Nowe przepisy mogą zmniejszyć biurokrację

opublikowano: 30-12-2014, 00:00

Czwarta deregulacja resortu gospodarki przesądziła o większości zmian przepisów, które wejdą w życie 1 stycznia, w tym także podatkowych

Dla wielu przedsiębiorców data 1 stycznia 2015 r. będzie istotna głównie dlatego, że tego dnia wchodzi w życie wiele nowych przepisów. Dziś przypominamy o większości z nich. Nie są to jednak zmiany rewolucyjne.

iStock

Podatki to sfera, w której na początku roku dzieje się najwięcej. W przypadku podatków dochodowych wynika to przede wszystkim z zasady, że obciążenia tymi daninami nie mogą być wprowadzane w trakcie roku podatkowego. Tym razem tego rodzaju zmiany czekają właścicieli kontrolowanych spółek zagranicznych (CFC). Ich dochody zostaną opodatkowane w Polsce.

Inaczej też będą traktowane lokaty terminowe przedsiębiorców. Odsetki zostaną uznane za przychód z działalności gospodarczej. W zasadzie to dwie najważniejsze zmiany, które od 1 stycznia 2015 r. będą mieć bezpośredni wpływ na wysokość opodatkowania firm.

Pozostałe nowe regulacje mają w wielu przypadkach charakter porządkujący, upraszczający i ułatwiający wywiązywanie się z obowiązków wobec fiskusa. Dotyczy to także zadań, jakie mają przedsiębiorcy, którzy są pracodawcami, np. przy rozliczaniu zaliczek na podatek od użyczenia służbowych samochodów pracownikom do ich celów prywatnych. Ryczałt od służbowych aut, ułatwiający naliczanie zaliczek podatkowych przez płatników, jest wynikiem ustawy, która zrodziła się w Ministerstwie Gospodarki. Ta ustawa, będąca czwartą już deregulacją prawa autorstwa tego resortu, w istocie przesądziła o większości zmian przepisów, które zaczną obowiązywać za kilka dni i dotyczą nie tylko podatków.

 PODATKI DOCHODOWE — CIT, PIT

Będą nowe obciążenia podatkowe, ale też ułatwienia w obowiązkach przedsiębiorców będących płatnikami zaliczek PIT od zarobków ich pracowników.

e-deklaracje
Płatnicy PIT już tylko w jeden sposób będą składali w urzędach skarbowych informacje o uzyskanych u nich dochodach przez podatników — drogą elektroniczną. Dotyczy to rozliczeń osób fizycznych, czyli druków PIT-11, PIT-R, PIT-4R, PIT-8C, PIT-8AR, PIT-40, IFT-1/ IFT-1R, a ponadto CIT-8 oraz IFT-2/IFT-2R, stosowanych u podatników i płatników podatku dochodowego od osób prawnych. Dla ułatwienia umożliwiono płatnikom wysyłkę zbiorczych informacji dotyczących wielu osób i opatrzenie ich jednym podpisem elektronicznym. Tylko małe firmy zachowają prawo przesyłania takich dokumentów w formie papierowej. Chodzi o płatników, którzy przygotowują informacje PIT dla maksymalnie pięciu osób. Wyjątkiem są biura rachunkowe, w ich przypadku forma elektroniczna stosowana musi być niezależnie od liczby osób, dla których przygotowuje się druki. Elektroniczne deklaracje PIT oraz IFT-1/IFT- 1R mają być składane urzędom skarbowym do końca lutego, papierowe — do końca stycznia.

