Już tylko kilka dni pozostało przedsiębiorcom na podjęcie decyzji, czy w terminie rozliczenia zaliczki podatkowej za grudzień lub ostatni kwartał 2013 r. złożą roczne zeznanie, bez rozliczenia tej zaliczki. Taką decyzję muszą podjąć po raz drugi, w związku z obowiązującą od dwóch lat zmianą przepisów. Dotyczy to zarówno przedsiębiorców podlegających podatkowi dochodowemu od osób fizycznych (PIT), jak i od osób prawnych (CIT). W drugim przypadku chodzi o podmioty, u których rok podatkowy pokrywa się z kalendarzowym.

Zgodnie z nowymi zasadami, grudniową zaliczkę za 2013 r. należy opłacić do 20 stycznia 2014 r. (wcześniej przedsiębiorca płacił podwójną zaliczkę za listopad). Nie będzie to konieczne, jeśli w tym terminie przedsiębiorca złoży zeznanie na podatek dochodowy za cały ubiegły rok. Wówczas w zeznaniu wykaże ubiegłoroczne dochody i zapłacone zaliczki, bez grudniowej.
W rzeczywistości zostanie ona rozliczona po obliczeniu podatku należnego za 2013 r. — pod warunkiem że również do 20 stycznia podatnik odprowadzi na konto urzędu skarbowego niedopłatę wynikającą z rocznego zeznania. W związku z rozpoczętą akcją PIT 2013, izby i urzędy skarbowe przypominają o tym na swoich stronach internetowych.
Niedopłata do zapłaty od razu
Przed rokiem nieprecyzyjne przepisy wywołały dyskusję, czy zapłatę podatku wynikającego z zeznania, złożonego do 20 stycznia, można odłożyć do 30 kwietnia, czyli do końca akcji PIT. Ministerstwo Finansów (MF) wyjaśniło wówczas „PB”, że nie taka była intencja zwolnienia z zapłaty zaliczki grudniowej w przypadku złożenia rocznego PIT w styczniu. Podkreśliło, że gdy niedopłata wykazana w zeznaniu nie zostanie rozliczona do 20 stycznia, to nie znaczy, że podatnik musi zapłacić grudniową zaliczkę.
Prawo rozliczenia rocznego podatku do 20 stycznia bez konieczności zapłaty zaliczki za grudzień mają osoby prawne i osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą opodatkowaną według zasad ogólnych (na formularzu PIT-36) oraz liniowo (PIT-36L). Zasady ogólne pozwalają złożyć zeznanie wspólnie z małżonkiem lub samotnie wychowywanym dzieckiem. Podatek liniowy — nie.
Zwolnienie z zapłaty zaliczki ostatniej za dany rok przysługuje zarówno tym, którzy w ciągu roku rozliczają się co miesiąc, jak i co kwartał, a także podatnikom korzystającym z uproszczonego systemu, czyli płacenia zaliczek w wysokości 1/12 podatku za rok poprzedni.
Nie musi, jednak ta nieuregulowana niedopłata przekształci się w zaległość i każdy dzień dalszej zwłoki oznacza rosnące karne odsetki, bo w tym przypadku nieprzekraczalną datą na uregulowanie rocznego PIT jest 20 stycznia. A w przypadku niewpłacenia w terminie kwoty podatku wynikającej z zeznania lub wpłacenie jej w niepełnej wysokości zeznanie roczne stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego, zgodnie z ustawą o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Nieprecyzyjnych przepisów nie poprawiono, ale fiskus nie zmienia zdania.
W indywidualnych interpretacjach podatkowych dyrektorzy izb skarbowych w Łodzi i Warszawie zgodnie wyrazili tę samą myśl: podatnik nie musi płacić grudniowej zaliczki, jeśli złoży zeznanie do 20 stycznia i w tym terminie ma obowiązek uregulować podatek wynikający z rocznego rozliczenia (interpretacje nr: IPTPB1/415-682/12-2/MAP i IPPB1/415- 453/13-2/ES).
Wniosek o zwrot spóźnionej zaliczki
Podatnicy, którzy nie zamierzają złożyć rocznego zeznania do najbliższego poniedziałku, nie powinni zwlekać z zapłatą grudniowej zaliczki, bo spóźnienie pozbawia prawa rozliczenia jej w rocznym PIT.
Zgodnie z ordynacją podatkową po zakończeniu roku podatkowego zaległe zaliczki tracą swój samodzielny byt prawny i przekształcają się w zobowiązanie za cały rok. W przypadku zaliczki grudniowej następuje to po 20 stycznia. Dlatego jej późniejszej wpłaty, nawet wniesionej następnego dnia, nie można uznać już jako zaliczki na podatek należny za 2013 r. i podatnik nie może jej wpisać do rocznego PIT. Można ją rozliczyć dopiero po złożeniu zeznania.
W takich przypadkach osoby, którym grudniowe zaliczki przyniosłyby nadpłatę w rocznym rozliczeniu, powinny zadbać o ich zwrot od razu, przy składaniu zeznania.
Niektóre urzędy skarbowe radzą, aby na druku PIT np. dopisać odręczny wniosek o zwrócenie nadpłaty z grudnia razem z pozostałą nadpłatą z zeznania.
Jeśli podatnik nie zwróci się o to sam, może nie doczekać się takiej wypłaty. Pieniądze mogą leżeć na koncie skarbówki tak długo, aż pokryją ewentualne brakujące bieżące zobowiązania podatnika. Podatnik nie może też liczyć na to, że fiskus z własnej woli potrąci z wysokiej nadpłaty grudniowej podatek do zapłaty wynikający z zeznania.
— Biorąc pod uwagę zróżnicowaną praktykę urzędów skarbowych dotyczącą zwrotu, najlepszym rozwiązaniem będzie bezpośredni kontakt z urzędem właściwym dla danego podatnika dla uzgodnienia procedury — radzi Tomasz Wickel, radca prawny w kancelarii prawnej SSW Spaczyński, Szczepaniak i Wspólnicy.
Osoby rozliczające przychody z działalności gospodarczej w formie ryczałtu ewidencjonowanego muszą złożyć roczne zeznanie, PIT-28, do 31 stycznia. Taki obowiązek mają też podatnicy działający w formie spółki cywilnej osób fizycznych opodatkowanej ryczałtowo, a także osiągający przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze.