Nadzieje i znaki zapytania

PB
opublikowano: 30-03-2011, 00:00

Rozmowa z Wiesławem Prugarem, prezesem Orlen Upstream

Czy w Polsce jest szansa na eksploatację złóż gazu łupkowego na skalę przemysłową? Jak pan ocenia potencjał złóż w Polsce?

Wiesław Prugar, prezes Orlen Upstream: Według różnych szacunków renomowanych ośrodków badawczych, takich jak choćby Advanced Resources International, pokłady gazu łupkowego w Polsce mogą sięgać od 1,5 do nawet 3 bln m sześc. To kilkaset razy więcej niż wynosi nasze roczne zapotrzebowanie. Niemniej na tym etapie prac nie ma co liczyć na to, że gaz łupkowy szybko zmieni energetyczne oblicze Polski i regionu. Pierwsze wiercenia mające na celu testowanie możliwości produkcyjnych pozwolą między innymi na potwierdzenie parametrów fizykomechanicznych skał, określenie ostatecznej wielkości zawartości oraz dojrzałości substancji organicznej, która decyduje o ilości możliwego do wydobywania gazu ziemnego.

Czym charakteryzuje się technologia pozyskania gazu niekonwencjonalnego, którą obecnie stosuje sektor wydobywczy?

Rozwój wydobycia gazu z łupków był możliwy dzięki pojawieniu się innowacyjnych technologii eksploatacyjnych. Zastosowanie na szeroką skalę odwiertów poziomych oraz udoskonalenie technologii szczelinowania hydraulicznego umożliwiło eksploatację w skali przemysłowej złóż surowca uwięzionego w skałach macierzystych. Największe doświadczenie w tego typu pracach poszukiwawczych i eksploatacji gazu z łupków mają firmy amerykańskie. Technika wiercenia otworów poziomych polega na początkowym odwierceniu pionowego odcinka otworu, a następnie po osiągnięciu zakładanej głębokości na zmianie trajektorii na poziomą i wierceniu w wybranej warstwie skalnej. Szczelinowanie hydrauliczne polega zaś — także w uproszczeniu — na wtłoczeniu do wybranej sekcji otworu pod bardzo wysokim ciśnieniem cieczy składającej się z nośnika (głównie wody) z dodatkiem materiałów wypełniających szczeliny — głównie piasku o odpowiednio dobranej granulacji i wytrzymałości mechanicznej oraz dodatków chemicznych poprawiających lepkość. Taki zabieg pozwala na wytworzenie przez wodę szczelin w strukturach skalnych. Piasek natomiast wypełnia i podtrzymuje szczeliny tworząc nowe drogi migracji gazu do otworu.

Ile koncesji na poszukiwania złóż niekonwencjonalnych gazu w Polsce ma Orlen i na jakim etapie są prace poszukiwawcze?

Poszukiwanie gazu łupkowego na Lubelszczyźnie to jeden z czterech projektów, jakie realizuje Orlen Upstream. Prace mające na celu odkrycie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego trwają od 2008 r. Ministerstwo Środowiska przyznało nam pięć koncesji poszukiwawczo-rozpoznawczych w regionie obejmującym około 4,7 tys. km kw. Są to koncesje łączone, umożliwiające poszukiwania zarówno konwencjonalnych, jak i niekonwencjonalnych złóż węglowodorów.

Pierwsze dwa etapy prac badawczych w tzw. basenie lubelskim polegały na analizie archiwalnych danych geologicznych, otworowych i geofizycznych oraz pozyskaniu nowych danych sejsmicznych 2D. Badane były obiekty w obrębie utworów z epok geologicznych karbonu i dewonu. Prace analityczne i reinterpretacyjne wykonywane były we współpracy z ekspertami Państwowego Instytutu Geologicznego w Warszawie.

Przeprowadzone zostały również prace dokumentujące stan rozpoznania utworów dolnopaleozoicznych na najbardziej perspektywicznych terenach objętych koncesjami należącymi do spółki Orlen Upstream. Równolegle do prac związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem konwencjonalnych nagromadzeń węglowodorów dla tego samego obszaru prowadzimy analizy i interpretacje danych geologicznych pozwalające na ocenę potencjału węglowodorowego zawartego w tzw. złożach niekonwencjonalnych (shale gas i tight gas). Wciąż badamy głębokość występowania złóż. Z pewnością przekracza ona 2,5 tys. m. Jeśli zaś chodzi o wielkość złoża, istnieją różne szacunki, zależnie od stosowanej metody oceny, nie są to jednak wartości, które już dziś możemy precyzyjnie określić.

Czego spodziewa się pan po dzisiejszej konferencji? Czy ma ona szanse zrewolucjonizować nasze myślenie na temat gazu łupkowego?

Temat shale gas jest ostatnio bardzo popularny zarówno w Polsce, jak i w Europie. Co miesiąc odbywają się liczne konferencje poświęcone tematyce gazu łupkowego. Jednak nasza jako jedyna poświęcona jest dyskusji na temat ewolucji poglądów odnośnie do potencjału złóż gazu łupkowego na podstawie pomiarów i naukowej obserwacji skał. Już sam temat stanowi ogromne wyzwanie. Ta konferencja zgromadziła światowe autorytety w dziedzinie shale gas. Są wśród nich zarówno geolodzy, geofizycy, jak i inżynierowie. Mamy więc jedyną w swoim rodzaju okazję, by dowiedzieć się o najnowszych odkryciach technologicznych oraz, co ważniejsze, zweryfikować i usystematyzować już posiadaną przez nas wiedzę.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: PB

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu