Podobnie jak w poprzedniej perspektywie (2007-2013) również nowy Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko (2014-2020) będzie największym źródłem pieniędzy na infrastrukturę transportową, ochronę środowiska, energetykę i gospodarkę niskoemisyjną.
2Siła napędowa
Budżet programu wynosi ponad 27,4 mld euro (około 115 mld zł). Najwięcej pieniędzy zasili przedsięwzięcia transportowe, a więc związane z drogami, koleją, transportem miejskim, lotniczym i morskim. — W POIiŚ 2014-2020 większy niż dotychczas nacisk położymy na redukcję emisji i wsparcie gospodarki efektywnie korzystającej z dostępnych zasobów, przez co sprzyjającej środowisku i jednocześnie bardziej konkurencyjnej — mówiła w grudniu 2014 r. Maria Wasiak, minister infrastruktury i rozwoju. Najwięcej, bo niemal 20 mld euro ma być przeznaczone na rozwój sektora transportu. Drugi w kolejności będzie sektor środowiska — ponad 3,4 mld euro. Na znaczeniu w porównaniu z poprzednią perspektywą zyskają energetyka i zdrowie. W ubiegłych latach polską gospodarkę w dużej mierze napędzały właśnie inwestycje, pobudzane pieniędzmi z UE. Prym wiodły przedsięwzięcia drogowe. Nie inaczej będzie w nowej perspektywie.
Impet nie osłabnie
Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju zapewnia, że impet inwestycyjny nie słabnie. Część projektów drogowych, które będą zasilone pieniędzmi z nowej perspektywy, już ruszyła. — Duża część pieniędzy z nowego Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko będzie przeznaczona na dalszy rozwój krajowej sieci drogowej. Budowa
niektórych dróg rozpocznie się już w tym roku, właśnie rozstrzygają się przetargi ogłoszone przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad jeszcze w 2013 roku — mówi Jan Krynicki z GDDKiA. Według przygotowanego przez MIR Programu Budowy Dróg Krajowych i Autostrad na lata 2014-2023 na nowe drogi ma pójść około 90 mld zł. Pozwoli to wybudować około 1770 nowych odcinków autostrad i dróg oraz 35 obwodnic. Kolejne 48,7 mld zł trafi na utrzymanie dróg i zarządzanie nimi. Łącznie MIR wyda na drogi 141,5 mld zł, z czego niespełna 40 mld będzie z UE. Na rozwój transportu kolejowego program przewiduje ponad 5 mld euro. Działania mają być skoncentrowane na uzupełnianiu luk na głównych liniach (magistralach) kolejowych w sieci TEN-T (transeuropejska sieć transportowa), w tym odcinkach łączących ważne ośrodki przemysłowe i gospodarcze oraz na liniach, które są elementami połączeń portów morskich z zapleczem gospodarczym w głębi kraju.
Nie tylko na drogi
Program Infrastruktura i Środowisko 2014- -2020, podobnie jak jego poprzednik POIiŚ 2007-2013, ma przede wszystkim wspierać rozwój infrastruktury technicznej kraju. W nowym Programie jednak większy nacisk zostanie położony na wsparcie gospodarki skutecznie korzystającej z dostępnych zasobów, przez co sprzyjającej środowisku i bardziej konkurencyjnej ekonomicznie.
— Zawarliśmy już umowę z ministrem gospodarki. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska będzie pełnił funkcję Instytucji Wdrażającej w ramach pierwszej osi priorytetowej zmniejszenie emisyjności gospodarki. Jesteśmy w przeddzień podpisania podobnego porozumienia z resortem środowiska — informuje Witold Maziarz z NFOŚiGW.
Większość pieniędzy z POIiŚ trafi do organów, które odpowiadają przede wszystkim za transport. Ale dotacje dostaną także przedsiębiorstwa i instytucje, które będą gotowe wprowadzić rozwiązania zmniejszające zużycie energii. Prawie 3,5 mld euro będzie do dyspozycji beneficjentów, którzy są zainteresowani zwiększeniem efektywności energetycznej i zastosowywaniem odnawialnych źródeł energii.
To trzecia co do wielkości wartość funduszy, jaką przydzielono na wspieranie przejścia na gospodarkę niskoemisyjną we wszystkich sektorach. Beneficjentami Programu Infrastruktura i Środowisko są podmioty publiczne, w tym m.in. instytucje naukowe i kultury, szpitale, szkoły, uczelnie artystyczne, kościoły i związki wyznaniowe, organizacje pozarządowe, zarządcy transportu miejskiego i lotniczego. Z pieniędzy z tego programu mogą tez skorzystać spółdzielnie i wspólnoty mieszkaniowe, a także różnej wielkości firmy.