Kryzysowy sztab bankowców

opublikowano: 05-06-2019, 13:25

Z powodu najwyższych w Europie obciążeń podatkowych zwrot na kapitale w polskich bankach jest poniżej kosztu kapitału. Tracą na tym właściciele, klienci i gospodarka

Jakie są wyzwania przed sektorem bankowym – debata z udziałem ośmiu prezesów banków zwieńczyła drugi dzień Europejskiego Kongresu Finansowego w Sopocie. Od początku atmosfera bardziej przypominała naradę sztabu kryzysowego niż spotkanie szefów instytucji finansowych w kraju, którego gospodarka pędzi. Według prognoz bankowych ekonomistów w tym roku PKB wzrośnie o 4,3 proc., w przyszłym - o 3,5 proc., a sytuacja budżetu państwa - mimo wzrostu wydatków socjalnych - jest zabezpieczona na dwa lata.  Co w takich okolicznościach wpędziło bankowców w minorowy nastrój? Okazuje się, że… zbyt mała rentowność biznesu.

- W porównaniu z ubiegłym rokiem koszty regulacyjne jeszcze wzrosły. JP Morgan zrobił zestawienie banków w regionie pod względem obciążeń podatkowych i w top 10 jest kilka z Polski. Uzyskiwanie satysfakcjonującego ROE [zwrot na kapitale – red.] jest bardzo, bardzo trudne - i to nawet dla banków mających bardzo dobry wskaźnik kosztów do dochodów – powiedział Michał Krupiński, prezes Banku Pekao.

Wtórował mu Michał Gajewski, prezes Santandera.

- Efektywna stopa podatkowa naszej grupy po I kwartale wyniosła 56 proc. Nie ma drugiego kraju w Europie, w którym takie obciążenia występują. Rośnie koszt kapitału, jest powyżej 10 proc., niewiele banków jest w stanie uzyskać ponad 10 proc. To największe wyzwanie w sektorze – powiedział Michał Gajewski.      

- Z perspektywy zewnętrznej polski sektor jest bardzo nieatrakcyjny, średnie ROE to 7 proc., czyli poniżej kosztu kapitału. Jeśli banki mają wspierać rozwój gospodarczy, to pojawi się problem z kapitałem. Kto miałby go dostarczyć, jeśli zwrot jest nieatrakcyjny – stwierdził Przemysław Gdański, prezes BNP Paribas Polska.

Zupełnie inaczej kondycję branży ocenia Narodowy Bank Polski.

- Ludzie w sektorze bankowym ciągle narzekają, tymczasem zysk sektora, bez banków które miały stratę, w ubiegłym roku wzrósł o 9,8 proc. Dwie trzecie zysku wypracowało pięć banków. Wprowadzenie regulacja nie następuje bez przyczyny, widać że wzrasta liczba kredytów konsumpcyjnych powyżej 50 tys. zł, a to oznacza duże ryzyko, szczególnie gdyby stopy procentowe miały wzrosnąć. Prawdą jest, że nastąpiła kumulacja kilku zmian w krótkim czasie, ale stabilność systemu bankowego kosztuje – uważa Anna Trzcińska, wiceprezes NBP. 

Bankowcy odpowiadają, że rentowności biznesu nie można oceniać nominalnym zyskiem, lecz ROE.

- Skąd narzekanie? Przez 30 lat zbudowaliśmy zdrowego człowieka, a teraz testujemy, ile wytrzyma. Warto się zastanowić, co będzie, jak nie wytrzyma – powiedział Sławomir S. Sikora, prezes Citibanku Handlowego.

Ripostę dla wiceprezes NBP szybko znalazł moderator - Jan Krzysztof Bielecki, partner EY.

Debata prezesów zakończyła się przestrogą: zbytnie dociskanie banków nikomu nie wyjdzie na dobre.
Zobacz więcej

Bankowcy pod presją:

Debata prezesów zakończyła się przestrogą: zbytnie dociskanie banków nikomu nie wyjdzie na dobre. Grzegorz Kawecki

- Jak ktoś jest w biznesie, to chce zarobić i się rozwijać. Jak widzi, że nie może, to odchodzi - i to widać, kapitał odpływa z Polski. Teraz mamy zdrowy układ w systemie bankowym: inwestorzy zagraniczni i krajowi mają po połowie sektora. Nie chcemy, by inwestorzy wyjechali, bo obniżyłoby to konkurencyjność - stwierdził były premier.

