Patriotyzm gospodarczy a bezpieczeństwo

DR REMIGIUSZ LEWANDOWSKI, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzaniu UMK w Toruniu, dyrektor ds. strategii w PWPW
30-06-2014, 00:00

KOMENTARZ

W najczęściej spotykanym ujęciu patriotyzm gospodarczy jest rozumiany jako zbiór różnych relacji między podmiotami życia gospodarczego, prowadzących do wyboru przez konsumentów nie zagranicznych, ale krajowych wyrobów lub usług i — w efekcie — do wzrostu PKB. W ujęciu szerszym obejmuje całokształt decyzji podejmowanych przez obywateli, firmy oraz administrację publiczną, ukierunkowanych na wzrost gospodarczy własnego kraju. Dotyczy zatem nie tylko wspomnianych relacji, ale także polityki gospodarczej, a szczególnie podatkowej, priorytetów w zakresie rozwoju nauki i określonych dziedzin gospodarki, czy stojących przed firmami wyborów co do kraju, w jakim chcą prowadzić działalność gospodarczą.

Dokonywane przez konsumentów lub firmy wybory z założenia muszą być dobrowolne i nie powinny naruszać ich interesów ekonomicznych, czy związanych z jakością produktów albo ich ceną. Spełnienie tego warunku chroni przed ryzykiem złej alokacji zasobów i przekłada się na wyższą krajową produkcję, zatrudnienie oraz wpływy podatkowe.

Relacje między podmiotami życia gospodarczego mogą być rozpatrywane na kilku poziomach. Najczęściej widoczny jest poziom B2C. Wizja kupowania w sklepach krajowych produktów była dla irlandzkiego rządu tak atrakcyjna, że zaangażował się w jej kampanię promocyjną. Akcja „Buy Irish” w 1981 r. została uznana za sprzeczną z Traktatem EWG, ale zwróciła społeczną uwagę na omawiane kwestie. Podobnie jest z relacjami na poziomie B2B czy B2G. W tym przypadku również, w warunkach porównywalnej jakości i ceny, wybór nabywcy winien paść na krajowy produkt.

Przy tej okazji warto także zwrócić uwagę na negatywne konsekwencje przyporządkowywania cenie kryterium absolutnego. Problem oczywiście dotyczy nie tylko przetargów publicznych, ale także obrotu pomiędzy prywatnymi podmiotami. Zarówno na rynku „public” jak i „commerce” brakuje szerszego spojrzenia na kryteria wyboru dostawcy, uwzględniającego de facto postulaty CSR, a w jego ramach — idei patriotyzmu gospodarczego i wspomnianych wyborów stojących przed obywatelami, firmami i państwem.

Szczególna rola w kształtowaniu patriotyzmu gospodarczego dotyczy władz państwowych, polityki gospodarczej oraz praktyk udzielania zamówień publicznych. Przykładem ilustrującym ten rodzaj relacji jest PWPW, spółka Skarbu Państwa specjalizująca się w produkcji banknotów oraz dokumentów i związanych z nimi systemów IT. Firma jest wyłącznym producentem m.in. polskich banknotów, paszportów, dowodów osobistych czy praw jazdy. Zarówno praktyka dużych państw europejskich jak i teoria postulują powierzanie tego rodzaju produkcji narodowym wytwórcom. Konsekwencją takich działań jest zapewnienie bezpieczeństwa publicznego i ekonomicznego, a w jego ramach — bezpieczeństwa identyfikacyjnego oraz transakcyjnego, mającego kluczowe znaczenie dla prawidłowości obrotu gospodarczego i prawnego. Z kolei efekty pośrednie obejmują realizację funkcji agenta fiskalnego (opodatkowanie w kraju, niestosowanie agresywnych strategii podatkowych) i wpływy podatkowe, kreowanie zatrudnienia oraz wzbogacenie narodowego potencjału technologicznego. W przypadku państwowych firm, takich jak PWPW, pojawia się jeszcze dodatkowa korzyść — dywidenda. Tego typu fiskalne korzyści są znaczne.

PWPW pełni istotną funkcję w systemie bezpieczeństwa narodowego, pozostając równocześnie źródłem innowacji w dziedzinie zabezpieczeń banknotów, dokumentów i towarzyszących im systemów IT, utrzymując stabilną i wysoce zadowalającą sytuację finansową oraz prowadząc aktywną ekspansję na rynkach zagranicznych. Spółka ta stanowi przykład naturalnego partnera państwa w dziedzinie jej kompetencji technologicznych. Tego rodzaju status PWPW nie jest jednak zagwarantowany żadnymi przepisami prawa, tak jak ma to miejsce w wielu innych państwach UE. Brak zapewnionej regulacjami prawnymi wyłączności PWPW SA na produkcję banknotów, dokumentów i związanych z nimi systemów IT rodzi zagrożenia związane z próbami wykluczenia spółki z rodzimego rynku, a tym samym osłabienia bezpieczeństwa wewnętrznego kraju i utraty suwerenności technologicznej w omawianym zakresie.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: DR REMIGIUSZ LEWANDOWSKI, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzaniu UMK w Toruniu, dyrektor ds. strategii w PWPW

Najważniejsze dzisiaj

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Firmy / Patriotyzm gospodarczy a bezpieczeństwo