Podatek od CFC i nie tylko
Będą nowe zasady opodatkowania kontrolowanych spółek zagranicznych (CFC). Polski właściciel takiej spółki zapłaci podatek od zysków CFC, której siedziba znajduje się w kraju stosującym szkodliwą konkurencję, o niższym poziomie opodatkowania (w tzw. raju podatkowym). Będzie z tego zwolniony, jeśli udowodni, że spółka prowadzi tam rzeczywistą działalność gospodarczą. Nowe obowiązki dotyczą podatników, którzy posiadają co najmniej 25 proc. udziałów w organach stanowiących CFC, stawka podatku od pasywnego dochodu obowiązująca w danym kraju jest niższa niż w Polsce o 14,25 proc., a przychody spółek kontrolowanych przekroczą 250 tys. EUR. Nowela ustaw o CIT i PIT, która wprowadza 19-procentowy podatek od zysków CFC, zmienia także wiele innych przepisów o podatkach dochodowych. Dotyczą np. niedostatecznej kapitalizacji, częściowo ograniczając możliwość zaliczania do kosztów podatkowych odsetek od pożyczek udzielanych przez podmioty powiązane, a także wprowadzenia nowego współczynnika zadłużenia do kapitału zakładowego, wprowadzenia alternatywnej metody zaliczania odsetek od pożyczek do kosztów uzyskania przychodów. Nowela doprecyzowuje też zasady rozpoznania przychodów z tytułu niepodzielonego zysku przy przekształceniu formy prawnej podatnika — według obecnych przepisów nie wiadomo, czy za taki można uznać zysk zgromadzony na kapitale rezerwowym czy zapasowym. Po zmianie będzie to już oczywiste.
Zmienione regulacje dotyczą też sposobu określenia wartości przychodów i kosztów w przypadku świadczeń niepieniężnych, np. przy przekazaniu dywidendy rzeczowej. Zmiany spowodują, że taka forma rozliczania zobowiązań wobec wspólników nie będzie tak korzystna jak dotychczas, bo przekazanie takiej dywidendy oznacza dla spółki powstanie przychodu do opodatkowania, analogicznie jak odpłatne zbycie.

Zaliczki zapisane w kasie
Ustawa deregulacyjna autorstwa resortu gospodarki ułatwi rozliczanie podatku dochodowego od zaliczek przyjętych na poczet należności za towary i usługi, rejestrowanych w kasach fiskalnych. Za datę powstania przychodu będzie można uznać dzień pobrania zaliczki. Do tej pory takie zaliczki nie stanowią przychodów z działalności gospodarczej, jeżeli dostawa zostanie zrealizowana w następnych okresach sprawozdawczych. W praktyce dochodzi do rozbieżności z terminami określonymi dla regulowania VAT — otrzymana zaliczka podlega temu podatkowi z chwilą jej otrzymania. W konsekwencji na przełomie miesiąca podatnicy odrębnie rozliczają obroty dla celów VAT i dla podatku dochodowego. Podatnik, który wybierze nową formę, będzie musiał powiadomić o tej decyzji naczelnika urzędu skarbowego.

Ryczałt od aut służbowych
Od 2015 r. wartość pieniężna nieodpłatnego świadczenia przysługującego pracownikowi z tytułu wykorzystywania samochodu służbowego do celów prywatnych będzie ustalona z góry. 250 zł miesięcznie to kwota przypisana do użytkowania aut o pojemności silnika do 1600 cm sześc., a 400 zł miesięcznie — przy pojemności silnika powyżej 1600 cm sześc. Jeżeli ktoś skorzysta ze służbowego auta dla osobistych potrzeb przez część miesiąca, wtedy przychód powinien być obliczany za każdy dzień w wysokości 1/30 wspomnianych kwot.

Dojazdy do pracy
Koszt zorganizowanego przez pracodawcę nieodpłatnego dowozu pracowników nie będzie świadczeniem objętym PIT. Przy czym chodzi o dojazd autobusem, pojazdem zdefiniowanym w prawie o ruchu drogowym.

Przepisy
• Ustawa z 26 września 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2014, poz. 1563). • Ustawa z 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2014, poz. 1328) i z 21 października 2014 r. zmieniająca tę nowelizację ustawy co do terminu jej wejścia w życie (Dz.U. 2014 r. poz. 1478). • Ustawa z 7 listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz.U. 2014, poz. 1662).

 OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH

Będą nowe prawa, ale też obowiązki, głównie związane z rolą administratora bezpieczeństwa informacji, zwanego wewnętrznym inspektorem.

Przekaz danych poza EOG
Firmom będzie łatwiej przekazywać dane osobowe do innych państw. Ich przesyłanie do państw trzecich będzie możliwe bez zgody generalnego inspektora ochrony danych osobowych (GIODO). Zniesienie dotychczasowych ograniczeń dotyczy przekazywania danych osobowych do państw spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) także tam, gdzie ochrona takich danych jest słabsza niż w Polsce. Nowe rozwiązania można stosować, gdy przedsiębiorca zawrze w umowie o współpracy z podmiotem działającym na terenie państwa trzeciego zatwierdzone przez Komisję Europejską standardowe klauzule umowne dotyczące ochrony danych. W przypadku przekazywania informacji między spółkami w ramach jednej grupy działającej również poza EOG ważne będą tzw. wiążące reguły korporacyjne, wymagające zatwierdzenia przez GIODO. Jeżeli zostaną uznane, nie trzeba będzie ich kierować do zatwierdzenia przy każdorazowych kontaktach tych spółek, obejmujących przekazanie danych do państwa trzeciego.