Zdaniem Michała Krupińskiego należy się spodziewać wychodzenia inwestorów z Polski. O tym, że liczba banków w Polsce będzie maleć przekonany jest także szef największego banku w Polsce.

- Polski system bankowy pękł na dwie części. W zdrowej części jest osiem banków – przeżyją. Reszta zginie, pytanie: kiedy. Duże banki zjadają małe, rozwijają się szybciej, co wydawało się niemożliwe, a także lepiej i szybciej dostosują się do rosnących wymagań regulacyjnych i technologicznych – powiedział Zbigniew Jagiełło, prezes PKO BP.

Niski zwrot na kapitale mocno wpływa na działalność banków.

- Bardzo trudno będzie inwestować w nowe technologie, a dotychczas polskie banki były liderami. Firmy technologiczne z USA wydają na badania i rozwój 20 mld USD rocznie – tyle, ile wszystkie firmy w Wielkiej Brytanii. Niski zwrot na kapitale ograniczy też ekspansję zagraniczną polskich banków, nasi klienci oczekują większej obecności na rynkach zagranicznych i finansowania tam projektów, ale to będzie bardzo trudne. Powstaje także grupa klientów, która nie będzie miała oferty od instytucji finansowej - stwierdził Michał Krupiński.

Szef ING Banku Śląskiego przekonywał, że problemy banków nie są tylko problemami banków.

- Żeby kreować silną akcję kredytową, banki muszą mieć stabilne ROE powyżej 10 proc., a topnieje liczba banków zdolnych do tego przy ograniczonej akcji kredytowej. Gdybyśmy mieli wzrost gospodarczy na poziomie 5 proc., z wyższymi nakładami inwestycyjnymi, polskie banki już teraz miałyby problem, żeby utrzymać poziom finansowania i kreować bazę na przyszłość. Zjadamy ogon długoterminowego wzrostu gospodarczego kraju przez wzbogacanie budżetu obciążaniem banków. To się odbije w czasie spowolnienia, wychodzenia z kryzysu - gospodarka szybko nie odbije – uważa Brunon Bartkiewicz, prezes ING Banku Śląskiego. 

- Jeszcze kilka lat temu, jeżdżąc po świecie, słyszałem, że polski sektor bankowy to powód do dumy. Świetnie działa, jest dobrze skapitalizowany i nowoczesny. Teraz słyszę: co się u was dzieje i co się wydarzy. Nieprzewidywalność regulacyjna jest bardzo duża. Jak przejęliśmy BGŻ, wprowadzono podatek bankowy, jak Raiffeisena - eksplodowały opłaty na Bankowy Fundusz Gwarancyjny – powiedział Przemysław Gdański.

- W ubiegłym roku mówiliśmy o niskim ROE. Im głośniej mówimy, tym większy mamy z tym problem. Pytanie, czy język dociera - banki nie są popularne, szczególnie wśród polityków. Jak o tym mówić, skoro niczego nie produkujemy, przez nasze problemy nie będzie mniej samochodów czy chleba, ale może ktoś zwróci uwagę, że nie będzie miał kto finansować inwestycji. W Polsce robią to głównie banki, w USA - giełda, ale u nas nawet najwięksi optymiści nie widzą w niej źródła finansowania inwestycji. Brexit też nie pomoże w zbieraniu pieniędzy na rynkach. Trzeba sobie jasno powiedzieć: gospodarka nie będzie miała finansowania 5-procentowego wzrostu w najbliższych latach – stwierdził Sławomir S. Sikora.

Na niskiej rentowności biznesu tracą także… klienci.

- Restrykcyjne regulacje pchają banki w kierunku wysokomarżowych produktów, kredytów gotówkowych, a nie inwestycyjnych – potwierdził Janusz Jankowiak, główny ekonomista Polskiej Rady Biznesu.

- Na Węgrzech też było wysokie obciążenie podatkowe banków i doprowadziło to do kryzysów. Wyciągnięto wnioski i je zmniejszono – przypomniał Michał Gajewski.

Ratunkiem dla rentowności banków ma być przyspieszająca inflacja i wzrost stóp procentowych. Cezary Stypułkowski, prezes mBanku, przestrzegał jednak przed euforycznym wyczekiwaniem inflacji.

