Rozmowa z Agatą Kozłowską, dyrektor Investment Support
Po czym poznać dobry projekt PPP? Bilans korzyści i kosztów musi być satysfakcjonujący dla obu stron.
"Puls Biznesu": Gdyby 30 proc. inwestycji przewidzianych w Programie Budowy Dróg Krajowych na lata 2008-2012 zrealizowano w systemie PPP, to oszczędności sektora publicznego osiągnęłyby nawet 3 mld zł — wynika z raportu Fundacji FOR. Jak zwiększyć udział PPP w tworzeniu infrastruktury drogowej?
Agata Kozłowska, dyrektor Investment Support: Przede wszystkim należy wdrożyć procedury wyboru partnera prywatnego oparte o dwie ustawy — o partnerstwie publiczno-prywatnym i o koncesji na roboty budowlane lub usługi. Ustawa o PPP wprowadza dwojaki tryb wyboru partnera prywatnego: na podstawie ustawy Prawo zamówień publicznych albo na podstawie ustawy koncesyjnej. Przepisy są nowe, wzbudzają wątpliwości i całą operację musimy dopiero przećwiczyć. Trze-ba upowszechniać wzorce dobrych praktyk PPP i przedsięwzięć, które są przygotowywane i realizowane z udziałem inwestora prywatnego. Samorządom i biznesowi łatwiej będzie zebrać się na odwagę, jeśli przyjrzą się realizowanym projektom. Powstrzymywanie się z decyzją to droga donikąd.
Jakie korzyści z partnerstwa mają samorządy i państwo?
Projekty PPP są z reguły droższe od powstających w systemie tradycyjnym. Mimo to przynoszą duże oszczędności, tyle że nie od razu i nie wprost. Korzyścią dla strony publicznej może być krótki czas realizacji inwestycji, jej jakość i lepsze zarządzanie, bo przedsiębiorca zapewnia właściwą eksploatację, remont czy modernizację. Buduje też zwykle infrastrukturę dodatkową, na przykład stacje paliwowe, parkingi, hotele czy galerie handlowe. Płaci podatki, które zasilają budżet miasta, gminy czy państwa. No i daje pracę.
A kiedy PPP jest dla samorządów nieopłacalne?
Takie projekty nie są lekarstwem na wszystkie bolączki inwestycyjne. Jeśli inwestycja musi być szybka i tania, lepiej uruchomić tryb zamówień publicznych. Partnerstwo publiczno-prywatne może się za to sprawdzić przy przedsięwzięciach wymagających profesjonalnego zarządzania i wysokiej jakości.
Dopiero kryzys przekonał biznes do partnerstwa?
Im trudniejsze czasy, tym większe zainteresowanie firm modelem PPP. To zrozumiałe. Aby przetrwać, biznes potrzebuje płynności finansowej. Co z tego, że firmy zarabiały więcej na pięknych apartamentowcach, skoro dziś na rynku nieruchomości jest zastój? Współpraca z partnerem publicznym daje mniejszy zysk, ale stabilny i pewny. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad chce rozwijać system PPP na autostradach. Ale opłaty na "prywatnych" są wyższe niż na państwowych.
Jakie problemy na styku interesów publicznych i kapitału prywatnego pojawiają się najczęściej?
Po pierwsze — nie wszystkie samorządy są przygotowane merytorycznie do takich projektów, w przeciwieństwie do inwestorów zagranicznych, którzy mają wsparcie prawników i doradców finansowych. Po drugie — w instytucjach nadzorujących ciągle panuje duża nieufność. Na przykład uważają, że gmina powinna obiekt czy grunt sprzedać drożej. Choć określając cenę, musiała uwzględnić także to, ile prywatny przedsiębiorca musi zainwestować w przedsięwzięcie. Po trzecie — z powodu trudnej sytuacji rynkowej jest coraz trudniej o kredyt.
Jak przygotować dobry projekt?
Sukces jest wypadkową wnikliwej analizy rynku, świetnego biznesplanu i doskonałej organizacji procesu zarządzania projektem. Bilans korzyści i kosztów musi być satysfakcjonujący dla obu stron.
Jak zdobyć pieniądze na przedsięwzięcia PPP?
Tak jak przy innych inwestycjach mogą to być kredyty lub obligacje przychodowe. Łatwiej uzyskać pozytywną decyzję banku, kiedy dyskutuje się z nim o inwestycji jeszcze na etapie planowania.
Plan inwestycji drogowych na rok 2009
Do końca 2009 roku Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad ogłosi 33 przetargi na budowę dróg. W tym na 263,3 km autostrad, 298 km dróg ekspresowych i 80,1 km obwodnic.
