Kredyt kupiecki pod ochroną ubezpieczyciela

Małgorzata Ciechanowska
opublikowano: 15-02-2010, 14:03

Liczba wypłacanych odszkodowań w ciągu ostatnich dwóch lat wzrosła prawie trzykrotnie

W trudnych czasach przedsiębiorcy chętniej ubezpieczają udzielane kredyty kupieckie. I słusznie.

W okresie gdy kredyty bankowe stały się mniej dostępne, firmy sprzedające towary i usługi z odroczonym terminem płatności zaczęły zwracać większą uwagę na ryzyko nieotrzymania zapłaty. Rzeczywistość potwierdza słuszność obaw przed niewypłacalnością dłużnika. Statystyki prowadzone przez Korporację Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych (KUKE), potwierdzają, że spowolnienie gospodarcze przyniosło znaczny wzrost liczby i wartości wypłaconych przez firmę odszkodowań, spowodowany brakiem zapłaty ze strony dłużników. W 2009 r. spółka wypłaciła o 75 proc. więcej odszkodowań niż rok wcześniej i aż o 184 proc. więcej niż w kończącym okres globalnego wzrostu gospodarczego roku 2007. Podobne wyniki notuje Euler Hermes Towarzystwo Ubezpieczeń.

— Jak wskazuje raport z III kwartału ubiegłego roku, w pierwszych dziewięciu miesiącach 2009 r. wypłaciliśmy odszkodowania na kwotę ponad 100 mln zł, podczas gdy rok wcześniej zaledwie 46 mln zł — mówi Grzegorz Błachnio, specjalista ds. ubezpieczeń finansowych.

Z polisą pewniej

Przyczyną nieotrzymania zapłaty za wykonane świadczenie mogą być problemy kontrahenta z utrzymaniem płynności, a w skrajnych przypadkach jego bankructwo. Może zdarzyć się także sytuacja, w której firma nie mogąc liczyć na pożyczkę z banku, kredytuje się kosztem dostawców i świadomie zwleka ze spłatą należnością ponad ustalony termin. Wówczas to płynność finansowa firmy oczekującej zapłaty jest zagrożona. W przypadku kontraktów z niektórymi firmami zagranicznymi, poważne niebezpieczeństwo wiąże się ze zmianą sytuacji politycznej w kraju dłużnika.

Ubezpieczenie kredytu zapewnia ochronę przed ryzykiem nieotrzymania płatności pomimo dokonanej dostawy towarów i realizacji usług. Jest to usługa kompleksowa, zatem do obowiązków ubezpieczyciela należy także weryfikacja i monitoring kontrahentów, dochodzenie należności, a w przypadku nieskutecznej windykacji wypłatę odszkodowania.

Ubezpieczenie kredytu kupieckiego adresowane jest do wszystkich przedsiębiorców, których firmy mają siedzibę na terenie Polski. Wielkość przedsiębiorstwa nie ma tu znaczenia. Mogą z niego skorzystać wszystkie firmy sprzedające towary i usługi z odroczonym terminem płatności — zarówno spółki handlowe, producenci, jak i usługodawcy.

Ubezpieczenie kredytu kupieckiego nie znajduje natomiast zastosowania w przypadku transakcji zawieranych przez osoby fizyczne. W ich przypadku w grę wchodzi gotówka, a więc płatność bezpośrednia, nie wymagająca zabezpieczenia lub dochodzi do sprzedaży kredytowanej przez bank, który stosuje własne zabezpieczenia. Nie stosuje się go także w przypadku sprzedaży dóbr lub usług odbiorcom z sektora publicznego, takim jak jednostki samorządu terytorialnego.

Zadaniem Grzegorza Błachnio ubezpieczenia kredytów najbardziej potrzebuje sektor małych i średnich przedsiębiorstw, gdyż każda duża transakcja może być dla takich firm ryzykowna. Firmy te nie mają tak potężnych zasobów ani zdolności kredytowej, aby prawidłowo działać w razie nieotrzymania zapłaty za któreś z większych zamówień.