- Z inflacją jest jak z piciem alkoholu - wieczorem jest miło i wesoło, ale rano kac. To jest coś, do czego sektor powinien się przygotowywać, bo wzrost stóp odbije się na portfelu kredytów – uważa Cezary Stypułkowski.

Niski zwrot na kapitale to niejedyne wyzwanie stojące przed bankami.

- Są trzy wyzwania. Przejście systemów informatycznych na rozwiązania chmurowe będzie obciążeniem w krótkim terminie, ale w średnim znacząco obniży koszty. Będzie też dobre dla gospodarki, bo inne sektory i administracja pójdą za nami, a to przyniesie wymierne korzyści  klientom. Otwarta bankowość po PSD 2 sprawi, że w najbliższych 2-3 latach spotkamy się z agresywnym marketingiem i składaniem obietnic bez pokrycia, część odium spadnie na nas - banki. Fundusz rezolucji i BFG, obecny system naliczania składek, nie penalizuje ryzykownych modeli biznesowych. Banki stabilne, konserwatywne płacą tyle samo, ile agresywne – powiedział Zbigniew Jagiełło.

Wyzwaniem będzie także obsługa klientów, szczególnie najmłodszych.

- Nadchodzi grupa klientów, którzy nie znają życia poza Facebookiem i Google'em - ich sposób życia znacząco różni się od naszego. To będzie miało bardzo głęboki skutek, nawet nie jesteśmy w stanie sobie wyobrazić, jak głęboki, jak będzie trzeba zmienić sposób obsługi i komunikacji z klientem – podkreślił Cezary Stypułkowski.
- To dobrze, że rozszerza się możliwości świadczenia usług finansowych na podmioty niebankowe, ale regulacje za tym nie nadążają. Jeśli dwa podmioty świadczą tę samą usługę i mają to samo ryzyko, to powinny mieć takie same wymagania i nadzorcę. My musimy otwierać bazy klientów, a firmy technologiczne - nie. Lubię konkurencję, ale jak jest na tych samych warunkach, tymczasem firmy technologicznie nie do końca płacą podatki w Polsce, a już na pewno nie są tak obciążane jak banki – ocenił Michał Gajewski.

Szef mBanku zwrócił także uwagę na pracę nadzoru nad bankami.

- Doszło do istotnego osłabienie autorytetu regulatora. Gdyby coś się wahnęło, stopień zawierzenia jego działaniom może być niski. To dodatkowe osłabienie gospodarki, nie da się tego zmierzyć, policzyć, ale konieczność odbudowania autorytetu nadzoru trzeba mocno podkreślić  - powiedział Cezary Stypułkowski.

Szefowie banków przypomnieli także, że instytucje musiały sfinansować m.in. wdrożenie split paymentu. Przepisy tymczasem ciągle komplikują im życie.

- RODO było wycelowane w „facebooki” i inne firmy obracające danymi, a uderzyło w banki, bo zbiurokratyzowanie procesów jest dramatyczne, wbrew interesom klientów – zaznaczył Cezary Stypułkowski.











036950dd-4556-4e30-aabc-314ab0b280bd
Frankowicze kontra banki
Informacje dla zadłużonych we franku szwajcarskim. Rozstrzygnięcia z sal sądowych, opinie prawników, bankierów i zainteresowanych problemem
ZAPISZ MNIE
Frankowicze kontra banki
autor: Kamil Zatoński
Wysyłany co dwa tygodnie
Kamil Zatoński
Informacje dla zadłużonych we franku szwajcarskim. Rozstrzygnięcia z sal sądowych, opinie prawników, bankierów i zainteresowanych problemem
ZAPISZ MNIE

Administratorem Pani/a danych osobowych będzie Bonnier Business (Polska) Sp. z o. o. (dalej: my). Adres: ul. Kijowska 1, 03-738 Warszawa.

Kliknij w link w wiadomości, aby potwierdzić subskrypcję newslettera.
Jeżeli nie otrzymasz wiadomości w ciągu kilku minut, prosimy o sprawdzenie folderu SPAM.
© ℗
Rozpowszechnianie niniejszego artykułu możliwe jest tylko i wyłącznie zgodnie z postanowieniami „Regulaminu korzystania z artykułów prasowych” i po wcześniejszym uiszczeniu należności, zgodnie z cennikiem.

Podpis: Grzegorz Nawacki

Polecane

Inspiracje Pulsu Biznesu

Tematy