Nowa procedura podatkowa, nowa organizacja aparatu skarbowego, projekt nowej ustawy VAT oraz nowa dokumentacja podatkowa cen transferowych to tylko niektóre zmiany, które mogą przynieść korzyści podatnikom, ale również utrudnić im życie — wynika z prelekcji ekspertów podczas VI Kongresu Podatków i Rachunkowości KPMG, który odbył się 19 stycznia br. Wydarzenie jak co roku cieszyło się wielkim powodzeniem — ponad 700 osób otrzymało potwierdzenie udziału stacjonarnego i ponad 400 udziału w transmisji online.
Podatkowe plusy i minusy
VI Kongres Podatków i Rachunkowości KPMG rozpoczął Leszek Wroński, partner i szef działu usług doradczych w KPMG w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej. Zapowiedział też pierwszą prelekcję ważną dla wszystkich podatników, a dotyczącą tak istotnej kwestii, jaką są zmiany w procedurze podatkowej obowiązujące już w tym roku. Omówił je Peter Kay, partner i szef działu doradztwa podatkowego i prawnego w KPMG w Polsce i Europie Środkowo- -Wschodniej. Peter Kay do najważniejszych regulacji zaliczył nowe zasady wydawania interpretacji podatkowych, nowe zasady naliczania odsetek od zaległości podatkowych, wprowadzenie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika, a także nowe zasady udzielania pełnomocnictw i doręczeń pism w postępowaniach przed organami podatkowymi. Interpretacje indywidualne w sprawach podatkowych — jako uprawniony organ — będzie wydawał Dyrektor Biura Krajowej Informacji Podatkowej.
— To ułatwienie. Podatnik będzie mógł w dowolnym momencie być poinformowany telefonicznie lub e-mailem o dacie wydania na jego wniosek interpretacji indywidualnej oraz o zawartej w niej ocenie jego stanowiska lub o innym rozstrzygnięciu sprawy — podkreślał Peter Kay. Zmiany nie są jednak do końca korzystne. Ekspert przewiduje, że podatnicy będą dostawali interpretacje ogólne. Z powściągliwością traktuje też powstanie nowego superurzędu skarbowego, na czele którego 1 lipca stanie Naczelnik Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego.
Wezwanie do zmian
Przed działami finansowymi firm stoi coraz więcej wyzwań. Violetta Małek, dyrektor w dziale usług doradczych w KPMG, podkreślała konieczność ich transformacji.
— Nowoczesny biznes oczekuje od dyrektorów finansowych szybkiej informacji finansowej i wsparcia w rozwoju firmy. Głównym wyzwaniem jest wejście na drogę transformacji i budowa nowoczesnego działu finansowego przyszłości. Oznacza to wyjście poza obecne, tradycyjne rozumienie obowiązków, takich jak raportowanie finansowe czy kontrola i pójście w kierunku aktywnego wsparcia zarządzających biznesem — tłumaczyła Violetta Małek. Omówiła też działania, które mogą pomóc w stworzeniu nowoczesnego modelu operacyjnego i podkreślała rolę dyrektora finansowego jako kreatora wartości i lidera zmian. Z wizji przyszłości do teraźniejszości słuchaczy szybko sprowadzili: Zbigniew Libera, partner w dziale audytu ogólnego w KPMG i Marta Zemka,
dyrektor w dziale audytu ogólnego w KPMG, którzy poprowadzili prezentację nt. usług poświadczających oraz raportowania zintegrowanego. — Raportowanie zintegrowane polega na zbieraniu danych z różnych działów. Tylko w ten sposób naświetli obraz całej firmy. Ma być obrazem organizacji i modelu biznesowego. Ważnym jego elementem jest opis działalności operacyjnej, w którym należy się skupić na analizie rodzajów ryzyka, które mogą mieć wpływ na przyszłą sytuację — tłumaczył Zbigniew Libera. To ważne dane zarówno dla inwestorów, jak i kredytodawców. Dlatego raport powinien odpowiadać na pytania: dokąd zmierza firma i co może się zdarzyć. Musi też zawierać bieżące wyniki. — Tu jest jednak pułapka. Nie można zawrzeć w nim całego sprawozdania finansowego. Zwłaszcza że ono nie zawsze zaspokoi oczekiwania czytelników. Raport musi być zwięzły i rzetelny — dodała Marta Zemka. Z badań KPMG wynika, że na świecie już 3 na 5 największych międzynarodowych korporacji uwzględnia w swoich raportach dane pozafinansowe, dotyczące społecznej odpowiedzialności biznesu, podczas gdy w 2011 r. była to zaledwie 1 na 5 korporacji. Trend ten będzie się rozwijał
— również w Polsce. Podobnie jak rola biegłego rewidenta. — Już obserwujemy zwiększenie zainteresowania podmiotów gospodarczych usługami typu assurance. Dużą rolę odgrywają w tym przypadku niezależni eksperci posiadający odpowiednie kompetencje i metodologię — zapewnił Zbigniew Libera.
Czas rewolucji
Tomasz Grunwald, partner i szef zespołu ds. VAT w KPMG, zapowiedział nową erę w kontroli podatników. Od lipca będzie obowiązywał dużych przedsiębiorców Jednolity Plik Kontrolny. W najbliższym czasie nie obejdzie się też bez nowej ustawy o VAT.
