Zasada otwartego nieba zacznie obowiązywać Polskę po 1 maja. Jednak przewoźnicy od dawna są przygotowani do liberalizacji transportu lotniczego.
Umowa otwartego nieba, która obowiązuje kraje członkowskie Unii Europejskiej, liberalizuje rynek transportu lotniczego między krajami — stronami umowy. Gwarantuje przewoźnikom swobodę dostępu do tras, ustalania zdolności przewozowej, częstotliwości przewozów oraz taryf. Liberalizacja ta dotyczy przewozów regularnych i czarterowych, pasażerskich i cargo.
Liberalizacja w UE
Wspólnotowy rynek transportu lotniczego był liberalizowany stopniowo, aż do pełnego otwarcia w 1997 r. Od 1 maja 2004 r. Polska będzie stosowała zasady wspólnego rynku, co oznacza, że każdy przewoźnik polski lub z innego kraju UE będzie mógł swobodnie świadczyć usługi na terenie wszystkich państw poszerzonej Unii Europejskiej, a zatem także Polski.
Trudno jest do końca przewidzieć, jak poważny wpływ na polski rynek lotniczy będzie miało przyjęcie zasady otwartego nieba, jednak w Unii spowodowało ono wzrost liczby rozkładowych przewoźników oraz tras, łączących państwa członkowskie UE. Zwiększyło się zatrudnienie w lotnictwie, a konkurencja na rynku wymusiła obniżkę cen biletów lotniczych. Kolejnym efektem był rozwój przewoźników niskokosztowych.
W gotowości
Polska do liberalizacji rynku przewozów lotniczych jest w zasadzie przygotowana. Przejawem prawnego dostosowywania się do standardów wspólnotowych było uchwalenie ustawy Prawo lotnicze oraz rozporządzeń wykonawczych, które bądź już weszły w życie, bądź są w przygotowaniu.
Kierunki rozwoju polskiego lotnictwa określił także opracowany przez Ministerstwo Infrastruktury dokument ,,Informacja o kierunkach rozwoju lotnictwa cywilnego do roku 2010”. Uwolnienie nieba po 1 maja 2004 r. nie przeraża też operujących w Polsce przewoźników. Przeciwnie, cieszą ich nowe perspektywy.
Spodziewane ożywienie
Jak stwierdziła Edyta Wiland-Rogulska, kierownik działu sprzedaży i marketingu Biura Cargo i Poczty PLL LOT, po wejściu Polski do struktur europejskich można się spodziewać wzrostu przewozów towarowych. Stanie się tak na skutek uproszczenia procedury tranzytowej i pojawienia się udogodnień celnych.
W rezultacie transport stanie się szybszy. PLL LOT liczą także, że Warszawa zaistnieje na europejskiej mapie lotniczej jako dogodne miejsce przesiadkowe, co również przyczyni się do poprawy wyników.
Lotnictwo cywilne od dawna jest umiędzynarodowione, a przewoźnicy europejscy przestrzegają konwencji warszawskiej z 12 października 1929 r. oraz protokołu haskiego z 1955 r. PLL LOT są członkiem Międzynarodowego Zrzeszenia Przewoźników Lotniczych (IATA), a także typowo pasażerskiego aliansu — Star Alliance.