Wehikuł gospodarczy Kazimierza Wielkiego

Rząd Tadeusza Mazowieckiego dochód z wynajmu biur w budynku byłego KC PZPR przeznaczył na fundusz budowy nowej Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego. Idea to nie nowa, bowiem już Kazimierz Wielki stworzył podobny finansowy wehikuł.

Już 650 lat temu, w latach coraz bardziej intensywnego wydobycia soli w krakowskich żupach stało się koniecznością uregulowanie zwyczajowych dotychczas przepisów. Spisał je podskarbi królewski (czyli mniej więcej odpowiednik ministra finansów), Dymitr z Goraja, a zatwierdzony został przez Kazimierza Wielkiego 22 kwietnia 1368 r.

Król Kazimierz III z dynastii Piastów panował w latach 1333-1370 i jako jedyny władca Polski zasłużył na przydomek 'Wielki'.
Zobacz więcej

Król Kazimierz III z dynastii Piastów panował w latach 1333-1370 i jako jedyny władca Polski zasłużył na przydomek 'Wielki'.

Zobacz także

Najistotniejszy przepis miał znaczenie wręcz cywilizacyjne. Powołana cztery lata wcześniej Akademia Krakowska wymagała stałego finansowania, które z każdym rokiem rosło istotnie nadwyrężając królewski skarbiec. Statuty żupne powoływały swego rodzaju wehikuł inwestycyjny przeznaczając cały dochód z eksportu soli na rozwój i utrzymanie uczelni. 

Kopalnie w Bochni i Wieliczce stawały się odtąd przedsiębiorstwami królewskimi, którymi zarządzali dzierżawcy odpowiedzialni przed władcą - żupnicy. Dokument ujednolicał przepisy wydobycia, produkcji, handlu i eksportu soli. Król obejmował górników opieką, gwarantował ich godne zarobki, opiekę nad wdowami i dziećmi w przypadku śmierci przy pracy oraz wprowadzał pierwszą kasę zapomogową zasilaną stałymi składkami. Przy kopalniach powstały też pierwsze grupy ratunkowe oraz szpital dla górników. Monopol na handel spożywczym minerałem otrzymywali mieszczanie krakowscy, bocheńscy i wieliccy.

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Marcin Dobrowolski

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Historii / / Wehikuł gospodarczy Kazimierza Wielkiego