Europejski Bank Centralny ogłosił nowe priorytety nadzorcze na lata 2025–2027, informując, że banki strefy euro muszą być gotowe na wstrząsy o skali i charakterze niespotykanym w poprzednich cyklach gospodarczych. Wśród największych zagrożeń regulator wymienia rosnące napięcia geopolityczne, zmieniającą się politykę handlową, ryzyka klimatyczne, starzenie się społeczeństw oraz przyspieszające zakłócenia technologiczne – od cyberataków po zmiany w łańcuchach dostaw.
Według EBC te czynniki „pogłębiają strukturalne słabości, sprawiając, że prawdopodobieństwo wystąpienia ekstremalnych, mało prawdopodobnych zdarzeń jest bezprecedensowo wysokie”.
Regulator oczekuje od banków bardziej proaktywnego zarządzania ryzykiem, nowoczesnej infrastruktury technologicznej oraz solidnych buforów kapitałowych, które pozwolą przetrwać nieprzewidywalne kryzysy.
Nowy element nadzoru
EBC zapowiedział wprowadzenie tzw. reverse stress testów. Zamiast zakładać sztywne scenariusze, regulator określi poziom spadku kapitału, a banki będą musiały samodzielnie zidentyfikować sytuacje, które mogłyby go spowodować.
To podejście ma ujawnić ryzyka, które tradycyjne testy mogłyby pominąć, oraz zmusić banki do bardziej wszechstronnej oceny swojej odporności.
Mimo rosnących zagrożeń EBC podkreśla, że obecna kondycja sektora pozostaje dobra: banki są stabilne, rentowne, a jakość aktywów utrzymuje się na satysfakcjonującym poziomie – m.in. dzięki stabilnemu wzrostowi gospodarczemu i umiarkowanej inflacji.
Stabilne wymogi kapitałowe
EBC zapowiedział, że całkowite wymogi i wytyczne dotyczące kapitału podstawowego Tier 1 (CET1) na 2026 rok kształtować się będą na poziomie 11,2 proc. To minimalnie mniej niż prognozowane 11,3 proc. na 2025 rok. Tymczasem sektor już teraz znacząco przekracza ten poziom – średni współczynnik CET1 wyniósł 16,1 proc. w czerwcu br.
Na podstawie pozytywnych wyników tegorocznych testów odporności EBC zdecydował także o obniżeniu niewiążących wytycznych Pillar 2. Bufor ten spadnie do 1,1 proc. aktywów ważonych ryzykiem w 2026 roku wobec 1,3 proc. obecnie.
Część tej redukcji zostanie zneutralizowana przez wzrost wymogów dotyczących bufora antycyklicznego, ustalanego przez krajowe organy nadzorcze, który ma chronić sektor przed narastaniem nierównowag w cyklu gospodarczym.