IV. Bilans płatniczy, kurs walutowy:
1. W okresie styczeń-październik br. deficyt obrotów bieżących wyniósł 6,0 mld dolarów i był niższy o 2,7 mld dolarów niż w analogicznym okresie ubiegłego roku. Eksport był o 10,5 wyższy niż w okresie styczeń-październik 2000 r., podczas gdy dynamika importu wyniosła 2,6%.
2. W listopadzie br. kurs złotego umocnił się zarówno w stosunku do euro (średni kurs wyniósł 3,64 zł wobec 3,74 zł w październiku br.), jak i wobec dolara (4,09 zł wobec 4,13 zł przed miesiącem).
Poprawa salda rachunku bieżącego bilansu płatniczego świadczy o umacnianiu się równowagi zewnętrznej polskiej gospodarki. Obserwowane umacnianie się kursu złotego wynika przede wszystkim z napływu kapitału zagranicznego lokowanego w papiery skarbowe.
V. Podaż, popyt, sytuacja na rynku pracy i dochody:
1. W III kwartale br. Produkt Krajowy Brutto był o 0,8% wyższy niż w III kwartale ubiegłego roku. Popyt krajowy był realnie o 2% niższy niż przed rokiem, do czego przyczynił się głównie spadek nakładów brutto na środki trwałe o 13,6%. Szybciej niż w II kwartale rosło spożycie indywidualne (2,1% wobec 1,6%). Ujemny eksport netto zmniejszył się do 4,8 mld zł z 7,7 mld zł w II kwartale i o 10,1 mld zł przed rokiem.
2. W listopadzie br. produkcja sprzedana przemysłu była o 0,8% niższa niż przed rokiem. Produkcja budowlano-montażowa była o 9,8% niższa niż przed rokiem.
3. Zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw obniżyło się w listopadzie br. o 0,5% w porównaniu z październikiem br. i było o 4,3% niższe niż przed rokiem.
4. W okresie styczeń-listopad br. przeciętne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw było nominalnie o 7,3%, a realnie o 1,6% wyższe niż w analogicznym okresie roku ubiegłego.
Utrzymuje się niski poziom aktywności gospodarczej. W ostatnich miesiącach, dzięki spadkowi inflacji, następuje przyspieszenie tempa wzrostu realnych wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw.
VI. Sytuacja w sektorze finansów publicznych.
Deficyt ekonomiczny sektora finansów publicznych w 2001 r. będzie wyższy niż wcześniej przewidywano i wyniesie ok. 5,2% PKB.
Od ostatniego posiedzenia Rady Polityki Pienieżnej nie zmieniła się ocena sytuacji w sektorze finansów publicznych w 2002 r.; projekt budżetu na 2002 rok budzi niepokój co do jego wpływu na przyszły wzrost gospodarczy oraz możliwość poprawy układu polityki fiskalnej i monetarnej.
Część rozwiązań prawnych zawartych w projektach ustaw okołobudżetowych od których zależy ostateczny kształt budżetu na 2002 r., stanowi krok w dobrym kierunku. Jednak ich skala jest niewystarczająca, by trwale rozwiązać problemy sektora finansów publicznych.
Uchwalenie przez Sejm ustaw okołobudżetowych należy traktować jako potwierdzenie wcześniejszych informacji dotyczących kształtu budżetu państwa na 2002 r.
VII Decyzja Rady Polityki Pieniężnej.
1. Rada Polityki Pieniężnej pragnie przypomnieć, że w 2001 roku dokonała już łącznych obniżek stóp procentowych o 7,5 punktu procentowego. Pełne skutki obniżek, zwłaszcza tych dokonanych w październiku i listopadzie łącznie o 3 punkty procentowe, jeszcze się nie ujawniły.
2. Jednocześnie utrzymują się źródła niepewności.
- Sytuacja w sektorze finansów publicznych w 2002 i 2003 r. Uchwalenie przez Sejm części ustaw okołobudżetowych zwiększa prawdopodobieństwo, że budżet na 2002 r. będzie zgodny z projektem rządu. Jednak informacje te zostały już uwzględnione przez Radę Polityki Pieniężnej.
- Wpływ podatku od dochodów z oszczędności na skłonność do oszczędzania. Wprowadzenie opodatkowania dochodów z lokat bankowych przybliży poziom odsetek otrzymywanych z depozytów do poziomu inflacji, co może doprowadzić do spadku skłonności do oszczędzania.
- Skala niezbędnych reform strukturalnych jakie zostaną przeprowadzone.
3. Nowe dane, które pojawiły się od ostatniego posiedzenia Rady Polityki Pieniężnej mają różnokierunkowy charakter. Z jednej strony:
- wskaźnik cen towarów obniżył się do 3,6%, jednak znaczną część spadku tłumaczą czynniki które mogą mieć charakter przejściowy, a mianowicie zmiany cen żywności i paliw. - Ceny produkcji sprzedanej przemysłu były niższe niż przed miesiącem i niższe niż przed rokiem.
- spadła dynamika podaży pieniądza oraz akcji kredytowej.
- nie uległa zmianie prognoza kształtowania się sytuacji gospodarczej na świecie oraz cen ropy naftowej.
- utrzymuje się niski poziom aktywności gospodarczej.
Z drugiej strony:
- pogorszyły się oczekiwania osób prywatnych co do przyszłej inflacji.
- po raz pierwszy od 1997 r. nastąpił miesięczny spadek depozytów złotowych osób prywatnych, który wynikał przede wszystkim z uchwalenia ustawy wprowadzającej podatek od dochodów z lokat bankowych; spadkowi depozytów nie zapobiegły działania banków oferujących lokaty długoterminowe.
- deficyt ekonomiczny sektora finansów publicznych w 2001 r. będzie wyższy niż wcześniej przewidywano.
Biorąc pod uwagę 3 wymienione wyżej przesłanki, Rada Polityki Pieniężnej postanowiła utrzymać parametry polityki pieniężnej na dotychczasowym poziomie, tzn. utrzymać wysokość podstawowych stóp procentowych NBP oraz neutralne nastawienie w polityce pieniężnej.
VIII.
Zgodnie z założeniami polityki pieniężnej na 2002 r. Rada Polityki Pieniężnej podjęła decyzję o obniżeniu stopy rezerwy obowiązkowej z poziomu 5% do 4,5%. Decyzja ta nie spowoduje wzrostu płynności sektora bankowego, ponieważ w najbliższym czasie Zarząd NBP podejmie decyzję o likwidacji możliwości utrzymywania rezerwy obowiązkowej w formie gotówki w kasach banków. Decyzja ta stanowi element dostosowania do standardów Europejskiego Systemu Banków Centralnych.
Jednocześnie Rada przyjęła plan finansowy Narodowego Banku Polskiego na 2002 rok, w którym zakłada się zmianę obligacji NBP wyemitowanych w związku z obniżką stopy rezerwy obowiązkowej w 1999 r. na obligacje o oprocentowaniu rynkowym.
IX.
Następne posiedzenie Rady Polityki Pieniężnej odbędzie sie w dniach 28- 29 stycznia 2002 r.