Sprzedaż złych długów a prawo

Joanna Kalisz
opublikowano: 19-01-2006, 00:00

Sprzedaż obejmuje wymagalne wierzytelności zabezpieczone hipoteką i zastawem rejestrowym. Kiedy następuje przejście wierzytelności i od którego momentu nabywca może dochodzić zaspokojenia z przedmiotu zabezpieczenia?

Wierzytelność zabezpieczona hipoteką zwykłą nie może być przeniesiona bez hipoteki i vice versa. Przejście wierzytelności nastąpi dopiero z chwilą nieprawomocnego wpisu przeniesienia hipoteki, przy czym dla oceny skutków prawnych przejścia wierzytelności ma znaczenie dzień złożenia wniosku o dokonanie wpisu. Gdy wierzytelność zabezpieczona jest hipoteką kaucyjną, strony mogą wyłączyć w umowie przeniesienie hipoteki. Wtedy wierzytelność przejdzie od razu, ale hipoteka kaucyjna wygaśnie. Jeżeli strony nie wyłączą przeniesienia hipoteki kaucyjnej, to do przejścia wierzytelności będzie wymagany wpis w księdze wieczystej — podobnie jak przy hipotece zwykłej.

W odróżnieniu od wierzytelności hipotecznych, przejście wierzytelności zabezpieczonej zastawem rejestrowym jest ważne i skuteczne już z chwilą umowy przelewu, natomiast przeniesienie zastawu skutkuje od daty wpisu nabywcy jako zastawnika do rejestru zastawów. Aby uniknąć paradoksalnej sytuacji, w której wierzycielem byłby nabywca, a zastawnikiem zbywca, umowa przenosząca wierzytelności zabezpieczone zastawem rejestrowym — podobnie jak w przypadku wierzytelności hipotecznych — powinna być zawarta pod warunkiem zawieszenia wpisu. Nabywca musi być podmiotem uprawnionym do zabezpieczenia wierzytelności zastawem rejestrowym, inaczej zastaw wygaśnie.

Jeżeli ta sama wierzytelność jest zabezpieczona hipoteką oraz zastawem rejestrowym, to przejście wierzytelności nastąpi z chwilą wpisu przeniesienia hipoteki, a jeżeli jest kilka hipotek — z chwilą wpisu przeniesienia ostatniej z nich.

Fundusz sekurytyzacyjny nabywa portfel wierzytelności od banku. Bank wystawił już tytuły egzekucyjne. Czy fundusz może wystąpić do sądu o nadanie im klauzuli wykonalności na swoją rzecz?

- Nie, przywilej wystawiania i korzystania z bankowych tytułów egzekucyjnych przysługuje tylko bankom. Podczas prac nad nową ustawą o funduszach inwestycyjnych planowano przyznanie funduszom sekurytyzacyjnym prawa do wystawiania sekurytyzacyjnych tytułów egzekucyjnych lub korzystania z bankowych tytułów egzekucyjnych wystawianych przez banki, jednak pomysł upadł. Pozostałością (i niekonsekwencją ustawodawcy) jest m.in. art. 92c prawa bankowego i art. 326 ust. 4 ustawy o funduszach inwestycyjnych.

Fundusz sekurytyzacyjny korzysta jednak z pewnych ułatwień — może wnosić o wydanie nakazu zapłaty na podstawie wyciągu z ksiąg rachunkowych podpisanych przez osoby upoważnione do składania oświadczeń w zakresie praw i obowiązków majątkowych funduszu. Dokumentom takim przyznano moc prawną dokumentów urzędowych i stanowią one podstawę wpisu w rejestrach publicznych. Ponadto na zasadach ogólnych fundusz sekurytyzacyjny może wystąpić o nadanie na jego rzecz klauzuli wykonalności uzyskanym przez bank tytułom egzekucyjnym innym niż bankowe tytuły egzekucyjne (np. aktom notarialnym, w których dłużnik poddał się egzekucji).

Joanna Kalisz, radca prawny z kancelarii White & Case

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Joanna Kalisz

Być może zainteresuje Cię też:

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Prawo / Sprzedaż złych długów a prawo