1 stycznia weszło w życie kilka ważnych zmian kodeksu pracy. Zostały one zapisane w nowelizacji z 26 lipca 2002 r. (DzU Nr 135, poz. 1146). Znaczna część regulacji prawa pracy wprowadzonych tą ustawą obowiązuje od 29 listopada 2002 r., kolejne wejdą w życie 1 lipca 2003 r.
Najistotniejsze ze zmian kodeksu pracy, które obowiązują od wczoraj, dotyczą świadczeń chorobowych, czasu pracy, godzin nadliczbowych oraz urlopów wypoczynkowych.
Od nowego roku skrócono okres absencji chorobowej pracownika, za który wynagrodzenie płaci pracodawca, z 35 do 33 dni w roku. Od 34 dnia zasiłek chorobowy będzie wypłacał ZUS.
Ponadto pracownik przebywający na zwolnieniu lekarskim nie dłużej niż 6 dni nie będzie miał prawa do wynagrodzenia za pierwszy dzień nieobecności.
Nowe przepisy umożliwiają wydłużenie podstawowego okresu rozliczeniowego z trzech do czterech miesięcy. W przypadku niektórych rodzajów pracy (budownictwo, rolnictwo i hodowla, pilnowanie mienia lub osób oraz prace użyteczne społecznie lub służące zaspokajaniu codziennych potrzeb ludności) możliwe będzie wprowadzenie okresu rozliczeniowego trwającego do 6 miesięcy, a nawet 12, jeśli jest to uzasadnione nietypowymi warunkami organizacyjnymi lub technicznymi mającymi wpływ na przebieg procesu pracy.
Od nowego roku za pracę w godzinach nadliczbowych, przypadających w dni powszednie oraz niedziele i święta będące dla danego pracownika dniami pracy, przysługuje dodatek wysokości 50 proc. Dodatek sięgający 100 proc. jest należny jedynie za pracę w godzinach nadliczbowych w nocy, niedziele i święta nie będące dla zatrudnionego dniami pracy oraz dni wolne udzielone w zamian za pracę w niedzielę lub w święto będące dla pracownika dniami pracy.
Nową instytucją jest wprowadzenie urlopu na tzw. krótką niedyspozycję lub żądanie pracownika. Wynosi on cztery dni w każdym roku kalendarzowym i może być wykorzystany za jednym razem lub w częściach. Pracodawca jest obowiązany udzielić zatrudnionemu takiego urlopu we wskazanym przez pracownika terminie, pod warunkiem powiadomienia najpóźniej w dniu rozpoczęcia urlopu. Cztery dni nie zwiększają wymiaru urlopu wypoczynkowego.
Ponadto od nowego roku pracownik na żądanie pracodawcy będzie musiał wykorzystać przysługujący mu urlop wypoczynkowy w okresie wypowiedzenia. Nowelizacja rozstrzygnęła także wiele wątpliwości interpretacyjnych dotyczących urlopów proporcjonalnych.
1 stycznia weszły również w życie znowelizowane przepisy ustawy z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (DzU nr 70 z 1996 r., poz. 335 ze zm.). Do tworzenia funduszu socjalnego zobowiązano pracodawców, którzy 1 stycznia zatrudniają co najmniej 20 pracowników, w przeliczeniu na pełne etaty. Pracodawcy mający 20 lub więcej pracowników, ale nie posiadający 20 pełnych etatów, nie muszą tworzyć funduszu, o ile wypłacają świadczenia urlopowe.
Pracodawcy mogą zwolnić się z tworzenia funduszu lub wypłaty świadczenia urlopowego w układzie zbiorowym pracy, a także w regulaminie wynagradzania.