Powrót do przeszłości

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TS UE) z początku 2013 r. w sprawie BGŻ Leasing, dotyczący naliczania podatku od ubezpieczenia leasingowanych urządzeń, okazał się korzystny dla firm leasingowych. Trybunał orzekł, że ubezpieczenie przedmiotu leasingu stanowi odrębną usługę i jest zwolnione z podatku od towarów i usług (VAT). Inna interpretacja pojawiła się w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) pod koniec 2010 r., który uznał, że zarówno od usługi leasingu, jak i ubezpieczenia przedmiotu leasingu należy odprowadzać VAT. W połowie 2013 r. Minister Finansów wydał interpretację ogólną w tej sprawie. Mimo wszystko pojawiały się opinie, że wyrok TS UE jest nieprecyzyjny i pozostawia polskim organom podatkowym możliwość kwestionowania rozliczeń. Jak wygląda sytuacja na rynku w kilka miesięcy po wyroku?

Trybunał za branżą

Jak tłumaczy Andrzej Sugajski, dyrektor generalny Związku Polskiego Leasingu, w 2009 r. Ministerstwo Finansów zmieniło swoje wcześniejsze interpretacje, co doprowadziło do sporów na drodze sądowej. W ich konsekwencji TS UE wydał wyrok.

— Orzeczenie sankcjonuje dotychczasową praktykę firm leasingowych, czyli stosowaną przed dokonaniem zmiany interpretacjiprzez resort finansów. Praktyka ta polega na tym, że jeżeli firma leasingowa oddawała do użytkowania ubezpieczony przedmiot, doliczając koszty ubezpieczenia do rat leasingowych albo wyróżniając pozycję ubezpieczenia na fakturze, wówczas przyjmowała do rozliczeń stawkę podatku VAT w wysokości 23 proc. (lub 22 proc. przed podwyżką). Jeżeli firma oferowała klientowi ubezpieczenie jako alternatywę dla innych ofert na rynku, wówczas finansujący był zwolniony z podatku — mówi Andrzej Sugajski.

— Trybunał podzielił pogląd branży leasingowej. Dzięki jasnemu stanowisku TS UE w późniejszych wyrokach sądów administracyjnych znajdujemy stwierdzenia, że refakturowanie ubezpieczenia przedmiotu leasingu przez leasingodawcę w związku ze świadczonymi usługami leasingu jest odrębnym świadczeniem — twierdzi Jacek Rakowski, dyrektor pionu prawnego BRE Leasing.

Jak korygować

Jak mówi Andrzej Sugajski, zmieniając w 2009 r. podejście do refakturowania ubezpieczeń przedmiotów leasingu, Ministerstwo Finansów spowodowało, że w wielu przypadkach konieczne było skorygowanie wcześniej wystawionych faktur ze stawką „zw.”, czyli zwolnione z opodatkowania.

— Praktyczną konsekwencją wyroku TS UE było zakwestionowanie tych korekt. Pierwsze sygnały płynące z resortu wskazywały na to, iż stoi on na stanowisku, że skoro zgodnie z wyrokiem TS UE przy refakturowaniu nie należało stosować stawki 23 proc., to także klienci firm leasingowych nie mieli podstawy do obniżenia podatku należnegooraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego. ZPL niezwłocznie wystąpił do MF z postulatem o wydanie interpretacji ogólnej, której celem byłaby ochrona podatników przez koniecznością zapłaty odsetek za zwłokę w związku z dokonanym odliczeniem podatku VAT — twierdzi Andrzej Sugajski.

Minister Finansów na początku lipca 2013 r. wydał interpretację ogólną, w której stwierdził, że w momencie, kiedy leasingodawca zastosował się do tezy w uchwale NSA i opodatkował usługę ubezpieczenia leasingu tak jak leasing, a wynikające z korekty koszty przeniósł na leasingobiorcę, to może ponownie wystawić fakturę korygującą i rozliczyć ją w bieżącej deklaracji podatkowej, jeśli zwrócił klientowi część ceny odpowiadającej doliczonemu wcześniej VAT. Z kolei, kiedy leasingodawca przejął na siebie ciężar podatku korygowanej części, to sam może wystawić korektę i rozliczyć ją w bieżącej deklaracji.

Wystarczy interpretacja

Ostatecznie, zdaniem ekspertów, od wydania wyroku firmy wróciły do stosowanych wcześniej rozwiązań. Jednak pojawiały się także opinie, że wyrok TS UE nie do końca reguluje te kwestie. Takich wątpliwości nie ma jednak Jacek Rakowski.

— Tezy wyroku są bardzo mocne. Dotąd nie słyszałem o żadnych negatywnych sygnałach, aby organy podatkowe kwestionowały rozliczenia. Moim zdaniem interpretacja ogólna Ministerstwa Finansów wyczerpująco wskazała firmom, co należy robić, i wyjaśniła drobne wątpliwości, które powstały po wyroku — mówi Jacek Rakowski.