Kluczowe klastry pomogą w rozwoju gospodarki

opublikowano: 08-12-2016, 22:00

Rząd wspiera współpracujące ze sobą firmy z jednej branży. Takie grupy mają brać udział w planowanych flagowych projektach

KKK to krajowe klastry kluczowe. Skupiska przedsiębiorców i innych podmiotów, które razem mają istotne znaczenie dla gospodarki kraju i wysokiej konkurencyjności międzynarodowej. Są one identyfikowane na poziomie krajowym, m.in. na podstawie kryteriów dotyczących masy krytycznej, potencjału rozwojowego i innowacyjnego, dotychczasowej współpracy oraz doświadczenia koordynatorów.

Biznesowy ekosystem

System wyłaniania w Polsce KKK przygotowała pod koniec 2014 r. Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) we współpracy z Ministerstwem Gospodarki i ekspertami zewnętrznymi. Pierwsza runda konkursu o status KKK odbyła się od maja do czerwca ubiegłego roku. Druga runda zakończyła się niedawno — pod koniec października poznaliśmy kolejne kluczowe klastry, które mają być „lokomotywami polskiej gospodarki”. W drugiej rundzie wybrano dziewięć klastrów, m.in. Bydgoski Klaster Przemysłowy, Klaster Lifescience Kraków, MedSilesia — Śląska Sieć Wyrobów Medycznych, Śląski Klaster Lotniczy oraz Wschodni Klaster ICT. Łącznie z wybranymi wcześniej mamy w Polsce 16 KKK.

— Krajowe klastry kluczowe to instrument koncentracji tematycznej. W KKK występuje znaczny efekt synergii, wynikający ze wzmocnionej współpracy członków takiej grupy, m.in. przedsiębiorców i jednostek naukowych, co zwiększa ich zdolność badawczą i pozytywnie wpływa na rozwój innowacyjności. Klastry, będąc platformą współpracy, tworzą ekosystem, który przyczynia się do rozwoju konkurencyjności gospodarki — podkreśla Jadwiga Emilewicz, wiceminister rozwoju. Zwycięzcy dwóch rund konkursu wpisują się w kluczowe branże, na które stawia Plan na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju. Wiceminister rozwoju Jerzy Kwieciński mówi, że w nowej perspektywie unijnej na większe wsparcie mogą liczyć struktury bardziej dojrzałe i już działające. Nie oznacza to jednak, że nowe klastry nie mają szans na wsparcie.

— Chcemy dotować nie bieżącą działalność klastrów, ale konkretne przedsięwzięcia. Dlatego finansujemy projekty związane z powstawaniem i oferowaniem nowych usług i przedsięwzięcia badawczo-rozwojowe. Zresztą Komisja Europejska narzuciła zasady wsparcia, według których w mniejszym stopniu należy dofinansowywać same instytucje otoczenia biznesu, a w większym usługi tam powstające i realizowane projekty. Stąd takie podejście w polityce klastrowej — tłumaczy Jerzy Kwieciński, wiceminister rozwoju.

Duże firmy siłą napędową

Jakie warunki trzeba było spełnić, aby zostać krajowym klastrem kluczowym? Taka grupa musi działać na rynku od trzech lat i składać się z co najmniej 51 podmiotów o specjalnym znaczeniu dla polskiej gospodarki i konkurencyjnych w skali międzynarodowej. Na potrzeby KKK wprowadzono wymóg, by w strukturze klastra było co najmniej pięć średnich i dużych firm. One mają być siłą napędową klastrów i dzielić się wiedzą o rynku z małymi i średnimi firmami. Droga do statusu KKK jest bardzo trudna — trzeba przejść selekcję, podczas której znaczenie ma ponad 30 wskaźników. Wiążą się one z wieloma różnymi aspektami — od kwestii związanej z oceną samego koordynatora — animatora klastra działającego często w formie stowarzyszenia, poprzez zarządzanie, zasoby, współpracę międzynarodową, a kończąc na ocenie strategii rozwoju.

Promocja za granicą

Warto zaznaczyć, że w poprzednich dwóch unijnych perspektywach bezpośrednie wsparcie PARP dla koordynatorów na projekty klastrowe wyniosło ponad 491 mln zł. Natomiast na ich promocję i szkolenia rządowa agencja wydała dodatkowe 11 mln zł. W tej perspektywie unijna pula na tego typu projekty nie jest już tak duża. Budżet konkursu, w którym obecnie można składać wnioski, wynosi 61 mln zł. Nabór rozpoczął się 4 listopada i będzie trwał do 30 grudnia.

Jakie przedsięwzięcia mają największe szanse na dotacje? Projekty doradcze, które mają pomóc w umiędzynarodowieniu KKK, czyli podniesieniu ich rozpoznawalności za granicą. Fundusze są planowane także na sfinansowanie przedsięwzięć dotyczących zdobywania nowych rynków, a także na nawiązywanie współpracy z innymi klastrami w Europie i na świecie.

Dolny próg kwoty kosztów kwalifikowanych projektu wynosi 500 tys. zł, natomiast górny to 6 mln zł. Ministerstwo Rozwoju widzi dla KKK ważne miejsce w realizacji Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju. — Jeśli chcemy, żeby nasze produkty flagowe pojawiały się na rynku, musimy prowadzić intensywną współpracę z KKK. Planuję wizyty w siedzibie każdego klastra kluczowego w najbliższych miesiącach. Chciałabym, żeby włączyły się one w rozmowę o realizacji flagowych projektów — zapowiada Jadwiga Emilewicz.

Rynkowi liderzy

Najczęściej klastry liczą kilkadziesiąt podmiotów. W ich skład mogą wchodzić m.in. przedsiębiorstwa, instytucje otoczenia biznesu (ośrodki szkoleniowe, centra transferu technologii, parki technologiczne, inkubatory przedsiębiorczości) oraz jednostki naukowe (uczelnie, instytuty badawcze). Tego typu grupy firm są rynkowymi liderami w takich sektorach, jak m.in. energetyka, lotnictwo, budownictwo pasywne czy ICT. Duża ich część działa również w branży turystycznej i związanej z usługami biznesowymi. Klastry zatrudniają tysiące osób i nie można bagatelizować ich wpływu na gospodarkę. W Polsce tego typu grup podmiotów jest obecnie ponad 130. Co ciekawe, ponad 48 proc. klastrów zlokalizowanych jest w czterech województwach: mazowieckim (13), podkarpackim (12), wielkopolskim (12) oraz śląskim (28). Według badań PARP prawie połowa (47 proc.) klastrów deklaruje współpracę z partnerami zagranicznymi, a 29 proc. udział w międzynarodowych sieciach, stowarzyszeniach lub organizacjach branżowych. Niestety, tylko dwie trzecie ma spisaną strategię rozwoju. Warto dodać, że rządowa agencja zidentyfikowała też 106 potencjalnych klastrów. W tym zestawieniu jest wiele podmiotów, które otrzymały publiczne wsparcie, ale nie wyszły poza fazę projektu albo z różnych powodów ograniczyły swoją aktywność. © Ⓟ

© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Puls Biznesu

Puls Inwestora / Kluczowe klastry pomogą w rozwoju gospodarki