ABI w firmach
Administrator bezpieczeństwa informacji będzie pełnił szczególną rolę w firmach. Decyzja o jego powołaniu ma należeć do administratora danych osobowych. Jeżeli stwierdzi on, że sam jest w stanie zadbać o prawidłowe przetwarzanie danych, nie musi tego robić. Jeśli w firmie zostanie powołany ABI, nie będzie trzeba zgłaszać zbioru danych osobowych do rejestru GIODO. ABI ma odpowiadać za całokształt prawidłowego przetwarzania danych — za ich ochronę, szkolenia oraz doradzanie innym pracownikom administratora, mającym do nich dostęp. ABI ma nadzorować cały proces przetwarzania danych, w tym odpowiadać za kwestie techniczne, związane m.in. z prawidłowym zabezpieczeniem systemów informatycznych, szyfrowaniem danych i dbać, aby nie były one narażone na ataki cyberprzestępców. Osoba pełniąca funkcję ABI powinna legitymować się wyższym wykształceniem, korzystać z pełni praw publicznych, nie być karana za przestępstwo z winy umyślnej, a przede wszystkim posiadać odpowiednią wiedzę o przepisach dotyczących ochrony danych osobowych. W strukturze podmiotu, w którym działa, powinna podlegać bezpośrednio kierownikowi danej jednostki.

Przepisy
• Ustawa z 7 listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz.U. 2014, poz. 1662).

 PODATEK OD TOWARÓW I USŁUG (VAT), AKCYZA

Tym razem początek nowego roku nie przyniesie nowych stawek VAT ani większych zawirowań. Część podatników czeka jednak zakup pierwszych kas fiskalnych.

Rejestracja w VAT
Przedsiębiorcy nie będą już musieli ubiegać się o dokument potwierdzający, że zostali zarejestrowani dla potrzeb rozliczeń VAT. Tzw. ustawa deregulacyjna zdejmuje z nich ten obowiązek, wprowadzając zmiany w art. 96 ust. 4 ustawy o tym podatku. Oznacza to także zniesienie konieczności wniesienia opłaty skarbowej, w wysokości 170 zł. Naczelnik urzędu skarbowego będzie wydawać potwierdzenia zarejestrowania podatnika — jako czynnego bądź zwolnionego z VAT — wyłącznie na jego wniosek.

Uprawnienia AEO
Ustawa deregulacyjna przyznaje też kolejne uprawnienia firmom posiadającym świadectwo AEO (tj. upoważnionego przedsiębiorcy), które korzystają m.in. z uproszczeń celnych. Nowy przywilej pojawi się w ustawie o VAT. Dzięki niemu, podatnicy VAT, posiadający status AEO będą uprawnieni do rozliczania kwoty podatku należnego z tytułu importu towarów w deklaracji podatkowej składanej za okres, w którym powstał obowiązek podatkowy wynikający z tego importu. Tym samym termin na rozliczenie podatku zostanie wydłużony.

Kasy fiskalne
Kolejne grupy podatników zostaną objęte obowiązkiem posiadania kas rejestrujących. Na tej liście — bez względu na wysokość uzyskiwanych obrotów — są lekarze, dentyści, zakłady fryzjerskie, salony kosmetyczne, doradcy podatkowi, prawnicy (z wyjątkiem notariuszy), a także warsztaty motoryzacyjne, wulkanizatorzy, stacje badań technicznych pojazdów, zakłady gastronomiczne (stacjonarne i zajmujące się cateringiem, z wyjątkiem usług świadczonych na pokładach samolotów lub w stołówkach szkolnych czy uczelnianych). Obowiązkiem ewidencjonowania obrotów w kasach fiskalnych objęto ponadto sprzedaż perfum i wód toaletowych oraz zapisanych i czystych nośników danych cyfrowych i analogowych. Jednocześnie odebrano zwolnienie z kas fiskalnych dla świadczących usługi okazjonalnie dla niewielkiej liczby odbiorców, czyli gdy liczba świadczonych rocznie usług udokumentowanych fakturami nie przekroczyła 50, a odbiorców było mniej niż 20. Resort tłumaczy, że dotychczasowe zwolnienie zachęcało niektórych podatników do ukrywania rzeczywistych obrotów. Wysokość limitu obrotów, który w wielu przypadkach decyduje o tym, czy sprzedaż towarów lub usług musi być ewidencjonowana za pomocą kas fiskalnych, nadal będzie wynosić 20 tys. zł netto, jednak zmieniono sposób jego ustalania. Nie będzie do niego wliczana sprzedaż towarów, które przedsiębiorca zaliczył do środków trwałych, a także sprzedaż wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji oraz sprzedaż nieruchomości. Transakcje te muszą być udokumentowane fakturą.

