Giganci Europy Centralnej

Sławomir Grzelczak
26-03-2007, 00:00

Listy rankingowe firm zachodnich i wschodnich nadal różnią się bardzo znacznie.

Listy rankingowe firm zachodnich i wschodnich nadal różnią się bardzo znacznie.

Tegoroczna edycja rankingu Giganci Europy Centralnej różni się od poprzedniej. Wówczas pokazywaliśmy po 25 największych firm każdego z krajów Europy Środkowej i Wschodniej, obecnie natomiast zdecydowaliśmy się skonfrontować tę listę z grupą największych firm zachodu kontynentu. Wyniki pokazują, że gospodarczo nadal są to dwa światy, które dzieli przepaść. Dość powiedzieć, że pierwsza firma z Europy Środkowej i Wschodniej (po raz drugi jest nią Orlen) zajęłaby 111. miejsce na wspólnej liście. Warto też wskazać, że przychody wszystkich firm z Europy Środkowej i Wschodniej wyniosły około 307 mld EUR, podczas gdy łączne przychody dwóch pierwszych firm z Zachodu to ponad 377 mld EUR. Dlatego właśnie zdecydowaliśmy o publikacji dwóch niezależnych list dotyczących największych firm Europy Zachodniej oraz Europy Środkowej i Wschodniej.

Jak to zrobiliśmy?

Ranking opiera się na danych o przychodach ze sprzedaży z roku 2005. Specyfika upubliczniania sprawozdań finansowych niemal w całej Europie jest taka, że w terminie tylko firmy giełdowe pokazują pełne, sprawdzone przez audyt sprawozdania finansowe z ostatniego roku obrachunkowego. Na pełne dane finansowe należy czekać jeszcze kilka miesięcy, najwcześniej w Europie publikują sprawozdania Węgrzy (w maju firmy powinny składać je do rejestrów), a zwyczajowy termin ich publikacji w większości krajów, w tym i w Polsce, to miesiące letnie. Dlatego na ranking biorący pod uwagę przychody z roku 2006 jest jeszcze stanowczo za wcześnie.

O czym mówią liczby?

Pierwsza i największa firma na liście Gigantów Europy Zachodniej to brytyjskie BP. Jej przychody przekroczyły 227 mld EUR. Dla porównania, dochody budżetu Polski w roku 2005 wyniosły około 47 mld EUR, były więc kilkakrotnie mniejsze niż przychód nie tylko BP, ale także pierwszych kilkudziesięciu największych firm Europy Zachodniej.

Jeśli chodzi o przekrój branżowy największych firm Zachodu, to najwięcej jest podmiotów sklasyfikowanych jako „offices of holding companies”, czyli będących „czapkami” wielkich koncernów, konsolidującymi wyniki wielorakich rodzajów działalności. O ile w przypadku części z nich łatwo jest powiedzieć, jaki jest główny rodzaj działalności, o tyle zaklasyfikowanie wprost większości z nich do jednej kategorii byłoby zawsze błędne. Poza jednostkami holdingowymi najliczniejszą reprezentację w rankingu ma branża związana z surowcami takimi jak ropa naftowa i gaz, a także szeroko pojęta branża spożywcza, gdzie dominującą rolę odgrywają wielkie sieci handlowe. Kolejna, trzecia grupa z reprezentacją po blisko 20-25 firm to branże: bankowa, ubezpieczeniowa (wraz z brokerami), motoryzacyjna, elektryczna i telekomunikacyjna. W ostatniej grupie (5-10 podmiotów) są: budownictwo (głównie ciężkie), produkcja leków, chemia oraz linie lotnicze.

Interesujących obserwacji dostarcza spojrzenie na listę pod kątem geograficznym. Udziela ono odpowiedzi na pytanie, w których krajach Europy Zachodniej są ulokowane największe firmy. W pierwszej trzydziestce rankingu zdecydowanie najliczniejszą reprezentację (13 firm) mają Niemcy, za nimi lokują się Anglia i Francja, mające odpowiednio 8 i 4 reprezentantów. Gdy zerkniemy na przeciwny biegun rankingu, czyli ostatnią trzydziestkę są w niej tylko firmy z Islandii i Grecji. Zresztą trzeba przyznać, że te dwa kraje należałoby raczej zestawić z Europą Środkową i Wschodnią, bo rząd wielkości ich obrotów jest o wiele mniejszy niż pozostałych krajów.

Źródłem ciekawych wniosków może być zestawienie przekroju branżowego firm z Zachodu z tymi ze Wschodu. Na liście wschodniej znacznie mniej jest przedsiębiorstw holdingowych, które zdominowały listę zachodnią. Firm z kodem SIC 6719 (SIC to amerykańska klasyfikacja branżowa stosowana przez D&B) jest zaledwie 4 w porównaniu z ponad 60 na liście zachodniej. Z drugiej strony na Wschodzie jest ponaddwukrotnie więcej firm, które zajmują się wydobyciem, przetwórstwem i sprzedażą ropy naftowej i gazu. To dwie największe różnice pomiędzy tymi listami. Spośród większych różnic warto też odnotować znacznie mniejszą reprezentację firm ubezpieczeniowych na Wschodzie niż na Zachodzie. Do myślenia daje natomiast bardzo liczna obecność firm z branży telekomunikacyjnej wśród Gigantów wschodnich w porównaniu z zachodnimi. Listy są natomiast porównywalne pod względem liczebności firm z takich branż, jak banki, motoryzacja czy linie lotnicze. Na Wschodzie mocno swoją obecność zaznaczają hutnictwo i energetyka.

Polacy w czołówce

Gdy spojrzymy na przekrój geograficzny pierwszej trzydziestki na Wschodzie, zdecydowanie najliczniejsze są firmy z Polski. Jest ich tam 10, z czego w pierwszej dziesiątce aż 4. Humor może nam popsuć jedynie to, że w zeszłorocznym rankingu w pierwszej trzydziestce mieliśmy nawet 11 reprezentantów. Na pierwszych trzech miejscach listy zaszła jedna bardzo poważna zmiana, otóż czeska Skoda wyprzedziła węgierski MOL, który odnotował dosyć znaczny spadek przychodów i już tylko nieznacznie wyprzedza ukraiński Naftogaz. Na dalszych miejscach są niewielkie zmiany — silnie trzyma się TP (5. miejsce, tak samo jak w ubiegłym roku) i PSE (7. miejsce, utrzymana zeszłoroczna pozycja). Te dwie firmy oddziela Volkswagen ulokowany na Słowacji. Na dole listy, czyli w ostatniej trzydziestce, dominują firmy z Bułgarii, Estonii i Serbii (klasyfikowanej jeszcze jako Serbia i Czarnogóra). Największa różnica w porównaniu z listą zeszłoroczną to to, że znacznie wyżej w klasyfikacji są firmy łotewskie — praktycznie wszystkie poprawiły swoją pozycję w porównaniu z zeszłym rokiem.

Sławomir Grzelczak

wiceprezes Dun & Bradstreet

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Sławomir Grzelczak

Najważniejsze dzisiaj

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Transport i logistyka / / Giganci Europy Centralnej