W przypadku ubezpieczeń kredytów kupieckich bardzo istotne jest to, że wypłata odszkodowania nie jest uzależniona od prawnie stwierdzonej niewypłacalności dłużnika. W polskiej rzeczywistości sądowej oznaczałoby to bowiem nawet kilkuletnie oczekiwanie na pieniądze i utratę płynności finansowej. W razie braku zapłaty poszkodowany zgłasza firmie ubezpieczeniowej niewywiązanie się przez dłużnika ze swoich obowiązków, a ta rozpoczyna działania windykacyjne. Jeśli po dwóch miesiącach nie przynoszą one efektów, klient ma prawo do odszkodowania.

— Możliwe jest również ubezpieczenie kredytów bankowych udzielanych zagranicznym nabywcom polskich towarów i usług oraz ich bankom. Jest to tak zwany kredyt dla nabywcy. W takim przypadku, ubezpieczającym jest bank, który udziela pożyczki zagranicznemu nabywcy polskich towarów i usług lub jego bankowi — informuje Jan Czerepok, wiceprezes KUKE.

Warunki


Nie ma specyficznych warunków, które musi spełniać ubezpieczający się podmiot. Spółka Euler Hermes Zarządzanie Ryzykiem sprawdza tylko odbiorców dokonujących transakcji na znaczące sumy, którzy stwarzają potencjalnie największe ryzyko. Mniejsze transakcje, do wysokości indywidualnie dobieranego salda sprzedaży z danym odbiorcą (w programie All Inclusive jest to 25 lub 50 tys. zł) ubezpieczane są automatycznie, czyli bez powiadamiania ubezpieczyciela.

Zainteresowany ubezpieczeniem kredytu kupieckiego składa wypełniony wniosek, który prócz danych wnioskodawców powinien zawierać informacje o kontrahentach, od których należności mają być ubezpieczane, dane dotyczące struktury należności w firmie wnioskodawcy, w tym przeterminowanych, oraz strukturę realizowanej sprzedaży. Dane te są niezbędne do prawidłowej oceny i ewaluacji rynku, które pozwalają na optymalne oszacowanie kosztów ubezpieczenia zgodnie z potrzebami klienta.

— Pozwala to także na osądzenie czy dany klient mieści się w grupie akceptowalnego ryzyka — twierdzi Elwira Ostrowska-Graczyk, dyrektor biura ubezpieczeń finansowych PZU.

Przy wyznaczaniu kosztu ubezpieczenia, pod uwagę bierze się takie elementy jak: wielkość realizowanego i deklarowanego do ubezpieczenia obrotu, terminy płatności oraz uwzględniane opóźnienia. Istotne są także kraj, w którym dokonuje się sprzedaży, struktura odbiorców czy historia strat ponoszonych przez ubezpieczającego. Po uwzględnieniu tych czynników, czyli w rzeczywistości skalkulowaniu indywidualnego ryzyka, wylicza się składkę będącą ułamkiem procenta obrotu z odroczonym terminem płatności.

— W większości przypadków średnie i duże przedsiębiorstwa mogą oczekiwać, że stawka ubezpieczeniowa nie przekroczy 0,5 proc. obrotu realizowanego w danym okresie ubezpieczeniowym — twierdzi Jan Czerepok.

W przypadku mniejszych firm oferta jest bardziej zestandaryzowana, tak aby przedsiębiorca jeszcze przed złożeniem wniosku mógł otrzymać informacje o wysokości koniecznych opłat związanych z ubezpieczeniem. Tabele opłat ustala się na podstawie obrotów firmy lub wysokości limitów kredytowych udzielanych odbiorcom.

— Zwykle składka waha się od około 1 tys. zł do kilkunastu tysięcy za dwunastomiesięczny okres ochrony ubezpieczeniowej — mówi Elwira Ostrowska-Graczyk.

Należy liczyć się także z kosztami działań windykacyjnych, gdyż nie wszystkie firmy ubezpieczeniowe prowadzą je bez pobierania opłat.

Warunkiem otrzymania odszkodowania jest przestrzeganie przez ubezpieczającego założeń umowy. Istotne jest, aby klient zgłaszał do ubezpieczenia realizowane transakcje, by posiadał prawidłową dokumentacje handlową oraz by w przypadku braku płatności w terminie zawiadomił ubezpieczyciela w przewidzianych w polisie terminach wraz ze złożeniem stosownej dokumentacji potwierdzającej dokonania sprzedaży.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Małgorzata Ciechanowska

Polecane