— Jej projekt może jednak niepokoić, ponieważ nie jest jasne, jak interpretować niektóre przepisy. Sporo zamieszania mogą spowodować także procedury podzielonej płatności — mówił Tomasz Grunwald. Andrzej Tajchert, partner w zespole doradztwa informatycznego w KPMG, przewiduje nie tylko nadejście nowej ery wraz z wdrożeniem regulacji dotyczących JPK, ale całej rewolucji.
— Na żądanie organów kontroli będziemy musieli pokazywać wszystkie dokumenty magazynowe, faktury sprzedaży, wyciągi bankowe i wszystkie księgowania w księdze głównej. Przed firmami, które mają masową sprzedaż i setki czy tysiące faktur, stoi wielkie wyzwanie, przede wszystkim informatyczne, a na to jest potrzebny czas i pieniądze. Prace trzeba już zacząć, żeby zdążyć do lipca — podkreślał ekspert. Rafał Ciołek, partner i szef zespołu międzynarodowego prawa podatkowego w KPMG podgrzał atmosferę na sali przy omawianiu „globalnego zastrzeżenia”, które przyczynia się do wyraźniejszego przyglądania się firmom pod kątem opodatkowania, a przytaczanie autentycznych pytań, które padały w postępowaniach podatkowych, takich jak: z jakich powodów biznesowych transakcja została zawarta, zrobiły na słuchaczach duże wrażenie. Jacek Bajger, partner, szef zespołu ds. cen transferowych w KPMG, omówił zmiany przepisów o dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi.
— Zmieniono samą definicję podmiotów powiązanych. Od 2017 r. z powiązaniami kapitałowymi będziemy mieli do czynienia wtedy, gdy pośrednie związki między spółkami przekraczają 25 proc. udziałów w kapitale — tłumaczył Jacek Bajger.
Dobra wiadomość jest taka, że dokumentacji nie będą musiały sporządzać wszystkie firmy, ale tylko te, które przekroczyły 2 mln EUR przychodów lub kosztów. Zła jest taka, że jeśli próg ten się przekroczy, dokumentację trzeba będzie przygotować również w roku kolejnym, nawet jeżeli przychody spadną. Krzysztof Wojciechowski, partner w kancelarii prawnej D. Dobkowski, stowarzyszonej z KPMG, omówił natomiast specyfikę konwersji pożyczki na kapitały w spółce oraz cele jej przeprowadzania.
— Konwersja zmniejsza zobowiązania bilansowe, a więc zwiększa kapitały własne, likwiduje stan niewypłacalności spółki, pozwala odzyskać zdolność do wypłaty dywidendy i umożliwia wygaszanie zobowiązania wspólnika bez zwolnienia z długu — wyjaśniał Krzysztof Wojciechowski.
Kiejstut Żagun, dyrektor i szef zespołu ulg i dotacji w KPMG, zaprezentował możliwości pozyskania finansowania z funduszy unijnych i nowej premii podatkowej B+R. — Jest dużo pieniędzy do pozyskania. Tylko NCBiR przeznacza w tym roku ponad 8 mld zł na cele badawczo-rozwojowe, a przedsiębiorcom nie trzeba tłumaczyć, że powinni być bardziej innowacyjni. Większość myśli na co dzień, jak ulepszyć produkt, jakie stosować materiały, żeby były bardziej wytrzymałe — to są właśnie projekty badawczo-rozwojowe. Nie muszą się odbywać w laboratoriach — tłumaczył ekspert.
Tomasz Wiśniewski, szef zespołu wycen w grupie Deal Advisory w KPMG, i Marcin Łągiewka, dyrektor w tym samym zespole, skupili się na obecnej sytuacji gospodarczej i jej wpływie na utratę wartości aktywów.
— Rok 2015 może być rekordowy pod tym względem. Tylko w 3 jego kwartałach odpisów z tytułu utraty wartości dokonało 65 proc. spółek z WIG20, a średni odpis to prawie 800 mln zł — wyliczał Tomasz Wiśniewski.
To nie tylko problem polski. Od czasu kryzysu finansowego to problem globalny.
— Przyczyną wysokich odpisów jest niekorzystne otoczenie gospodarcze, które będzie się utrzymywać również w 2016 r. — podkreślił Marcin Łągiewka.
Dyrektorzy finansowi nadzorujący prace związane z finansowym zamknięciem roku powinni szczególną uwagę poświęcić więc MSR 36. W interpretacji wyników pomocne będą firmy doradcze.
VI KONGRES PODATKÓW I RACHUNKOWOŚCI KPMG: Kongres otworzył Leszek Wroński, partner i szef działu usług doradczych w KPMG w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej (na zdjęciu pierwszy od lewej). Zmiany w przepisach wyjaśnili m.in. Peter Kay, Violetta Małek, Zbigniew Libera, Marta Zemka, Tomasz Grunwald, Andrzej Tajchert, Rafał Ciołek, Jacek Bajger, Krzysztof Wojciechowski, Kiejstut Żagun i Tomasz Wiśniewski. [FOT. ARC]