Kłopotliwe obligacje skarbowe

Analizy Online
29-05-2009, 09:37

W ostatnich trzech miesiącach kilkukrotnie mieliśmy do czynienia ze znacznymi spadkami wartości jednostek uczestnictwa funduszy z segmentu gotówkowych i rynku pieniężnego, dotychczas uważanych za  bardzo bezpieczne.

Na początku marca uczestników funduszy gotówkowych DWS TFI zaskoczyła wiadomość o stratach funduszy DWS Płynna Lokata Plus FIO, DWS Płynna Lokata FIO oraz DWS Dłużnych Papierów Wartościowych FIO, które w wyniku urealnienia wyceny dwóch korporacyjnych obligacji Eirles Three Ltd i Earls Eight Ltd straciły w ciągu jednego dnia wyceny odpowiednio: -12,3%, -3,7% oraz -3,4%. Dwa miesiące późnej wartość jednostki funduszu Skarbiec Gotówkowy (Skarbiec FIO) z dnia na dzień spadła o -4,0%, konsumując tym samym prawie cały roczny zysk wypracowany przez fundusz. W tym przypadku zawiniły obligacje nękanej problemami finansowymi spółki odzieżowej Reporter. Z powodu obligacji Reportera ucierpiały również fundusze kilku innych TFI, choć w nieco mniejszym zakresie, co wynika z opisywanego przez nas jesienią ubiegłego roku odmiennego podejścia do sposobu wyceny tych papierów. Negatywne doświadczenia z papierami korporacyjnymi, w sposób dobitny uświadomiły wszystkim pojęcie ryzyka kredytowego emitenta i jego istotnej roli w czasach kryzysu. Słabe wyniki niektórych funduszy gotówkowych i rynku pieniężnego zaczęto postrzegać właśnie w kontekście „złych” papierów korporacyjnych.

Bliższe przyjrzenie się portfelom funduszy tego segmentu oraz notowaniom papierów dłużnych pokazuje jednak, że nie tylko obligacje korporacyjne znacząco zaszkodziły wynikom części z nich. Zdecydowanie negatywne działanie miały również niektóre papiery skarbowe, jak np. popularne obligacje WZ0118 oraz IZ0816. Obligacje WZ0118 były na koniec 2008 roku obecne w portfelach 22 spośród 27 funduszy pieniężnych i gotówkowych i stanowiły łącznie aż 18,0% ich aktywów. Obligacje IZ0816 znajdowały się w portfelach 7 podmiotów i stanowiły łącznie 7,5% całości aktywów segmentu. Oba papiery znacząco straciły na wartości w ostatnich 12 miesiącach (licząc do 25 maja 2009 odpowiednio: -6,5% oraz -9,5%). Co ciekawe, w momencie zapaści na rynku dłużnym w październiku ubiegłego roku straciły one na wartości jak wszystkie pozostałe papiery dłużne, ale nie odbiły po tym w górę jak reszta rynku. Ich notowania utrzymały się na niskim poziomie i w kolejnych miesiącach jeszcze bardziej traciły. Dopiero ostatnie 2 miesiące przyniosły nieznaczną poprawę kursów WZ0118 i IZ0816.

W wersji PDF: Notowania obligacji WZ0118 oraz IZ0816 (ostatnie 12 mies.)

Dziwić może tak duży spadek notowań obligacji powszechnie uważanych za mało ryzykowne. Cena rynkowa obu walorów (co wynika z ich konstrukcji) była historycznie prawie zawsze zbliżona do ich wartości nominalnej. Przyczyn znacznych spadków notowań omawianych walorów można wskazać kilka. Pierwszą z nich była ich duża podaż na rynku związana z wyprzedażą aktywów przez fundusze inwestycyjne wskutek odkupień klientów. Drugim istotnym czynnikiem był związany z kryzysem wzrost ryzyka Polski jako kraju-emitenta. Polska jest bowiem nadal zaliczana do krajów rozwijających się, przez co inwestorzy zagraniczni posiadający omawiane obligacje woleli je upłynnić i zamienić na papiery krajów o wyższym ratingu. Papierom nie pomagają również oczekiwania dotyczące spadku wskaźnika inflacji oraz prognozy dalszych obniżek stóp procentowych. W opinii ekspertów obecna sytuacja na rynkach papierów dłużnych nie wróży szybkiego powrotu notowań WZ0118 oraz IZ0816 do poziomu bliskiego ich nominalnej wartości, jednak długoterminowo powinny one zwyżkować. Paradoksalnie może to zatem pomóc podmiotom, które z ich powodu straciły najwięcej.

Według naszych szacunków przy tak wysokim stanie posiadania, działanie obligacji WZ0118 obniżyło w okresie ostatnich 12 miesięcy wyniki posiadających je funduszy gotówkowych i rynku pieniężnego średnio o ok. -1,1% (maksymalnie nawet do -1,6%). Jeszcze mocniej ciążyła wynikom funduszy obligacja IZ0816, która średnio obniżyła go o ok. -1,4% (maksymalnie -1,9%). W przypadku niektórych funduszy łączne działanie tych dwóch walorów mogło pociągnąć w dół wynik nawet o ponad -3,0% (maks. -3,5%), co w tym segmencie jest wartością bardzo znaczącą.

Analiza wyników poszczególnych funduszy potwierdza, że przeważnie gorzej radziły sobie te podmioty, które miały wysokie zaangażowanie w omawiane papiery. Widać to najwyraźniej w przypadku funduszy Lukas Lokacyjny (Lukas FIO), Pioneer Pieniężny FIO oraz Arka Ochrony Kapitału FIO. Fundusze te osiągnęły w okresie ostatnich 12 miesięcy (licząc do 25 maja 2009) stopy zwrotu, które uplasowały je w 4 kwartylu tabeli wyników, a przy tym zauważalnie gorsze od średniej w grupie, która wynosiła +3,5%. Pierwszy z wymienionych funduszy osiągnął za ten okres stopę zwrotu na poziomie +2,6% posiadając w połowie i na koniec ubiegłego roku łączny udział omawianych obligacji na poziomie odpowiednio: 33,7% oraz 43,8%. Fundusz Pioneer zarobił +2,5% posiadając na moment dwóch ostatnich sprawozdań w sumie 32,8% oraz 52,7% aktywów ulokowanych w WZ0118 oraz IZ0816. Ostatni z wymienionych podmiotów osiągnął stopę zwrotu +1,3% mając łącznie 26,0% oraz 35,6% aktywów w tych papierach. Jedynie subfundusz ING Gotówkowy Plus (ING FIO) przy wysokim (podobnym jak Arka) stanie posiadania WZ0118 oraz IZ0816 pobił średnią, osiągając stopę zwrotu na poziomie +3,7%. Żaden z funduszy o zauważalnie wyższym zaangażowaniu w te papiery nie był jednak w stanie pobić benchmarku grupy (WIBID 1M), który zyskał w tym czasie +5,4%.

Przypadek obligacji WZ0118 oraz IZ0816 prowadzi do wniosku, że nie tylko papiery korporacyjne mogą generować zauważalne ryzyko, a nawet przynosić funduszom straty. W konkretnych warunkach rynkowych niektóre uważane stosunkowo stabilne kategorie papierów skarbowych także pokazują swoje negatywne oblicze i mogą być istotnym balastem dla wyników inwestycyjnych.

Jacek Kuciński, analityk
Analizy Online Sp. z o.o.
 

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Analizy Online

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Gospodarka / Kłopotliwe obligacje skarbowe