów. Wydarcie Niemcom tego regionu miało olbrzymie znaczenie dla zwycięskiej Francji, która poprzez ten akt oraz zgodę na przekazanie Polsce jak największej części Górnego Śląska chciała pozbawić swego wroga największych zapleczy przemysłowych. Sytuacja taka trwała do 1935 r., kiedy przeprowadzone w Saarze referendum dało możliwość miejscowej ludności opowiedzenie się za przyłączeniem do III Rzeszy, co wkrótce się stało.

10 franków Protektoratu Saary
Zobacz więcej

10 franków Protektoratu Saary

Po drugiej wojnie światowej Francuzi postanowili skorzystać z tej nauczki. Najpierw, 26 lipca 1945 r. zalegalizowali okupację Saary decyzją Europejskiej Komisji Doradczej włączającą region do francuskiej strefy okupacyjnej. Jednocześnie rozpoczęli degermanizację tego obszaru. Wprowadzono obowiązkową naukę języka francuskiego, sprowadzano rodzimych nauczycieli z głębi kraju zastępując nimi Niemców. 22 grudnia 1946 r. za zgodą USA i Wielkiej Brytanii, włączono region do francuskiego systemu celno-walutowego. Pół roku później wprowadzono markę Saary, a rok później franka Saary wymienialnego w stosunku 1:1 z frankiem francuskim. Wszystko zmierzało do tego, aby po prostu przyłączyć Saarę do terenów Republiki, dlatego też 15 grudnia 1947 r. oficjalnie utworzono Protektorat Saary pod zwierzchnictwem Paryża, a już w kolejnym roku wymieniono dowody osobiste z deklaracją Francji, iż będą one traktowane na równi z posiadanymi przez innych obywateli. 

Protektorat formalnie był osobnym państwem, dlatego w 1950 r. utworzono krajowy Związek Piłki Nożnej występujący w międzynarodowych rozgrywkach, a reprezentacja sportowa Saary występowała na Igrzyskach Olimpijskich w 1952 r.

Wtedy też, 1952 r. do gry wkroczył jednak Konrad Adenauer, jeden z najwybitniejszych polityków w historii Niemiec. Zaproponował on powrót Saary do Niemiec, bądź przekazanie go pod zarząd EWWiS. Wystąpienie kanclerza pozostało bez odzewu, dlatego w lipcu 1952 r. Bundestag przyjął uchwałę stwierdzającą, że Saara jest częścią Niemiec. Europejska Wspólnota Węgla i Stali wypowiedziała się przychylnie w kwestii objęcia zwierzchnictwa nad terytorium dopiero dwa lata później, ale parlament Francji odrzucił tę możliwość.

W październiku 1954 r. impas został przełamany porozumieniem Paryża z Bonn, na mocy którego rok później przeprowadzono referendum w sprawie przekazania Saary pod protektorat przemysłowej Wspólnoty. Idea ta została odrzucona większością 67% obywateli, co pogrzebało również francuskie koncepcje aneksji terytorium i ukazały porażkę degermanizacji terytorium.

27 października 1956 r. podpisano w Luksemburgu traktat, na mocy którego od 1 stycznia 1957 r. Protektorat Saary przestawał istnieć i stał się ponownie częścią Niemiec.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Marcin Dobrowolski

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Historii / Niemcy walczą o Saarę