Interpretacje akcyzowe
Organy podatkowe będą wydawać wiążące informacje akcyzowe (WIA). To rozwiązanie również wynika z ustawy deregulacyjnej. WIA będzie wydawana dla uzyskania pewności co do zaklasyfikowania wyrobu akcyzowego do właściwego kodu Nomenklatury Scalonej i jego rodzaju, co ma decydujący wpływ na ustalenie właściwej stawki podatku akcyzowego. WIA będzie wydawana przez dyrektora Izby Celnej we Wrocławiu i będzie wiążąca aż do zmiany przepisów w tych sprawach. Wniosek o wydanie WIA będzie sporządzany na oficjalnym ujednoliconym druku. Wzór formularza został określony w rozporządzeniu ministra finansów.

Ułatwienia dla producentów

Minister finansów odciążył producentów wyrobów winiarskich i piwa od niektórych obowiązków. Przedsiębiorcy nie będą już informować urzędów celnych o czynnościach dotyczących procesów produkcyjnych, np. o dacie i planowanej godzinie rozpoczęcia kupażu (czyli mieszania win). Natomiast właściciele browarów będą prowadzić uproszczoną ewidencję w postaci księgi kontroli przychodu i rozchodu piwa. Wpisywanie danych np. o ilości sprzedawanego piwa z podziałem na beczki, kegi, butelki, puszki i luzem jest czasochłonne i pracochłonne. Dane techniczne ewidencjonowane w księdze zostaną znacznie ograniczone, np. wysyłka piwa będzie podawana ogółem. Poza tym zniesiono wymóg obecności funkcjonariusza celnego przy czynnościach wydania z magazynu i zużycia alkoholu etylowego w przypadku nałożenia zamknięć urzędowych na pomieszczenia, urządzenia, instalacje produkcyjne, aparaturę, zbiorniki i naczynia, niezależnie od ilości wydawanego i zużywanego alkoholu.

Przepisy
• Ustawa z 7 listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz.U. 2014, poz. 1662). • Rozporządzenie ministra finansów z 12 grudnia 2014 r. w sprawie wzoru wniosku o wydanie wiążącej informacji akcyzowej (Dz.U. poz. 1867). • Rozporządzenie ministra finansów z 18 listopada 2014 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie kontroli niektórych wyrobów akcyzowych (Dz.U. 2014 poz. 1660). • Rozporządzenie ministra finansów z 4 listopada 2014 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących (Dz.U. 2014, poz. 1544).

 RACHUNKOWOŚĆ

Trochę łatwiej będzie małym przedsiębiorcom, którzy muszą prowadzić księgi rachunkowe.

Uproszczenia dla mikrofirm
Podmioty tzw. mikro- będą mogły sporządzać w uproszczony sposób już sprawozdania finansowe za 2014 r. Zostaną one skrócone do podstawowych informacji zawartych w bilansie oraz rachunku zysków i strat. Uprzywilejowane firmy nie będą sporządzać informacji dodatkowej i sprawozdania z działalności. Do wspomnianych podmiotów mikro- należą m.in. spółki akcyjne, spółki z o.o. oraz spółki komandytowo-akcyjne, u których w roku obrotowym nie przekroczono określonych limitów — 1,5 mln zł sumy bilansowej, 3 mln zł przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów, przeciętne zatrudnienie — 10 osób. Z udogodnień skorzystają też np. spółki partnerskie, osoby fizyczne, spółki jawne osób fizycznych, spółki cywilne osób fizycznych, których przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów oraz operacji finansowych za rok obrachunkowy osiągną równowartość w złotych w granicach między 1,2 a 2 mln EUR.

