Trzycyfrowy kod unijny gwarantuje jakość produktów

Piotr Kulikowski
opublikowano: 2001-10-02 00:00

Trzycyfrowy kod unijny gwarantuje jakość produktów

O jakości i bezpieczeństwie produktów spożywczych przypominamy sobie zazwyczaj przy okazji kolejnych zagrożeń, takich jak BSE czy dioksyny. A problem pozostaje aktualny, bo na półkach sklepowych obok zdrowych i bezpiecznych wyrobów markowych wciąż możemy znaleźć produkty wątpliwej jakości i pochodzenia.

Punktem wyjścia do otrzymania zdrowego i bezpiecznego wyrobu są właściwe warunki sanitarno-weterynaryjne. Odnośne polskie przepisy są wystarczająco rygorystyczne, problem polega jednak na tym, że nie są one przestrzegane przez wszystkich producentów. Mamy dobre prawo, które nie wszędzie jest stosowane. Dlaczego tak się dzieje? Ponieważ dostosowanie warunków sanitarno- -weterynaryjnych do obowiązujących standardów wiąże się ze sporymi nakładami inwestycyjnymi. Firmy, które przez lata nie robiły nic dla poprawy sytuacji w tej dziedzinie, w najbliższym czasie nie będą już w stanie nadrobić zaległości i raczej znikną z rynku.

Dodatkowym i niezbędnym elementem zapewnienia konsumentom bezpiecznych wyrobów jest pełna kontrola procesów produkcyjnych. W branży spożywczej coraz powszechniej wdrażany jest system HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points — Analiza Zagrożeń i Krytycznych Punktów Kontroli). Zamiast wyrywkowych badań jakościowych przypadkowo wybranych wyrobów gotowych, HACCP zakłada wielokrotne badanie wyrobu w trakcie trwania procesu produkcyjnego, zwłaszcza w punktach najbardziej zagrożonych. Jest to udokumentowany system identyfikacji wszystkich zagrożeń występujących w produkcji żywności oraz środków służących ich eliminacji — w całym łańcuchu od producenta do konsumenta.

W branży drobiarskiej na rynku krajowym funkcjonuje obecnie ponad 300 ubojni drobiu, ale zaledwie 29 z nich zaliczane jest do tzw. grupy A, mającej prawo eksportowania wyrobów na rynek unijny. Wszystkie zakłady drobiarskie dzielą się na trzy grupy:

- A — spełniające standardy UE;

- B1 — te, w których niezbędne są przystosowawcze nakłady inwestycyjne;

- B2 — całkowicie odbiegające od standardów unijnych.

Wiele firm drobiarskich legitymuje się wprawdzie wdrożeniem systemu HACCP lub ISO, ale najczęściej obejmują one zaledwie wycinki z procesu produkcyjnego. Pełną gwarancję mogą dać tylko firmy, w których system kontroli obejmuje wszystkie etapy produkcji — od wylęgu piskląt do własnej sieci dystrybucji. Z doświadczeń światowych potentatów drobiarskich wynika, że największą efektywność oraz najlepsze warunki do zagwarantowania bezpieczeństwa zdrowotnego wyrobów mają firmy pionowo zintegrowane.

Wertykalnie zintegrowana — w ramach grupy kapitałowej — organizacja produkcji drobiu obejmuje: produkcję piskląt, produkcję żywca, ubój i obróbkę, chłodzenie, dzielenie, przetwórstwo oraz system dystrybucji. Najnowocześniejsze linie do uboju i obróbki drobiu oraz dzielenia tuszek mają gwarantować pełną zgodność warunków sanitarno-weterynaryjnych zarówno z wymogami prawa krajowego, jak i unijnego. Stała praca nad doskonaleniem jakości wyrobów oraz redukcja kosztów to warunek utrzymania przez przedsiębiorstwo pozycji na rynku krajowym oraz podjęcia konkurencyjnej rywalizacji z firmami unijnymi w niedalekiej już przyszłości.

Czy polscy konsumenci zasługują na zdrowe i bezpieczne produkty? Oczywiście tak, ale to od nich zależy, jaki produkt wkładają do koszyka. Najlepszym i najprostszym sposobem zadbania o własne zdrowie jest wybieranie produktów zawierających na opakowaniu unijny numer identyfikacyjny (wpisane w owal: symbol kraju, trzycyfrowy kod producenta oraz skrót nazwy inspekcji weterynaryjnej). Tylko taki numer jest gwarancją bezpieczeństwa i wysokiej jakości — oznacza bowiem, że producent wyrobu posiada uprawnienia eksportowe na rynek UE.