Dokument może mieć różną formę

Tomasz Stankiewicz, Marcin Chomiuk
opublikowano: 2004-09-28 00:00

Przedsiębiorcy mają problem z rozliczaniem VAT w przypadku otrzymania dokumentów korygujących od dostawców z UE.

Często zdarzają się przypadki, gdy polscy podatnicy VAT, dokonujący wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów (WNT), występują do unijnych dostawców z prośbą o wystawienie dokumentów korygujących dotyczących transakcji dokonanych w poprzednich okresach rozliczeniowych. Powody mogą być różne: stwierdzenie braków w otrzymanej dostawie towarów, pomyłka w cenie na pierwotnej fakturze sprzedaży lub przyznanie rabatu potransakcyjnego przez zagranicznego dostawcę. Co istotne, w zależności od przepisów obowiązujących w kraju dostawcy, dokumenty korygujące mogą przybrać różną formę, a nawet inną nazwę, np. noty uznaniowej/kredytowej (gdy korekta ma na celu zmniejszenie ceny) bądź noty obciążeniowej/debetowej (gdy dochodzi do podwyższenia kwot wykazanych na pierwotnej fakturze sprzedaży).

W rozumieniu przepisów VI dyrektywy VAT każdy dokument, który konkretnie i jednoznacznie odnosi się do faktury pierwotnej i zmienia jej treść, należy traktować dla celów podatku VAT jak fakturę. Tym samym, polski nabywca powinien uwzględnić taką korektę w rozliczeniach podatku VAT w zakresie WNT. Pojawia się jednak pytanie, kiedy i w jaki sposób powinien tego dokonać.

Polskie przepisy nie zawierają regulacji, które jasno określałyby sposób rozliczeń w przypadku korekt WNT. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z 27 kwietnia 2004 r. w sprawie m.in. zasad wystawiania faktur, nabywca ma prawo do podwyższenia bądź też jest zobowiązany do obniżenia kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu za miesiąc, w którym otrzymał fakturę korygującą. Przepisy o VAT nie regulują natomiast bezpośrednio kwestii momentu wykazania tego rodzaju faktury w rejestrach VAT pod kątem rozpoznania podatku należnego z tytułu WNT. Rozporządzenie stanowi jedynie, że przepisy dotyczące faktur korygujących stosuje się do faktur wewnętrznych z tytułu WNT.

Stosując interpretację celowościową tych przepisów można uznać, że nie tylko podatek naliczony, ale też VAT należny z tytułu WNT winien podlegać korekcie na bieżąco, tj. w rozliczeniu za okres otrzymania przez nabywcę dokumentu korygującego. Polscy nabywcy powinni pamiętać, że przepisy tego rozporządzenia nakładają na nich obowiązek wystawienia wewnętrznej faktury korygującej, w celu odpowiedniego zmniejszenia lub zwiększenia podstawy opodatkowania i kwot podatku uprzednio wykazanych na fakturze wewnętrznej z tytułu WNT.

Korekta informacji...

Następną kwestią, budzącą wątpliwości, jest ujmowanie dokumentów korygujących w informacji podsumowującej. Zgodnie z przepisami ustawy o VAT, podatnik jest zobowiązany do wykazywania w nich prawidłowych danych dotyczących wewnątrzwspólnotowych transakcji towarowych. Powyższe sformułowanie może sugerować, że w niektórych przypadkach należy dokonać korekty złożonej już informacji podsumowującej, jeżeli faktura korygująca dotyczy faktury ujętej w tej deklaracji. Mając jednak na względzie fakt, iż dokument korygujący jest w omawianej sytuacji uwzględniany w deklaracji VAT-7 na bieżąco, zasadne jest stosowanie takiej samej metody w odniesieniu do informacji podsumowujących (tj. ujmowanie dokumentów korygujących WNT w informacji podsumowującej za kwartał, w którym dotarły one do podatnika).

...i deklaracji Intrastat

Sprawa jest bardziej skomplikowana w zakresie Intrastat. Zgodnie z prawem, korekcie dla celów Intrastat podlegają te dane, które obiektywnie były nieprawidłowe w momencie jej składania. Oznacza to, iż w zależności od powodu wystawienia dokumentu korygującego, w niektórych przypadkach winien on zostać uwzględniony w zgłoszeniu Intrastat-przywóz (jeśli np. korekta spowodowana jest otrzymaniem innej ilości towarów niż na pierwotnej fakturze), podczas gdy w innych — korekty nie trzeba rozliczać dla celów Intrastat (np. gdy potwierdza przyznanie rabatu).

Tym samym, gdy polski nabywca odkryje fakt otrzymania dostawy towarów w innej ilości, niż pierwotnie wykazana na fakturze, już po terminie złożenia deklaracji za dany okres, może to oznaczać konieczność dokonania korekty zgłoszenia Intrastat-przywóz. Obowiązek skorygowania zgłoszenia Intrastat nie będzie istniał w przypadku, jeśli pierwotnie podana w deklaracji wartość fakturowa i statystyczna zmieniłaby się wskutek korekty o nie więcej niż równowartość 500 EUR lub gdy ilość towarów podana w deklaracji nie zmieniłaby się o więcej niż 5 proc.

Tomasz Stankiewicz, starszy konsultant

Marcin Chomiuk, doradca podatkowy

PricewaterhouseCoopers