Budowy autostrad
A4 Tarnów – Rzeszów, odc. Tarnów (węzeł Krzyż) – węzeł Dębica Pustynia (34,4 km)
A4 Tarnów – Rzeszów, odc. węzeł Dębica Pustynia – węzeł Rzeszów Zachód (33,9 km)
A18 Olszyna - Golnice (przebudowa jezdni południowej) (70 km)
A1 Toruń – Stryków, odc. do kilometra 14 węzeł Stryków (4,85 km)
A1 Toruń – Stryków, odc. węzeł Kowal – węzeł Sójki (30 km)
A1 Toruń – Stryków, odc. Sójka – Kotliska ( 15,3 km)
A1 Toruń – Stryków, odc. Kotliska – Piątek (8,9 km)
A1 Toruń – Stryków, odc. Piątek – Stryków (21 km)
A4 Wielicka – Szarów wraz z drogą ekspresową S7 Bieżanów – Christo Botewa oraz Christo Botewa – Igołomska, odc. Kraków (węzeł Igołomska do kilometra 79) – Kraków Christo Botewa (Rybitwy) (4,3 km)
A4 Rzeszów – Korczowa, odc. Rzeszów (węzeł Wschód) – Jarosław (węzeł Wierzbna) (40,7 km)
Budowy dróg ekspresowych
Przebudowa drogi S8 Piotrków Trybunalski – Warszawa, odcinek granica woj. maz. – węzeł Radziejowice (11,3 km)
S5 Poznań (A2 węzeł Głuchowo) – Wrocław (A8 węzeł Widawa), odcinek Leszno (węzeł Kaczkowo) z węzłem – węzeł Korzeńsko z węzłem (koniec obwodnicy m. Rawicz) (29,2 km)
S7 Radom (Jedlińsk) – Jędrzejów, odc. Radom (Jedlińsk) – Radom (S12 obwodnica) (25,0 km)
S7 Radom (Jedlińsk) – Jędrzejów, odc. Radom (w. Młodocin) – granica woj. mazowieckiego (21,9 km)
S3 Legnica – Lubawka, odc. Legnica (A4, w. Legnica II) – Lubawka (granica państwa) (56,0 km)
S3 Legnica – Lubawka, odc. obwodnica Jawora (12,0 km)
S7 Elbląg – Olsztynek, odcinek Miłomłyn – Olsztynek (53 km)
S7 Olsztynek - Płońsk, odc. Nidzica – Napierki (20,3 km)
S7 Radom (Jedlińsk) – Jędrzejów, odcinek granica woj. mazowieckiego – Skarżysko Kamienna (7 km)
S7 Radom (Jedlińsk) – Jędrzejów, odc. Kielce (do kilometra 73, e. Wiśniówka) – Chęciny (węzeł Chęciny) (20,9 km)
S17 Kurów – Lublin – Piaski, odc. węzeł Bogucic – węzeł Dąbrowica (7,3 km)
S17 Kurów – Lublin – Piaski, odc. węzeł Dąbrowica – węzeł Lubartów (10,2 km)
S17 Kurów – Lublin – Piaski, odc. w. Lubartów – węzeł Witosa (13,2 km)
S17 Kurów – Lublin – Piaski, odc. węzeł Witosa – Piaski (pocz. Obwodnicy) (10,7 km)
Budowy obwodnic
achodniej obwodnicy Poznania w ciągu S11, odc. płn. Złotkowo – A2 (węzeł Głuchowo) (II etap) (13,1 km)
Pabianic, Łodzi i Zgierza w ciągu drogi krajowej S14, odc. Obwodnica Pabianic (15,2 km)
Olecka na drodze nr 65 (8,5 km)
Inowrocławia (22,9 km)
m. Tyńca i Małuszowa na drodze krajowej nr 35 (6,6 km)
Ostrowa Wlkp. II etap (13,8 km)
Wzmocnienia i przebudowy
przebudowa drogi nr 8 Białystok – Katrynka – Przewalanka, odcinek Katrynka – Przewalanka (11,9 km)
przebudowa drogi nr 16 Olsztyn – Augustów, odcinek Biskupiec – Borki Wielkie (8,2 km)
udział w budowie mostu w Piwnicznej na rzece Poprad do kilometra 87 wraz z dojazdami ( 3,06 km)
* lista przetargów, które ogłosi do końca 2009 r. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad. Dokładne informacje dotyczące dat i specyfikacji będą publikowane na stronach www.gddkia.gov.pl. Powyższa lista nie obejmuje postępowań przetargowych związanych z remontami i utrzymaniem dróg.
Mirosław Konkel