Przestępstwa pracownika

MATEUSZ JAN STAŃCZYK prawnik w Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy
06-10-2014, 00:00

Komentarz

KOMENTARZ

Dbanie o świadomość prawną i poszanowanie prawa przez pracowników leży w interesie pracodawcy. Odpowiedzialność za popełnione przez nich przestępstwa może bowiem dotknąć bezpośrednio firmę, dla której pracują.

Wobec szerokiego katalogu przestępstw, jakie może popełnić pracownik, należy mieć na uwadze najważniejsze cechy jego czynu, które wpływają na odpowiedzialność firmy. Pierwszą jest umyślność, tzn. czy pracownik chciał albo akceptował ewentualność, że może popełnić czyn zabroniony. Przestępstwo jest nieumyślne, jeśli pracownik nie miał zamiaru go pełnić, ale je przewidywał lub mógł przewidzieć. Czyny nieumyślne są karane tylko wtedy, gdy ustawa tak wskazuje (np. pracownik nie upomniał klientki, że jej nadzwyczaj długie włosy mogą się wkręcić w koła gokarta, czym bezpośrednio naraził jej życie na niebezpieczeństwo).

To, czy pracownik dokonał przestępstwa, działając w imieniu firmy i w ramach obowiązków zawodowych, czy też przestępstwo zostało popełnione „przy okazji” tych obowiązków, to drugi element ważny dla odpowiedzialności pracodawcy. Kolejnym jest zaś to, czy firma odniosła lub mogła odnieść korzyść (nie tylko majątkową) z przestępczego czynu pracownika.

Jeżeli przestępstwo powoduje szkodę majątkową osoby trzeciej, jest nieumyślne i popełnione przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych, to odpowiedzialność za szkodę spoczywa na pracodawcy, który może tylko w ograniczonym stopniu żądać zwrotu kosztów od pracownika. Gdy czyn jest umyślny i dokonany przy okazji wykonywanych obowiązków (np. pracownik zewnętrznej firmy księgowej umyślnie wprowadza zmiany do ksiąg klienta celem wyrządzenia szkody na zlecenie konkurencji) — może to wyłączyć zasadę odpowiedzialności pracodawcy za czyny pracownika.

Pracodawca może też ponieść konsekwencje przestępstwa pracownika na podstawie ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary. Jeśli pracownik popełnił jedno z przestępstw wskazanych w ustawie, działając w imieniu lub interesie pracodawcy, a firma mogła lub odniosła korzyść z przestępstwa i było ono skutkiem co najmniej braku należytej staranności w wyborze pracownika lub należytego nadzoru nad nim — to pracodawca może zostać pociągnięty do odpowiedzialności pieniężnej do 5 mln zł i dotkliwych sankcji, np. zakazu reklamy.

Będzie też musiał zwrócić korzyść uzyskaną wskutek przestępstwa. Na przykład: pracownik budowlany fałszuje wyniki finansowe dewelopera, by uzyskał korzystniejszy kredyt w banku. Podlega więc odpowiedzialności karnej, a pracodawca będzie musiał oddać kredyt i może zostać pociągnięty do odpowiedzialności według omawianej ustawy.

Najważniejszym sposobem minimalizowania ryzyka jest edukacja i nadzór. Świadomość konsekwencji prawnych pomoże ochronić pracowników przed bezmyślnymi błędami i „kreatywnymi” pomysłami. Kontrola pozwoli wykryć zawczasu zagrożenie, a jeśli pracownik dokona przestępstwa, będzie stanowiła mocny argument na korzyść pracodawcy.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: MATEUSZ JAN STAŃCZYK prawnik w Kancelarii Prawnej Chałas i Wspólnicy

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Kariera / Przestępstwa pracownika