Klauzule dozwolone, tzw. białe, choć nie muszą być uwzględnione w umowie, stanowią pewne wytyczne dla zawierających umowę i gwarantują zabezpieczenie interesów franczyzobiorcy i franczyzodawcy. Całokształt wiedzy fachowej oraz doświadczeń dotyczących technologii i prowadzenia procesu produkcji stanowią informacje poufne, które powinny podlegać ochronie przed ujawnieniem. Dlatego w umowach franczyzy często spotyka się klauzule zakazujące biorcy ujawniania osobom trzecim know-how franczyzodawcy czy też wykorzystywania tej wiedzy w celach innych niż przewidziane w umowie. Franczyzodawca może zobowiązać się do nieudzielania innym przedsiębiorcom prawa korzystania z licencji oraz niedostarczania towarów będących przedmiotem dystrybucji na obszarze objętym porozumieniem.
W umowie można zakazać franczyzobiorcy podejmowania działalności handlowej podobnej do działalności objętej porozumieniem na obszarze, na którym mógłby on konkurować z innymi uczestnikami sieci. Zakaz może trwać przez cały okres obowiązywania umowy, a nawet po jej wygaśnięciu, jednak nie dłużej niż rok. W umowie można zakazać pośredniej działalności konkurencyjnej, jak nabycie akcji czy udziałów przedsiębiorców będących konkurentami dla franczyzodawcy. Franczyzobiorca może być zobowiązany do przekazywania franczyzodawcy doświadczeń zdobytych w systemie dystrybucji, informacji o naruszeniach praw własności intelektualnej i przemysłowej oraz podejmowania środków prawnych przeciwko osobom naruszającym te prawa, jak również udzielania franczyzodawcy pomocy w dochodzeniu roszczeń przeciwko osobom naruszającym prawa własności. W umowie często umieszcza się też klauzulę zakazującą biorcy dalszego przenoszenia praw na inne podmioty bez wiedzy i przyzwolenia dawcy.
Katalog tzw. klauzul czarnych, czyli takich, które nie mogą być umieszczane w umowie franczyzy, ogranicza dowolność kształtowania stosunków między stronami umowy franczyzy. Przewidziany w umowie zakaz podejmowania działalności konkurencyjnej wobec franczyzodawcy nie może być ustanowiony na dłużej niż 5 lat lub na czas nieokreślony, chyba że franczyzobiorca sprzedaje towary objęte porozumieniem w lokalu lub na terenie, którego właścicielem lub uprawnionym do korzystania jest franczyzodawca. W takim przypadku okres zakazu konkurencji może trwać do końca okresu zajmowania przez franczyzobiorcę lokalu lub terenu. Nie można w umowie zakazać lub ograniczyć prawa franczyzobiorcy do wytwarzania, zakupu, sprzedaży czy odsprzedaży towarów po wygaśnięciu umowy, chyba że ów zakaz dotyczy towarów uznanych za substytuty towarów objętych umową, jest niezbędny do ochrony know-how dawcy albo ogranicza się do obszaru, w którym franczyzobiorca prowadził działalność. W tych przypadkach zakaz może obowiązywać najwyżej przez rok po wygaśnięciu umowy. Dawca licencji nie może narzucić biorcy sztywnych lub minimalnych cen sprzedaży towarów. Może ustalić cenę maksymalną. Zakazane są klauzule ograniczające obszar sprzedaży lub krąg nabywców towarów objętych umową, z wyjątkiem ograniczeń dotyczących tzw. aktywnych form sprzedaży. Dawca licencji może zakazać sprzedaży towarów w lokalach niespełniających kryteriów ustalonych w umowie.
Justyna Szwech radca prawny w kancelarii Lovells