Jak korzystać z arbitrażu

Łucja Nowak
opublikowano: 2005-12-15 00:00

Jesteśmy producentem maszyn. Chcemy przygotować standardową klauzulę arbitrażową do naszego wzoru umowy. Czym się mamy kierować?

Polecam stosowanie tzw. wzorcowych klauzul arbitrażowych, które ma każdy sąd arbitrażowy. Istotny jest stosunek jakości usług takiej instytucji do ich ceny. Warto więc poświęcić trochę czasu na porównanie cenników, które można znaleźć na stronach internetowych sądów arbitrażowych. Opłata za arbitraż składa się głównie z opłaty rejestracyjnej (stałej) oraz opłaty arbitrażowej, która zależy od wartości przedmiotu sporu. Przybliżoną wartością przedmiotu sporu dla sprzedającego swoje wyroby jest wartość danego kontraktu. Warto zasięgnąć informacji o jakości usług arbitrażowych świadczonych przez poszczególne sądy. Co do wspomnianych klauzul wzorcowych, są one powszechnie dostępne na stronach internetowych poszczególnych sądów.

Jak się umówić na arbitraż w przypadku sporu z pracownikiem?

Do umowy o pracę nie można wpisać klauzuli arbitrażowej. Żeby poddać sprawę pracowniczą pod rozstrzygnięcie sądu polubownego, trzeba zawrzeć z pracownikiem umowę o rozwiązaniu sporu w drodze arbitrażu już po powstaniu sporu. Warunkiem skuteczności takiej umowy jest jej forma pisemna (a więc z podpisem pracodawcy i pracownika). W treści należy krótko opisać istotę sporu, na przykład przez odniesienie do umowy o pracę, na podstawie której doszło do powstania sporu.

Jak znaleźć arbitra?

Kwestia znalezienia i wyboru arbitra nie powinna być zbyt szczegółowo uregulowana w klauzuli arbitrażowej. Jeżeli wskażemy w klauzuli konkretną osobę z imienia i nazwiska, to może się okazać, że z różnych względów nie będzie ona mogła być arbitrem akurat wtedy, gdy dojdzie do sporu.

Podstawową cechą wymaganą od arbitra jest jego niezależność i bezstronność. Ma on obowiązek ujawnić wszelkie ewentualne powiązania ze stronami sporu. W razie sporu z kontrahentem zagranicznym arbiter powinien znać język, w którym prowadzone jest postępowanie. Powinien też być fachowcem w swojej dziedzinie, jak również mieć doświadczenie w arbitrażu. W praktyce arbitrami najczęściej są prawnicy, ale nie jest to wymóg. W sporach, gdzie najważniejsza jest wiedza techniczna, a nie prawna (np. spory budowlane), arbitrami nierzadko są fachowcy w danych dziedzinach.

Łucja Nowak, prawnik z kancelarii Lovells

Możesz zainteresować się również: