Trzeba się liczyć z tym, że może dojść do sytuacji, w której zawinił bank, a jednak roszczenia nie zostaną przez niego uznane.
Banki — z uwagi na odgrywaną na rynku rolę — przechowywanie i obrót kapitałem oraz charakter ryzyka, jaki podejmują, mają na rynku pozycję uprzywilejowaną. Jest to widoczne zwłaszcza na przykładzie zrównanego z wyrokiem sądowym bankowego tytułu egzekucyjnego. Inne podmioty nie mają tak silnej pozycji w zakresie egzekwowania przysługujących im roszczeń. Jeżeli więc treść, zawartej z bankiem umowy, nie zabezpiecza w sposób zadowalający naszych praw, odszkodowanie za ewentualne szkody spowodowanego jego działaniem lub zaniedbaniem uzyskamy po długotrwałym postępowaniu sądowym.
Ewentualne skorzystanie z uproszczonego trybu postępowania cywilnego jest możliwe, o ile wartość szkody nie przekracza 5 tys. zł (art. 505 (1) kodeksu postępowania cywilnego). W pozostałych przypadkach pozostaje proces na ogólnych zasadach albo poddanie powstałego z bankiem sporu pod rozstrzygnięcie sądu polubownego bądź Bankowego Arbitrażu Konsumenckiego.
Dla uniknięcia rozwiązywania problemów z bankiem na drodze sądowej w treści zawieranej z nim umowy powinna znaleźć się klauzula o poddaniu ewentualnych sporów rozstrzygnięciu sądu polubownego. Przykładem takiego sądu polubownego może być Sąd Polubowny przy związku Banków Polskich w Warszawie. Wyrok tego sądu lub ugoda przed nim zawarta mają moc równą wyrokowi i ugodzie zawartej przed sądem państwowym, po stwierdzeniu przez niego ich wykonalności. Istotne jest to, że orzeczenie wydane przez ten organ jest ostateczne. Jego zmiana jest możliwa jedynie na podstawie enumeratywnie wymienionych przesłanek. Zgodnie z art. 712 kodeksu cywilnego może żądać unieważnienia wyroku sądu polubownego strona powołująca się na: brak zapisu lub nieważność zapisu na sąd polubowny, niemożność obrony swoich praw, niezgodny z zapisem tryb postępowania, niezrozumiałą treść orzeczenia, sprzeczność orzeczenia z prawem lub zasadami współżycia społecznego lub zaistnienie przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania.
Z kolei klientowi, będącemu osobą fizyczną, zawierającemu z bankiem umowę, nie związaną z prowadzoną prze niego działalnością, służy w przypadku złamania jej warunków skarga do Bankowego Arbitrażu Konsumenckiego.
Postępowanie przed Arbitrażem Konsumenckim wszczyna się wyłącznie na pisemny wniosek klienta, który poniósł szkodę wysokości nie przekraczającej 8 tys. zł.
Kwota ta nie obejmuje odsetek ani innych kosztów. Orzeczenia arbitra dla banków, należących do Związku Banków Polskich (np. Bank Ochrony Środowiska, Bank BPH czy BRE Bank) lub tych, które złożyły oświadczenia o ich respektowaniu, są wiążące. Bank jest zobowiązany wykonać je w terminie 14 dni od daty otrzymania wypisu orzeczenia. Jednocześnie konsument, odmiennie niż w przypadku sądu polubownego, może w każdym przypadku, jeśli nie jest zadowolony z rozstrzygnięcia, dochodzić swoich praw, na drodze sądowej — wyjaśnia Renata Chłystek radca prawny z kancelarii D. Dobkowski.