Kary za brak sprawozdania
Ustawodawca postanowił zmobilizować przedsiębiorców do składania urzędom skarbowym sprawozdań finansowych. W kodeksie karnym skarbowym pojawi się art. 80b, który brak takiego sprawozdania, a także opinii i raportu podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań, zalicza do wykroczeń skarbowych. W konsekwencji przewiduje grzywnę. Najniższa może wynieść 175 zł, najwyższa — 35 tys. zł. Do tej pory nie groziły za to żadne finansowe kary. Do przekazania sprawozdania finansowego urzędom skarbowym, a także wspomnianych opinii i raportów, są zobowiązani podatnicy CIT. Mają na to 10 dni od zatwierdzenia tego dokumentu. Taki obowiązek obejmuje też przedsiębiorców, których dochody z działalności gospodarczej są objęte PIT i którzy z uwagi na wysokie obroty muszą prowadzić księgi rachunkowe. Ci podatnicy dołączają sprawozdania finansowe do rocznych zeznań podatkowych.

Przepisy
• Ustawa z 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy o rachunkowości (Dz.U. 2014 r., poz. 1100) — nowela weszła w życie 5 września 2014 r., a wprowadzane nią uproszczenia można stosować od 1 stycznia 2015 r. • Ustawa z 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2014, poz. 1328).

 PRAWO PRACY, ZUS

Najbardziej odczują zmiany członkowie rad nadzorczych. Ich pierwszych dotknie reforma ozusowania umów cywilnoprawnych.

Badania lekarskie
Ustawa deregulacyjna, która wejdzie w życie z początkiem nowego roku, wprowadza zmiany w kodeksie pracy, które wyjątkowo pracodawcy będą mogli stosować od kwietnia 2015 r. Nowe rozwiązania pozwolą pracodawcom uznać za ważne badania lekarskie wykonane w trakcie zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy. Osoby zmieniające pracodawcę nie będą kierowani na te badania, jeśli warunki pracy (czynniki środowiska pracy) w nowym zakładzie są podobne, a uzyskane wcześniej orzeczenie lekarskie będzie aktualne.

Łatwiej płatnikom składek
Wraz z wejściem w życie ustawy deregulacyjnej zniknie obowiązek sprawdzania do 30 kwietnia każdego roku prawidłowości danych wykazanych w imiennych raportach miesięcznych przekazywanych do ZUS za rok poprzedni. Ponadto nie będzie już trzeba przekazywać ubezpieczonym informacji (miesięcznych, rocznych) o składce zdrowotnej, w przypadku pobierania wyłącznie takiej składki. Płatnik będzie musiał tylko na żądanie ubezpieczonego sporządzić mu informację miesięczną.

Członkostwo w RN, zlecenia
Wynagrodzenia członków rad nadzorczych (RN) będą podlegać obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu. Do tej pory osoby te z racji członkostwa w RN odprowadzały tylko składki na ubezpieczenie zdrowotne. Od przyszłego roku będą one obciążone składkami na ubezpieczenie społeczne niezależnie od tego, czy podlegają one ubezpieczeniu z innych tytułów, a także czy pobierają emerytury bądź renty. Podstawę wymiaru składek będzie stanowić przychód z tytułu członkostwa w radzie nadzorczej, która będzie odprowadzać składki do ZUS. Zmiany czekają też osoby zatrudniane na umowach-zlecenia, aczkolwiek dopiero od 2016 r. Składki emerytalne i rentowe będą naliczane od wszelkich zleceń, od kwoty odpowiadającej co najmniej minimalnemu wynagrodzeniu za pracę.

Przepisy
• Ustawa z 7 listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz.U. 2014, poz. 1662). Jej art. 1, dotyczący wstępnych badań lekarskich pracowników zacznie obowiązywać 1 kwietnia 2015 r. • Ustawa z 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2014, poz. 1831).

 

 WAŻNE LICZBY

70 zł O tyle wzrośnie w 2015 r. minimalne wynagrodzenie za pracę, wyniesie 1750 zł.

21 To przyszłoroczny współczynnik urlopowy do ustalenia ekwiwalentu dla pracownika, który nie wykorzysta urlopu na skutek rozwiązania stosunku pracy.

0,4 proc. W takim stopniu wzrosną w 2015 r. podatki i opłaty lokalne.

90 gr Tyle maksymalnie ma wynosić podatek od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (od 1 mkw. powierzchni).

70 zł O tyle wzrośnie w 2015 r. minimalne wynagrodzenie za pracę, wyniesie 1750 zł.

21 To przyszłoroczny współczynnik urlopowy do ustalenia ekwiwalentu dla pracownika, który nie wykorzysta urlopu na skutek rozwiązania stosunku pracy.

0,4 proc. W takim stopniu wzrosną w 2015 r. podatki i opłaty lokalne.

90 gr Tyle maksymalnie ma wynosić podatek od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (od 1 mkw. powierzchni).

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Iwona Jackowska

Polecane